Magnifying glass Close

Adblocker is geactiveerd!

Op deze website worden advertenties getoond. Van de advertenties wordt de redactie betaald. De redactie verzorgt het nieuws op deze website. Zonder advertenties geen nieuws. Zou je je adblocker daarom willen uitschakelen

Partner van Aanbestedingscafé:

Innovatiepartnerschap als aanjager innovatiegerichte inkoop nauwelijks gebruikt

Een onderzoek van TenderNed toont aan dat het innovatiepartnerschap nauwelijks wordt gebruikt in aanbestedingen. Twee jaar na de introductie in 2016 werd de procedure 12 keer gebruikt. Na dat hoogtepunt verdween het innovatiepartnerschap langzaam van de radar. Vorig jaar werd het nog slechts 3 keer gebruikt.

Innovatiepartnerschap
Innovatiepartnerschap werd in 2016 in het leven geroepen om innovatiegericht inkopen aantrekkelijker te maken. Ondernemingen liepen niet meer het risico een innovatie te ontwikkelen die ze zelf vervolgens niet uit konden voeren. Het innovatiepartnerschap is bedoeld om een samenwerking te faciliteren tussen aanbestedende diensten en ondernemingen. In de samenwerking is dan opgenomen dat na de ontwikkelfase ook over wordt gegaan tot inkoop van de innovatie. De pre-commerciële en commerciële fase komen hierin samen.

Verwachte voordelen
Het was de bedoeling de administratieve last te verlagen door het innovatiepartnerschap te introduceren. De gedachte was dat een prototype dat tijdens een samenwerking werd ontwikkeld niet meer in een afzonderlijke aanbesteding ingekocht hoefde te worden. De vraag is of dit in de praktijk ook zo uitpakt.

Nadelen uit de praktijk
Nadelen van het innovatiepartnerschap zijn onder meer de lange looptijd en arbeidsintensiviteit. Innovatie kan ook gemakkelijk meegenomen worden in een aanbesteding door functioneel specificeren. Daarnaast willen inkopers in de commerciële fase soms verder kijken dan de bedrijven die deelnamen aan de ontwikkelfase. Door het innovatiepartnerschap is het voor aanbestedende diensten niet mogelijk oplossingen van andere bedrijven in te kopen als zij al een partnerschap zijn aangegaan met specifieke partijen.

Onderzoek
De werkgroep innovatiegericht inkopen buigt zich over de knelpunten bij innovatiegericht inkopen. Eind 2022 informeert minister Adriaansens van Economische Zaken en Klimaat de Tweede Kamer over de resultaten en mogelijke vervolgstappen.

Bron: https://www.tenderned.nl/cms/nieuws/innovatiepartnerschap-wordt-nauwelijks-gebruikt

Partner van Aanbestedingscafé:

Onderzoeksrapport Deloitte over mondkapjesdeal openbaar

Onderzoeksbureau Deloitte heeft het eerste deel van het onderzoek naar de mondkapjesdeal met Relief Goods Alliance (RGA) naar de Tweede Kamer gestuurd. Uit het rapport blijkt dat de samenwerking met RGA van onder meer Sywert van Lienden onder grote druk tot stand is gekomen. Wie eindverantwoordelijk is voor het sluiten van de overeenkomst blijft vooralsnog onduidelijk.

Druk vanuit VWS
Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) sloot een deal met RGA om zoveel mogelijk mondkapjes in te kopen. Op het moment van de deal was al geen sprake meer van een tekort. Het Landelijk Consortium Hulpmiddelen (LCH) raadde de deal om die reden ook af. Onder grote druk vanuit het ministerie werd de overeenkomst toch gesloten. Nog altijd is onduidelijk wie de exacte verantwoordelijkheid heeft. Ook op de vraag wie verantwoordelijk was voor de prijsbeoordeling van de overeenkomst blijft het antwoord vooralsnog uit.

Reactie minister
Minister Helder (VWS) erkent dat er fouten zijn gemaakt bij het sluiten van de deal. Tegelijkertijd wijst zij op de moeilijke omstandigheden in die periode. Ze erkent dat er lessen moeten worden getrokken om in volgende crises duidelijkheid te hebben over rollen en verantwoordelijkheden.

Vervolg
Het nu gedeelde onderzoek is het eerste deel van een reeks van drie onderzoeken. De twee deelonderzoeken zullen later volgen. Een vergelijking tussen verschillende deals is daarna aan de orde. Bron: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2022/09/16/onderzoeksrapport-deloitte-naar-tweede-kamer

Partner van Aanbestedingscafé:

Aanbesteding 2.000 flexwoningen van start

In de strijd tegen krapte op de woningmarkt heeft minister De Jonge van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening opdracht gegeven om 2.000 flexwoningen aan te schaffen. Tegelijkertijd wordt er vanuit de corporatiesector een grotere aanbesteding voorbereid. Hiermee moet de bouwcapaciteit groter en sneller worden, zodat ook komende jaren de bouw door kan gaan.

De aanbesteding van de flexwoningen door het Rijksvastgoedbedrijf valt samen met het aandragen van locaties door gemeenten en corporaties. Hiermee moet het proces van daadwerkelijke realisatie sneller gaan. Ook zorgt grootschalige inkoop via 1 vastgoedorganisatie met inkoopexpertise voor standaardisering en daarmee voor een verkorting van levertijden.

Het is de bedoeling dat in de periode 2022-2024 in totaal 37.500 flexwoningen worden gerealiseerd. Dit jaar nog 7.500 en de 2 daaropvolgende jaren steeds 15.000. Het ministerie heeft een Taskforce Versnelling Tijdelijke Huisvesting opgetuigd om gemeenten, provincies en corporaties te ondersteunen bij versnelde realisatie van mogelijkheden die zij zien. Het Rijk werkt nog aan een garantstelling om financiële risico’s van projecten op te vangen.

Bron: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2022/09/07/het-rijk-versnelt-bouwen-flexwoningen-aanbesteding-voor-2000-woningen-gestart

Partner van Aanbestedingscafé:

Top 10 innovatievriendelijke inkopers in publieke sector

Universiteit Utrecht, TenderNed en PIANOo stelden over 2021 een lijst op van de 10 meest innovatievriendelijke inkopers in de publieke sector. Bovenaan de lijst prijkt de Nederlandse Gasunie. Deze organisatie kocht naar verhouding het meest innovatievriendelijk in. Opvallend in de cijfers is dat innovatievriendelijkheid van aanbestedingen af is genomen ten opzichte van 2019.

Organisaties kregen in de analyse punten voor het gebruik van ‘innovatievriendelijke’ inkoopinstrumenten. Elk instrument kreeg een eigen score. Innovatiepartnerschap, prijsvragen, alle instrumenten werden verschillend beoordeeld. Uit de totale analyse kwam Nederlandse Gasunie met een score van gemiddeld 18,9 punten als beste uit de bus. Op nummer 2 prijkt de NS Groep met 11,5 punten en op nummer 3 het Havenbedrijf in Rotterdam met 11,4 punten. Het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat sluit de gelederen met een score van 7,7 punten.

Opvallend is dat de innovatievriendelijkheid in Nederland afneemt van 3,2% in 2019 naar 2,7% in 2021.

Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/gasunie-meest-innovatievriendelijke-publieke-inkoper-2021

Partner van Aanbestedingscafé:

Actieplan Ministerie IenW voor creëren maatschappelijke impact

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft een actieplan opgesteld om via het inkoopproces maatschappelijke impact te creëren. Het zogenoemde Maatschappelijk Verantwoord Inkopen (MVI) actieplan is opgesteld voor de periode 2022-2025 en bevat ambities, doelen en acties die verschillende partijen met elkaar afspreken, bespreken en monitoren.

De Rijksinkoopstrategie ‘Inkopen met impact’ krijgt met het actieplan concreter vorm op het Ministerie IenW. Tegelijkertijd is besloten om duurzaamheid in de organisatie te verankeren. Daarmee krijgt het MVI-actieplan inhoud, onder het motto ‘Maatschappelijk Verantwoord Inkopen begint met duurzaam opdrachtgeverschap’.

In aanwezigheid van staatssecretaris Heijnen, die het actieplan eerder al ondertekende, vindt de feestelijke ondertekening op 13 oktober plaats. Die datum markeert de gezamenlijke start met maatschappelijk verantwoord opdrachtgeven én inkopen voor bestuurders van toetredende partijen. Alle partijen die zich bij het manifest aansluiten, stellen een actieplan MVOI op. Al deze actieplannen worden op PIANOo gepubliceerd en dienen als inspiratie. Zo kunnen alle overheden doelbewust inkoopkracht inzetten om meer duurzame en sociale keuzes te maken.

Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/eerste-actieplan-mvoi-2022-2025-gepubliceerd

Partner van Aanbestedingscafé:

Schiphol koerst op uitbreiding

Uit een marktconsultatie gepubliceerd op TenderNed blijkt dat luchthaven Schiphol voornemens is een eerder uitgestelde uitbreiding alsnog uit te voeren. De aanbesteding voor een nieuwe terminal, de zogenoemde Terminal Zuid, werd in 2020 tijdens de coronacrisis opgeschort. Nu bereidt Schiphol de aanbesteding alsnog voor.

Noodzakelijke uitbreiding
Ondanks de aangekondigde krimp van de luchthaven van 500.000 naar 440.000 vliegbewegingen, is de nieuwbouw volgens Schiphol wel degelijk nodig. Onder meer capaciteitsproblemen moeten ermee worden opgelost en renovatie op andere plekken opgevangen.

Stikstof
De impact van onder meer stikstofneerslag in de regio is nog onduidelijk. Het ministerie van Landbouw had aanvullende vragen waardoor Schiphol een tweede aanvraag voor een natuurvergunning heeft gedaan. Deze gaat echter nog uit van 500.000 vliegbewegingen dus Schiphol bereidt opnieuw een aanvraag voor.

Overige projecten
Naast het grote contract voor de nieuwe terminal, heeft de luchthaven ook andere bouwprojecten op stapel staan. De sterk verouderde C-pier moet bijvoorbeeld vernieuwd en uitgebreid naar 2 verdiepingen om ruimte te maken voor grotere toestellen, zitplaatsen en doorstroming van passagiers.

Planning
De aanbestedingen zijn gepland voor 2024, de input uit de huidige marktconsultaties wordt gebruikt voor het definitieve ontwerp van de terminal. Verwacht wordt dat de winnaar van de aanbesteding in 2026 kan gaan bouwen zodat in 2032 100.000 vierkante meter vloeroppervlakte kan worden geopend. De marktconsultatie loopt nog tot en met 9 september.

Conflict
Tegelijkertijd speelt er rondom de A-pier op Schiphol een juridisch conflict. De bouwkosten rijzen de pan uit en intussen is BAM Bouw en Techniek als nieuwe aannemer aangesteld. Inmiddels staan Schiphol en de oorspronkelijke aannemerscombinatie Ballast Nedam met het Turkse TAV lijnrecht tegenover elkaar in een strijd om miljoenen euro’s.

Bron: https://fd.nl/bedrijfsleven/1450410/schiphol-gaat-uitbreiden-met-nieuwe-terminal-nei2cavleJZr en https://www.nrc.nl/nieuws/2022/09/05/minder-vluchten-en-toch-nieuwbouw-a4140806

Partner van Aanbestedingscafé:

Nieuwe vorm energie-inkoop Noord-Holland

In totaal 7 gemeenten in Noord-Holland kopen vanaf 2023 hun stroom zoveel mogelijk groen en lokaal in. De gemeenten Haarlem, Zandvoort, Haarlemmermeer, Amstelveen, Aalsmeer, Uithoorn en Ouder-Amstel werken vanaf volgend jaar via de Groendus Energiemarktplaats. Ook de gemeentelijke onderhoudspartner Spaarnelanden, het Noord-Hollands Archief en het Frans Hals Museum sluiten zich aan.

Begin september startte de aanbesteding van de gemeenten via TenderNed. Zij bieden via de Energiemarktplaats toegang aan producenten die aan gestelde criteria voldoen. Het is mogelijk prijsafspraken voor lange termijn te maken zonder gebonden te zijn aan een traditionele energieleverancier. Opvallend in de uitgezette aanbesteding is de toeslag op basis van afstand. Deze fictieve toeslag moet lokale opwek en afname extra stimuleren.

Bron: https://www.solar365.nl/nieuws/noord-hollandse-gemeenten-gaan-vanaf-2023-vooral-lokaal-stroom-inkopen-64ACB2AD.html

Partner van Aanbestedingscafé:

Internationaal Aanbestedingsinstrument in werking getreden

Om te zorgen dat Europese bedrijven die buiten de Europese Unie overheidsopdrachten willen uitvoeren beter toegang krijgen tot die aanbestedingen, is het Internationaal Aanbestedingsinstrument in werking getreden. Hiermee moeten bedrijven binnen en buiten de EU evenveel kans maken op een opdracht.

Maatregelen
Landen buiten de EU, zogenoemde derde landen, kunnen rekenen op maatregelen als zij EU-bedrijven beperkingen opleggen bij aanbestedingen. Wanneer bedrijven uit zo’n land binnen de EU meedingen naar een aanbesteding, wordt hun prijs automatisch verhoogd. Daarmee wordt hun aanbod onaantrekkelijker dan dat van EU-bedrijven die inschrijven. In enkele gevallen kunnen bedrijven uit derde landen zelf worden uitgesloten van aanbestedingen.

Gelijk speelveld
Minister Adriaansens van Economische Zaken en Klimaat en minister Schreinemacher van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking beschouwen het aanbestedingsinstrument als stevige stok achter de deur om een gelijk internationaal speelveld te creëren.

Wijziging Aanbestedingswet
Toepassing van het aanbestedingsinstrument wordt verplicht voor aanbestedende diensten. De Aanbestedingswet wordt op technische gronden gewijzigd. Daarnaast volgt er voorlichtingsmateriaal vanuit de overheid om aanbestedende diensten en inschrijvende ondernemers op de hoogte te brengen van de exacte voorwaarden.

Bron: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2022/08/29/nederlandse-bedrijven-meer-kans-op-overheidsopdrachten-buiten-eu

Partner van Aanbestedingscafé:

Lancering Leidraad Vertraging & Verstoring in de Bouw aanstaande

Tijdens het congres van Koninklijk Instituut van Ingenieurs (KIVI) in Den Haag op 30 augustus wordt de Leidraad Vertraging & Verstoring in de bouw gepresenteerd. De leidraad is bedoeld om langdurige processen over meerkosten en wijzigingen bij bouwprojecten te voorkomen. Het is onder meer een hulpmiddel tijdens het opstellen van contracten. De eerste exemplaren van de Leidraad worden uitgereikt aan Maxime Verhagen en Doekle Terpstra, voorzitters van respectievelijk Bouwend Nederland en Techniek Nederland.

Bron: https://www.cobouw.nl/307275/juristen-zijn-bouwgeschillen-zat-en-lanceren-anti-ruzie-leidraad-trek-eerder-aan-de-bel en https://www.dutcharbitrationassociation.nl/events/seminar-vertraging-verstoring-in-de-bouw

Partner van Aanbestedingscafé:

PIANOo herhaalt webinar Inkoop en de jaarlijkse accountantscontrole

Op het PIANOo-congres in juni werd een presentatie gegeven over het proces van controle op rechtmatig inkopen. Dit webinar Inkoop en de jaarlijkse accountantscontrole wordt op 29 september herhaald. Om controle achteraf te vereenvoudigen en voorbereid te zijn op de komende wetswijziging, is dit webinar nuttig voor iedereen die bij het inkoopproces betrokken is.

Tijdens het webinar legt Christa van Lent van Baker Tilly meer uit over de denkwijze van de accountant, risico’s in aanbestedingen en de aankomende wetswijziging. Daarnaast krijgen deelnemers veel concrete hulpmiddelen om rechtmatig in te kopen. Denk aan handvatten over de organisatie en spendanalyse. Na het webinar is ruim de tijd voor het behandelen van vragen.

Meer informatie en de mogelijkheid tot aanmelden is te vinden via de website van PIANOo.

Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/meld-je-aan-voor-het-webinar-inkoop-en-de-jaarlijkse-accountantscontrole

Partner van Aanbestedingscafé:

Aanbestedingsalert Augustus 2022

Wat is er gebeurd?
Een aanbestedende dienst is een aanbestedingsprocedure gestart voor ‘Enkelvoudige Specialistische Jeugdhulp’. De aanbestedende dienst heeft aangekondigd dat zij voornemens is een inschrijver uit te sluiten van de aanbesteding in verband met een ernstige fout in de uitoefening in de beroepsuitoefening (artikel 2.87 lid 1 sub c Aanbestedingswet 2012 (Aw)), omdat zij op basis van anonieme fraudemeldingen bij het Informatie Knooppunt Zorgfraude (IKZ) ernstige risico-indicatoren ziet in het kader van integriteit van de inschrijver. De inschrijver kan zich hier niet in vinden en vindt het niet terecht dat zij op basis van anonieme meldingen bij het IKZ wordt uitgesloten zonder dat de melding verder is onderzocht.

Het resultaat
De voorzieningenrechter is van oordeel dat de aanbestedende dienst de inschrijver niet had mogen uitsluiten van de aanbesteding, omdat de aanbestedende dienst niet meer heeft dan vermoedens. Niet gebleken is dat die vermoedens nader zijn onderzocht, en zij kunnen dan ook niet leiden tot de conclusie dat de aanbestedende dienst aannemelijk heeft gemaakt dat sprake is van een ernstige fout in de beroepsuitoefening. Ook is de inschrijver onvoldoende in de gelegenheid gesteld om te bewijzen dat zij voldoende maatregelen heeft genomen om haar betrouwbaarheid te bewijzen (artikel 2.87a lid 1 Aw).

Betekenis voor de praktijk
Zorg dat je vermoedens van een ernstige fout ook aannemelijk kunt maken, je alleen fouten betrekt die zich in de drie jaar voorafgaand aan de inschrijving hebben voorgedaan (artikel 2.87 lid 1 sub c Aw) en dat je de inschrijver in de gelegenheid stelt om te bewijzen dat voldoende maatregelen zijn genomen om de betrouwbaarheid aan te tonen

Significant Synergy is Premium Partner van Aanbestedingscafe.nl.

Partner van Aanbestedingscafé:

Den Haag vraagt ontheffing voor gebruik Gazprom gas

Gemeente Den Haag kan geen nieuwe gasleverancier vinden. Zij vraagt daarom ontheffing om tot 1 januari gas van Gazprom te kunnen blijven gebruiken. Uiterlijk 10 oktober moeten alle ruim honderd contracten van Nederlandse gemeenten met het Russische Gazprom zijn opgezegd, zo volgt uit Europese sancties. Den Haag heeft een aanbesteding gedaan, maar krijgt vooralsnog geen nieuwe aanbieder aan zich gebonden.

De gemeente vraagt nu om een ontheffing van de sancties. Zij verwacht dat Rijksoverheid deze verleent zodat Gazprom tot 1 januari gas kan blijven leveren.

Ondertussen gaat de gemeente Den Haag onderhandelen met mogelijke leveranciers over een contract dat begin 2023 in moet gaan. Verwacht wordt dat de kosten veel hoger zullen worden dan momenteel het geval is.

Bron: https://nos.nl/artikel/2442047-den-haag-vindt-na-gazprom-geen-gasleverancier-gemeente-wil-ontheffing

Partner van Aanbestedingscafé:

Rijkswaterstaat deelt gegevens met ACM

Rijkswaterstaat en de Autoriteit Consument & Markt (ACM) hebben hun samenwerking aangepast. Rijkswaterstaat is als publieke opdrachtgever verplicht alle gegevens over hun aanbestedingen te delen met de ACM. Dat ging in het verleden op verzoek, vanaf nu verloopt dit proces rechtstreeks. Opdrachten die Rijkswaterstaat via TenderNed publiceert gebruikt de ACM als bron om te controleren of Rijkswaterstaat de Mededingingswet naleeft.

Aan inschrijvers die bezwaar hebben tegen het delen van gegevens adviseert Rijkswaterstaat om niet in te schrijven op hun aanbestedingen.

De aanbestedingen van Rijkswaterstaat zijn jaarlijks goed voor zo’n 3 tot 4 miljard euro. Om de markt te informeren over voorgenomen projecten en relevante ontwikkelingen, publiceert Rijkswaterstaat regelmatig een inkoopplanning. Wanneer opdrachten daadwerkelijk worden aanbesteed, verschijnen zij op TenderNed. Daarvandaan haalt de ACM gegevens op.

Bron: https://www.rijkswaterstaat.nl/nieuws/archief/2022/08/alle-gegevens-over-aanbestedingen-rijkswaterstaat-gedeeld-met-acm

Partner van Aanbestedingscafé:

Uitvoeringsbudget Sportakkoord aangepast voor inclusieve speeltuinen

Gemeenten die uitvoeringsbudget aanvroegen en toegekend kregen onder de Regeling Sportakkoord en Leefstijlinterventies 2020-2022 mogen dat geld nu ook gebruiken om speeltuinen toegankelijker te maken. Voor 1 januari 2024 moet het budget besteed en verantwoord zijn. Een bestedingsdoel kan dus nu ook het toegankelijker maken van speeltuinen zijn.

Speeltuinen zijn nu vaak gericht op kinderen zonder beperking. Door het coalitieakkoord ‘Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst’ is er nu extra budget voor het inclusiever maken van deze publieke ruimte. Alle kinderen in de buurt moeten samen kunnen spelen, toegankelijker speeltuinen kunnen hieraan bijdragen.

Bron: https://vng.nl/nieuws/regeling-sportakkoord-verruimd-voor-inclusieve-speeltuinen

Partner van Aanbestedingscafé:

Extra subsidie voor vullen gasopslagen

Om te zorgen dat er deze winter voldoende gas voorhanden is, wil het kabinet de gasberging Bergermeer in Noord-Holland verder vullen. In eerste instantie was het de bedoeling de opslag tot 68 procent te vullen. Dat gaat nu omhoog naar 90 procent. Om dit doel te bereiken, stelt minister Jetten 210 miljoen euro extra subsidie beschikbaar.

Energiebedrijven zijn tot nu toe niet erg happig op het vullen van de gasopslagen. Zij willen niet het risico lopen in de wintermaanden met verlies hun voorraden te moeten verkopen. Om dit probleem te ondervangen, stelde het kabinet eerder al een subsidie beschikbaar om de gasbergingen toch gevuld te krijgen. Van die regeling bleef echter een bedrag van 200 miljoen euro over. Dat bedrag komt nu met nog eens 10 miljoen extra opnieuw beschikbaar.

Uiteindelijk betalen de gebruikers van gas via een extra heffing voor de subsidieregeling. Met name de industrie gebruikt het gas dat wordt opgeslagen in Bergermeer.

Om te zorgen dat de opslag in Norg nog verder dan de huidige 80 procent wordt gevuld, werkt het kabinet aan een regeling. Het oorspronkelijke doel voor de opslagcapaciteit is hier behaald. Het kabinet hoopt op een verdere vulling.

Bron: Trouw, zaterdag 20 augustus 2022.

Partner van Aanbestedingscafé:

Meeste gemeenten onderdeel van inkoopsamenwerking

Meer dan de helft van de 345 Nederlandse gemeenten neemt deel  aan een inkoopsamenwerking. PIANOo publiceerde een nieuw overzicht met gemeentelijke inkoopsamenwerkingen. Deze variëren van kennisdeling tot operationele inkoop. Gemeenten kiezen soms voor enkel structurele overleggen waarbij eventueel  gezamenlijk inkoopbeleid wordt opgesteld. Soms valt de keus op operationele inkoop als onderdeel van de inkoopsamenwerking. Een ambtelijke fusie kan de reden zijn voor samenwerking in inkoop.

Typen samenwerkingen
De kaart van PIANOo kent 3 typen samenwerkingen. De algemene samenwerking is een samenwerkingsverband van gemeenten die op meerdere inkoopgebieden met elkaar samenwerking. Daarnaast wordt er onderscheid gemaakt tussen gemeentelijke samenwerkingen binnen het sociaal domein en afvalverwerking.

Minder inkoopsamenwerkingen
Opvallend is dat er ten opzichte van 2018 veel minder algemene inkoopsamenwerkingen zijn: 35 in plaats van 50. Dat wordt deels veroorzaakt doordat ambtelijke fusies zijn verworden tot bestuurlijke fusies waarbij 1 gemeente is ontstaan. Daarnaast zijn een aantal samenwerkingsverbanden gefuseerd. Tenslotte zijn een aantal samenwerkingsverbanden gestopt en gemeentelijke fusies opgeheven.

Kaart
Door de kaart met een overzicht van gemeentelijke inkoopsamenwerkingen kunnen aanbestedende diensten beter bepalen of zij ergens bij aan willen sluiten. Ook ondernemers die in willen schrijven op aanbestedingen kunnen meer helderheid krijgen. De kaart is te bekijken via de website van PIANOo.

Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/ruim-helft-gemeenten-aangesloten-bij-inkoopsamenwerking

Partner van Aanbestedingscafé:

Handreiking inkoop hulpmiddelen geactualiseerd

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten actualiseert  na 4 jaar de Handreiking inkoop hulpmiddelen. De handreiking is bedoeld om bij te dragen aan een goede inkoop van hulpmiddelen door gemeenten. In samenwerking met Firevaned, Ieder(in), Per Saldo en het Ketenbureau i-Sociaal Domein is de handreiking weer helemaal up-to-date gebracht. Het strategisch en tactisch inkoopproces wordt hiermee nog beter ondersteund, van voorbereidingsfase tot inkoop en uitvoering van het contract.

Bron: https://vng.nl/nieuws/herziene-handreiking-inkoop-hulpmiddelen?utm_medium=email

Partner van Aanbestedingscafé:

Willem Janssen komende 4 jaar voorzitter adviescommissie Gids Proportionaliteit

Minister Jetten van Economische Zaken en Klimaat heeft mr. dr. Willem Janssen benoemd tot voorzitter van de adviescommissie Gids Proportionaliteit. Vanaf 1 september brengt Janssen met zijn commissie gevraagd en ongevraagd advies uit aan het ministerie over wettelijke wijzigingen in de Gids. Janssen is nu hoofddocent en onderzoeker in het Europees en Nederlands aanbestedingsrecht aan de Universiteit Utrecht. Hij ziet zijn benoeming als uitgelezen kans om het aanbestedingsrecht en daarmee de Nederlandse praktijk te verbeteren.

De benoeming van Willem Janssen is voor 4 jaar. De commissie bestaat verder uit vertegenwoordigers van alle relevante partijen in de aanbestedingspraktijk. Zowel markt als overheid neemt deel aan de commissie waardoor de belangen uit de praktijk leiden tot een effectievere aanbestedingsregulering.

Bron: https://www.uu.nl/nieuws/willem-janssen-benoemd-tot-voorzitter-adviescommissie-gids-proportionaliteit

Partner van Aanbestedingscafé:

Netverlies weegt mee bij vaststelling energietarieven 2023

Om te voorkomen dat netbeheerders van elektriciteit minder kunnen investeren in projecten voor energietransitie, wil de Autoriteit Consument & Markt  (ACM) een voorschot voor de hoge kosten voor netverliezen geven.  Het gaat daarbij om zowel regionale netbeheerders als landelijk netbeheerder TenneT. De inkoop van energieverliezen valt onverwacht hoog uit vanwege de hoge energieprijzen.

Netverlies is de term voor energie die verloren gaat bij het transport van elektriciteit. Deze verliezen kopen netbeheerders in waarna zij ze via transporttarieven bij eindgebruikers in rekening brengen. Normaal gesproken wordt dit verlies via nacalculatie 2 jaar later vergoed aan netbeheerders. ACM wil de kosten nu al na 1 jaar vergoeden. Landelijk netbeheerder TenneT gaf in overleg aan dat een voorschot niet gewenst is, de ACM onderzoekt welke oplossing voor TenneT passender is.

Bij het bepalen van de tarieven van regionale netbeheerders elektriciteit weegt de ACM voor 2023 de hoge kosten voor netverlies mee. Voor landelijk beheerder TenneT wordt nu gezocht naar een passende oplossing die een stabiel tariefverloop waarborgt. Onderwerp van onderzoek is de vraag hoe inkoopkosten van energie en vermogen in de toekomst sneller verrekend kunnen worden in de tarieven. In oktober publiceert de ACM de tariefvoorstellen, in november worden de tarieven voor volgend jaar bekend.

Bron: https://www.acm.nl/nl/publicaties/acm-houdt-bij-vaststelling-tarieven-2023-rekening-met-hogere-kosten-voor-netverliezen-als-gevolg-van-hoge-energieprijzen

Partner van Aanbestedingscafé:

Aanbestedingsalert Juli 2022

Wat is er gebeurd?
Na een ontoereikende beoordeling van een Proof of Concept (POC) van de voorgenomen nummer 1 heeft een aanbestedende dienst deze partij uitgesloten en de opdracht voorlopig gegund aan de nummer 2. De nummer 1 heeft bezwaar tegen deze beslissing gemaakt, omdat zij niet tijdig is uitgenodigd voor de POC en maar een halve dag heeft gehad om de POC voor te bereiden. De aanbestedende dienst onderschrijft dit bezwaar. Daarom heeft de aanbestedende dienst de oorspronkelijke nummer 1 toegezegd dat zij opnieuw een POC mocht houden zonder dit te delen met andere inschrijvers. De voorzieningenrechter is van oordeel dat hiermee in strijd is gehandeld met het transparantie- en gelijkheidsbeginsel. De aanbestedende dienst moet daarom een nieuwe aanbestedingsprocedure uitschrijven.

Het resultaat
De aanbestedende dienst is het niet eens met het oordeel van de voorzieningenrechter en is in hoger beroep gegaan. Het hof is van oordeel dat de gebrekkigheid in communicatie geen grond biedt voor intrekking van de aanbestedingsprocedure. De aanbestedende dienst heeft gehandeld zoals zij op grond van het transparantie- en gelijkheidsbeginsel diende te handelen, omdat zij verplicht was de tekortkoming van het niet tijdig uitnodigen van de voorgenomen nummer 1 voor de POC te herstellen. Voor het intrekken van de gunningsbeslissing voorafgaande aan de POC die opnieuw mocht worden gedaan was nog geen aanleiding.

Betekenis voor de praktijk
Wees je ervan bewust dat je als aanbestedende dienst gehouden bent
tekortkomingen te herstellen en zorg dat je hierbij zorgvuldig handelt. Ook in de
communicatie richting de andere inschrijvers.

Significant Synergy is Premium Partner van Aanbestedingscafe.nl.

Partner van Aanbestedingscafé:

Nieuwe inkoopplanning Rijkswaterstaat gepubliceerd

De nieuwe inkoopplanning van Rijkswaterstaat is gepubliceerd. Hierin staan voorgenomen opdrachten die nog niet zijn aanbesteed. Door voor 40 GWW-projecten factsheets te publiceren met kerninformatie hebben inschrijvers informatie om beter af te kunnen wegen welke projecten voor hen interessant zijn.

Extra middelen
De vorige inkoopplanning dateert van maart 2022. Sindsdien is voor meerdere werken een marktbenadering gestart. Daarnaast is in het coalitieakkoord structureel 1,5 miljard euro aan extra middelen toegevoegd. Dit bedrag is bedoeld voor instandhouding van bestaande infrastructuur via het Mobiliteitsfonds (1,25 miljard) en het Deltafonds (0,5 miljard). De exacte verdeling van de gelden volgt later.

Onzekerheid en vertraging
De stikstofproblematiek blijft voor onzekerheid zorgen bij een aantal projecten. Uitbreidings- en aanlegprojecten lopen hierdoor vertraging op. De geplande datum voor de start van de marktbenadering is bij deze projecten vooralsnog niet bekend. In de volgende inkoopplanning, november 2022, is hierover mogelijk meer duidelijk.

Bron: https://www.rijkswaterstaat.nl/nieuws/archief/2022/06/rijkswaterstaat-publiceert-nieuwe-inkoopplanning-juni-2022

Partner van Aanbestedingscafé:

Bijna een kwart minder CO2-uitstoot gemeenten door inzet CO2-prestatieladder

De CO2-uitstoot van gemeenten die de CO2-prestatieladder gebruiken is in 2 jaar tijd met gemiddeld 23,9 procent gedaald. Dat blijkt uit onderzoek van onderzoeksbureau CE Delft in opdracht van Stichting Klimaatvriendelijk Aanbesteden en Ondernemen (SKAO).

Uitstoot in beeld
Met de CO2-prestatieladder kunnen overheden en bedrijven hun eigen CO2-uitstoot meten en verlagen. Bovendien kunnen ze de uitstoot in de hele keten in beeld brengen. Zo kunnen overheidsinstanties bij aanbestedingen eenvoudig beoordelen of inschrijvers serieus bezig zijn met het verminderen van hun CO2-uitstoot. Bedrijven die aan kunnen tonen dat zij hun uitstoot verminderen, krijgen vervolgens voorrang bij de inschrijving.

Lokale energietransitie
De deelnemende gemeenten blijken concrete doelen te stellen en zich daar ook goed aan te houden. De lokale energietransitie wordt daarmee geloofwaardiger voor burgers die ook hun steentje bij moeten dragen. Doordat het systeem duidelijk maakt waar CO2-reductie behaald kan worden, zijn efficiënte maatregelen te nemen.

Deelnemers
Er maken inmiddels ongeveer 150 organisaties gebruik van de prestatieladder, onder meer alle provincies, tientallen gemeenten en een aantal ministeries, waterschappen en gemeentelijke regelingen.

Bron: https://www.binnenlandsbestuur.nl/ruimte-en-milieu/gemeenten-met-prestatieladder-verminderen-co2-uitstoot-met-een-kwart

Partner van Aanbestedingscafé:

Handreiking Aanbesteden Zero Emissie gepubliceerd

De Buyer Group Zero Emissie Bouwmaterieel (ZEB) heeft de eerste documenten die ze heeft opgesteld openbaar gemaakt. Pieter Litjens, directeur CROW en gezicht van het Netwerk Duurzaam GWW, nam de Handreiking Aanbesteden Zero Emissie Bouwmaterieel  in ontvangst. Hiermee kunnen publieke opdrachtgevers beter en sneller emissieloos bouwmaterieel uitvragen bij aanbestedingen van GWW-projecten.

De Buyer Group ZEB is bedoeld om duurzame inkoop te stimuleren zodat emissieloos bouwmaterieel sneller de norm wordt. De handreiking ondersteunt in die ambitie met inspiratie en kennis voor inkopers. Alle informatie staat er overzichtelijk bij elkaar. Meer informatie over de duurzaamheidswinst van zero emissie bouwmaterieel en tips om hier op uit te vragen in aanbestedingen, zijn te vinden bij de Buyer Group.

Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/handreiking-voor-versneld-aanbesteden-met-zero-emissie-bouwmaterieel

Partner van Aanbestedingscafé:

Aanbestedingsalert Juni 2022

Wat is er gebeurd?
Een aanbestedende dienst heeft een aanbesteding gepubliceerd voor de opdracht ‘Harmonisatie doelgroepenvervoer’. Inschrijvers is gevraagd om een directe kilometerprijs per vervoersstroom in te dienen. In de minimumeisen is opgenomen dat inschrijvers per item/eenheid een op zichzelf beschouwd realistische prijs dienen aan te bieden. Een van de inschrijvers is bericht dat de door haar opgegeven prijEen aanbestedende dienst heeft een aanbesteding gepubliceerd voor de opdracht ‘Harmonisatie doelgroepenvervoer’. Inschrijvers is gevraagd om een directe kilometerprijs per vervoersstroom in te dienen. In de minimumeisen is opgenomen dat inschrijvers per item/eenheid een op zichzelf beschouwd realistische prijs dienen aan te bieden. Een van de inschrijvers is bericht dat de door haar opgegeven prijzen onder kostprijs zijn of abnormaal laag en dat een of meer kostencomponenten zijn verwerkt in andere vervoersstromen. Dit maakt de inschrijving ongeldig. Vervolgens zijn een aantal inschrijvers in de gelegenheid gesteld hun prijzen aan te passen naar een voor alle vijf de vervoersstromen marktconform en exploitabel niveau, onder de voorwaarde dat het gewogen gemiddelde in het prijzenblad niet wijzigt. Hiertoe zijn twee inschrijvers niet bereid, omdat zij van mening zijn dat op basis van synergieën en schaalvoordelen tot een realistische prijs per vervoersstroom is gekomen.

Het resultaat
De voorzieningenrechter is van oordeel dat de eis dat inschrijvers per item/eenheid een op zichzelf beschouwd realistische prijs aan dienen te bieden onvoldoende duidelijk en voor meerdere uitleg vatbaar is. Het gevolg hiervan is dat de inschrijvingen onderling niet goed vergelijkbaar zijn. Dit gebrek in de aanbestedingsprocedure kan enkel worden hersteld met een heraanbesteding.

Betekenis voor de praktijk
Zorg dat eisen voldoende duidelijk zijn en niet voor meerdere uitleg vatbaar zodat inschrijvingen onderling goed vergelijkbaar zijn. Consulteer bij twijfel de markt, bijvoorbeeld met een (mini-)marktconsultatie per e-mail over de betreffende eis.

Significant Synergy is Premium Partner van Aanbestedingscafe.nl.

Partner van Aanbestedingscafé:

Chinese bedrijven geweerd in aanbestedingen windparken op zee

TenneT, landelijk netbeheerder, kan bij toekomstige aanbestedingen makkelijker Chinese bedrijven uitsluiten. Vanwege potentiële veiligheidsrisico’s mogen Chinese partijen in de toekomst niet meer inschrijven op aanbestedingen van TenneT voor vitale delen van het elektriciteitsnetwerk. Minister Rob Jetten vindt de risico’s voor de staatsveiligheid te groot, daarom wil hij een wijziging in de elektriciteitswet aanbrengen. Hierdoor kan TenneT risicovol geachte bedrijven makkelijker weren.

Duidelijkheid
TenneT verklaart zelf te hebben gevraagd om meer duidelijkheid over hoe om te gaan met Chinese partijen. Zij schrijven in bij aanbestedingen voor vitale infrastructuur, zoals de opdracht voor twee hoogspanningsstations en transformatorplatforms op zee, ook wel ‘stopcontacten op zee’ genoemd. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat legde vorig jaar de aanbesteding voor één van die twee projecten stil vanwege de veiligheidsrisico’s.

Nationale veiligheid
De voorgestelde wetswijziging moet de toenemende zorgen over de nationale veiligheid enigszins sussen. Jetten stelt zich bewust te zijn van de risico’s van mogelijke Chinese inmenging in de Europese energie-infrastructuur. Tegelijk benadrukt hij dat alleen Chinese afkomst niet voldoende is om als bedreigend aangemerkt te worden.

Extra eisen
Uit een veiligheidsanalyse bij TenneT die het ministerie in 2020 deed, bleek dat de veiligheid beter gewaarborgd zou kunnen worden. Door dit nieuwe beleid worden er nu extra eisen aan partijen gesteld bij aanbestedingen. Chinese bedrijven kunnen nu geweerd worden. Zij nemen een steeds prominentere plaats in bij aanbestedingen in het Europese net, ook bij TenneT in Duitsland en Nederland wonnen zij recent grote opdrachten.

Aanbesteding heropend
De eerdere, stilgelegde aanbesteding van de twee ‘stopcontacten op zee’ wordt volgens de nieuwe regels geopend. De criteria voor een Europese aanbesteding worden gebruikt, maar ze worden zó opgesteld dat Chinese bedrijven niet in kunnen schrijven.

Geen kans
Daarnaast verandert het aanbestedingsproces van TenneT in de basis. Alle geplande aansluitingen tot 2030 worden nu als geheel aanbesteed. Dat betekent met een bedrag van € 30 miljard een van de grootste publieke aanbestedingen in ons land. Vereiste is dat inschrijvers een bewezen trackrecord hebben in de bewuste technologie in Europa. Concreet betekent dit dat Chinese bedrijven geen kans maken.

Nieuwe ambities
De samenwerkingsovereenkomst wordt voor maximaal acht jaar afgesloten. Zo moet de doelstelling van de landen rond de Noordzee worden gehaald. Zij hebben recent de ambities voor windparken op zee naar boven bijgesteld. Leveranciers hebben door de langere samenwerkingsovereenkomsten een grotere leveringszekerheid en kunnen nu beter productiecapaciteit vast gaan leggen.

Bron: https://fd.nl/bedrijfsleven/1443061/chinezen-verbannen-bij-aanleg-cruciale-delen-stroomnet-nwf2caxz5AlF

Partner van Aanbestedingscafé:

Taxi- en zorgvervoer met steeds betere kwaliteit aanbesteed

Aanbestedingen in taxi- en zorgvervoer zijn van steeds hogere kwaliteit. Dat is de conclusie die Aanbestedingsinstituut Mobiliteit (AIM) trekt in het jaarverslag 2021. Er is een toename van kwaliteitseisen in de bestekken en de aandacht voor ondergrenstarieven groeit.

Minder aanbestedingen
AIM beoordeelt aanbestedingen jaarlijks op zo’n vijftig criteria. In 2021 waren dit dertig aanbestedingen. Door corona konden de aantallen van voorgaande jaren niet worden gehaald. De verwachting is dat dit in 2022 en daarna weer bijtrekt door een inhaalslag van uitgestelde aanbestedingen die alsnog op de markt komen.

Looptijden
Opvallend is dat de aanbevelingen van het AIM niet altijd gelijk worden opgenomen in een bestek. Toch blijken ze bij latere aanbestedingen alsnog een rol te spelen. Een van de aanbevelingen uit eerdere jaren was de looptijd van contracten. In 2021 valt eindelijk op dat looptijden van contracten langer zijn. Dat betekent dat arbeidscontracten voor onbepaalde tijd ook vaker tot de mogelijkheden behoren. De inzet van zero emissie voertuigen is inmiddels bijna standaard een gunningscriterium. Naast de grotere aandacht voor duurzaamheid, is de toename van kwaliteitseisen, de cao-verklaring en aandacht voor ondergrenstarieven ook goed nieuws uit de sector.

Aandachtspunten
Het AIM adviseert om bij inkoop alsnog rekening te houden met corona. Bovendien spelen de stijgende brandstofprijzen een grote rol in de vervoerskosten. Beide zaken verdienen aandacht van de sector. Bron: https://www.taxipro.nl/contractvervoer/2022/06/21/kwaliteit-aanbestedingen-taxi-en-zorgvervoer-gaat-omhoog/?gdpr=accept

Partner van Aanbestedingscafé:

Intensieve samenwerking Rijkswaterstaat en markt verloopt positief

Rijkswaterstaat en de markt intensiveren hun samenwerking in het transitieprogramma ‘Op weg naar een vitale infrasector’. De samenwerking begint steeds meer vorm te krijgen met nieuwe vormen van aanbesteden en projectuitvoering die gangbaarder worden. Doel is een innovatieve, duurzame sector te realiseren met projecten die voorspelbaar en met een goede risicobeheersing verlopen.

Transitieaanpak
Minister Harbers van Infrastructuur en Waterstaat informeerde de Tweede Kamer over de monitoring en doorontwikkeling van de transitieaanpak. Hieruit blijkt dat het programma werkt en positief wordt ervaren door de markt. Inmiddels zijn er meer dan 10 projecten waarin het twee-fasen contract wordt gebruikt, bijvoorbeeld de verbreding van de snelweg A27 Houten-Hooipolder, de renovatie van de IJsselbruggen in de A12 en de renovatie van de tunnels in de snelweg A73. Ook de portfolio-aanpak wordt soms gebruikt, bijvoorbeeld bij de renovatie van de Haringvlietbrug en de Papendrechtsebrug.

Taskforce Infra
Daarnaast zijn een aantal onderhoudscontracten aanbesteed met verbeteringen, zoals een langere doorlooptijd en meer oog voor de samenwerking. Deze is sinds 2020 geïntensiveerd met behulp van de nieuw opgerichte Taskforce Infra. Hierin nemen Rijkswaterstaat en een brede infracoalitie deel met als doel de transitie aan te jagen.

Blijvende verandering
De transitieaanpak wordt in het komende jaar doorgezet met een steeds groter accent op borgen van resultaten in het marktbeleid van Rijkswaterstaat. Hiermee moet een blijvende verandering worden gerealiseerd en bestendigd. Ook de houding en het gedrag van infrawerkers maakt deel uit van de nieuwe aanpak, net als een intensievere kennisuitwisseling met vergelijkbare programma’s en initiatieven bij andere opdrachtgevers. In een volgende monitor komt meer aandacht voor de effecten van de nieuwe samenwerkingsvormen en de (financiële) beheersing van projecten.

Bron: https://www.rijkswaterstaat.nl/nieuws/archief/2022/06/samenwerking-rws-en-markt-verder-geintensiveerd-transitie-naar-vitale-infrasector-op-stoom

Partner van Aanbestedingscafé:

Nederlandse bedrijven profiteren van aanbestedingsmarkt

Vooral Nederlandse bedrijven profiteren van de contracten die de Nederlandse overheid aanbesteedt. Dat blijkt uit onderzoek van Cobouw. In de top 25 van bedrijven die overheidsopdrachten uitvoeren, voerden in 2021 infrabouwers de boventoon. Met afstand de grootste opdracht was die voor renovatie van de Amsterdamse kademuren, een contract ter waarde van 750 miljoen euro.

Nederlandse bedrijven profiteren
Cobouw analyseerde bijna 400 aanbestedingen die in 2021 via TenderNet werden gepubliceerd. In totaal was met al deze opdrachten 3,4 miljard euro gemoeid. Daarmee is de investering 400 miljoen euro hoger dan het jaar ervoor. Hoewel iets meer dan de helft van de contracten Europees is aanbesteed, zijn het vooral de Nederlandse bedrijven die profiteren van alle uitgezette opdrachten. Daarmee zet de dalende trend van buitenlandse bouwers op de inframarkt zich voort.

Top 3 contracten
Het contract in Amsterdam voor vervanging van de kademuren is het grootste gegunde contract in 2021. Het werk aan de openbaarvervoerterminal in Amsterdam-Zuid staat met een waarde van ruim 3 miljoen euro op een tweede plek. De derde in de ranglijst van opdrachten naar waarde is met ruim 126 miljoen voor de reconstructie van de N65 tussen Vught en Haaren.

Opdrachten
Gekeken naar het aantal tenders komen Heijman Infra en Strukton Rail met ieder 15 binnengesleepte contracten als beste uit de bus. Rijkswaterstaat is met 41 aanbestedingen de grootste opdrachtgever, direct gevolgd door gemeente Amsterdam, ProRail en het Rijksvastgoedbedrijf. Na Amsterdam is van de decentrale overheden provincie Brabant de grootste aanbesteder.

Criteria en procedures
Het belangrijkste criterium in aanbestedingen is die van de prijs-kwaliteitverhouding. Zo’n 86 procent van de contracten werd op deze grond gegund. In 14 procent van de contracten gaf de laagste prijs van de inschrijvers de doorslag. De meeste tenders, 145, werden in 2021 niet-openbaar aanbesteed. De openbare procedure werd in 138 gevallen toegepast gevolgd door onderhandse gunning voor 40 aanbestedingen.

Bron: https://www.cobouw.nl/305788/gunningenonderzoek-2021-kadebouwers-floreren-steeds-minder-buitenlanders-op-markt

Partner van Aanbestedingscafé:

Aanbestedingen windparken op zee voor vergunningverlening op de markt

In 2030 moet Nederland 21 gigawatt aan energie op zee opwekken. Dat is zo’n 75% van het landelijke energieverbruik. De ministerraad heeft definitief vastgesteld waar de windparken op zee komen. Ook is de planning van het hele ontwikkeltraject nu helder, in totaal wordt er zo’n 16 miljard euro geïnvesteerd. De aanbesteding voor de windparken opent vanaf 2025

Minister Jetten voor Klimaat en Energie stelt dat de Noordzee de grootste, groene energiebron van het land moet worden. De windparken moeten zo snel mogelijk gereed zijn om de doelen voor 2030 te halen. TenneT gaat contracten voor fabricage van platforms, kabels en apparatuur gunnen voordat definitieve vergunningen rond zijn. Op die manier hoopt de netbeheerder de aanleg volgens planning te kunnen realiseren.

Nederland legde recent vast samen met Denemarken, Duitsland en België om vóór 2050 150 gigwatt aan energie op te wekken in de Noordzee. Hiervan moet 65 gigawatt in 2030 gerealiseerd zijn.

Bron: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2022/06/10/planning-windenergie-op-zee-2030-gereed

Partner van Aanbestedingscafé:

Jaarrapportage Commissie van Aanbestedingsexperts uitgebracht

De Commissie van Aanbestedingsexperts (CvAE) presenteerde haar 9e jaarrapportage. Ditmaal een verslag over een periode van 10 maanden, te weten 1 maart 2021 tot en met 31 december 2021. Vanaf nu brengt de Commissie per kalenderjaar een verslag uit.

Aangepaste rol
De Commissie krijgt een aangepaste rol waarbij zij zich richt op klachten die eerder in het aanbestedingsproces opkomen. Bovendien zal de Commissie sneller advies uitbrengen en krijgen de adviezen meer gewicht. Enkel klachten over het ontwerp van de aanbesteding (designklachten) worden in behandeling genomen. Hierover volgt binnen 2 weken advies. Gedurende die periode wordt de aanbestedingsprocedure opgeschort tenzij aanbestedende diensten deugdelijk gemotiveerd van het advies kunnen afwijken.

Reactie minister
Minister Adriaansens van Economische Zaken en Klimaat schrijft enthousiast te zijn over de jaarrapportage van de CvAE. Ze roemt de commissie voor haar betrokkenheid, deskundigheid en grote inzet. De rol van de CvAE acht zij belangrijk voor de aanbestedingspraktijk. De minister zegt voornemens te zijn de rol van de Commissie verder te versterken zodat deze een waarborg kan vormen voor effectieve rechtsbescherming bij aanbesteden.

Bron: https://www.commissievanaanbestedingsexperts.nl/actueel/nieuws/2022/06/08/9e-periodieke-rapportage-van-de-commissie-van-aanbestedingsexperts

Partner van Aanbestedingscafé:

Onderzoek crisisinkoop beveelt meer balans en duidelijke prioriteiten aan

Het onderzoek naar Material Supply Strategies in a Crisis (MaSSC) van het Public Procurement Research Centre (PPRC) in Utrecht brengt de inkoop van schaarse middelen in een crisis. Het onderzoek bestaat uit 3 delen: het eerste deel ging voornamelijk over de Nederlandse problematiek en bijbehorende aanpak. Het tweede deel keek naar diezelfde vraag over de grens, in 33 landen op 5 continenten. De bevindingen zijn nu samengebracht in een slotakkoord.

Aanpak
Om te zorgen dat de wereld beter voorbereid is op een toekomstige crisis, werden internationaal 45 lokale experts op het gebied van publieke inkoop en crisisrespons geïnterviewd. De geleerde lessen beschrijft het MaSSC-onderzoeksteam aan de hand van 5 thema’s die naar voren kwamen: bestuur en organisatiestructuren, wet- en regelgeving, leveringsproblematiek, inkoopexpertise en IT-systemen.

Centrale en professionele inkoop
Een gecentraliseerde of decentrale inrichting van het zorgstelsel, blijkt niet uit te maken voor de ontstane problemen bij inkoop tijdens de crisis. Belangrijker blijkt centralisatie van inkoop tijdens een crisis. Daarbij zijn factoren als vertrouwen in een centrale inkooporganisatie en goede inkoopexpertise van doorslaggevend belang. Professionals zoeken een betere balans tussen het optimaal benutten van inkoopprofessionaliteit en het volgen van de regels. Meer transparantie is het doel van alle geïnterviewden, omdat alle partijen de reguliere aanbestedingsregels als belemmerend ervoeren.

Politieke keuzes
Over maatregelen om tekorten te vermijden zijn experts wereldwijd het eens: noodvoorraden, lokalere productie, raamcontracten en sourcen via meerdere ketens worden door hen allemaal genoemd. Er zijn politieke keuzes nodig om tekorten in toekomstige crises te voorkomen. De vraag is of landen duurdere maatregelen nemen en bijvoorbeeld voorraden aan gaan houden als het mogelijk nog jaren duurt voor een volgende pandemie de kop opsteekt.

Nederland
De inkoopkennis is in ons land op niveau, maar deze werd onvoldoende benut door beperkte voorbereiding en moeizame coördinatie in de opstartfase. Door vast te leggen welke expertises wanneer nodig zijn en waar deze zich bevinden kan dit in een volgende crisis beter gaan.

Aanbestedingsregels beperken
Uit het MaSSC-onderzoek zijn 3 belangrijke conclusies te trekken. Ten eerste is de balans tussen inkoopprofessionaliteit en regelgeving een belangrijk punt. Ondanks de beperkingen van aanbestedingsregels blijken ad hoc organisatie en inkoop geen goede keuze. Transparantie en accountability komen hierbij in het gedrang. Strak vasthouden aan aanbestedingsregels leverde weer beperkingen op bij het gebruikmaken van aanwezige inkoopprofessionaliteit, innovatie en flexibiliteit.

Kennis en macht in balans
Vervolgens is de balans tussen kennis en macht iets om rekening mee te houden. Mogelijk levert het voordelen op wanneer relevante experts worden geïnventariseerd en gelokaliseerd zodat deze in korte tijd opgeroepen kunnen worden voor een beroep op hun expertise in crisistijd.

Prioriteiten
Tenslotte is het belangrijk prioriteiten te stellen. De onderzoekers adviseren inkoop ondersteunende IT in basis op orde te brengen, voordat landen geavanceerde systemen optuigen. De basis beschouwen zij als crisisstructuren die ook rondom inkoop en distributie ingezet kunnen worden. Landen kunnen best een stip op de horizon zetten, maar ambities moeten wel realistisch zijn en er moeten geen stappen worden overgeslagen op weg naar het doel.

Bron: https://www.pprc.eu/internationaal-onderzoek-naar-crisis-inkoop-in-de-deal-zorgen-voor-de-juiste-kennis-op-de-juiste-plaats/

Partner van Aanbestedingscafé:

VNG verplicht digitale specificaties bij opvragen basisgegevens

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) verklaart vanaf oktober 4 specificaties voor het opvragen van basisgegevens verplicht voor overheidsorganisaties. Gemeenten moeten in gesprek gaan met softwareleveranciers over de implementatie van deze maatregel. De vastgestelde specificaties moeten daarna vast onderdeel worden van aanbestedingen.

Lokale kopie vermijden
Gemeenten moeten de standaarden gebruiken om basisgegevens direct bij de bron op te vragen. Wanneer zij dit niet kunnen of willen doen, zijn ze verplicht dit toe te lichten. De maatregel van de VNG is bedoeld om lokale kopieën van de basisregistratie te vermijden. Deze kopieën kunnen verouderd zijn waardoor fouten in de dienstverlening ontstaan. Bovendien is het duur en technisch ingewikkeld om aan te sluiten op lokale kopieën.

Inkopers aan zet
De 4 specificaties voor applicaties, zogenoemde API’s, hebben betrekking op het Kadaster, de WOZ, BRP en BAG. Het is nu aan de gemeentelijke ICT- en inkoopafdelingen om het gesprek met leveranciers aan te gaan. Alleen zo kunnen nieuwe aanbestedingen volgens de nieuwe regels worden uitgeschreven.

Bron: https://www.binnenlandsbestuur.nl/digitaal/vng-verklaart-api-specificaties-tot-standaard

Partner van Aanbestedingscafé:

Voorzitter Anne Fischer-Braams verlaat Commissie van Aanbestedingsexperts

Op dinsdag 31 mei verliet Anne Fischer-Braams de Commissie van Aanbestedingsexperts (CvAE) als voorzitter. Ze bekleedde de functie de afgelopen 5 jaar. De CvAE roemt Fischer-Braams om haar enorme kennis van en ervaring met aanbestedingsrecht. De commissie zegt haar erkentelijk te zijn voor haar bijdrage aan een betere aanbestedingspraktijk en rechtspositie van ondernemers.

De CvAE zal zich verder doorontwikkelen. De opvolging van Fischer-Braams loopt nog. Tegelijkertijd zijn er meerdere parttime secretarisfuncties vacant.

Bron: https://www.commissievanaanbestedingsexperts.nl/actueel/nieuws/2022/06/03/vertrek-anne-fischer-braams-als-voorzitter-cvae

Partner van Aanbestedingscafé:

Bouwsector enthousiast over verduurzamingsplannen De Jonge

Bouwend Nederland is blij met het beleidsprogramma ‘Versnelling verduurzaming gebouwde omgeving’ dat minister De Jonge voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening op 1 juni presenteerde. Er ontstaan duidelijkheid en perspectief voor zowel de sector als burgers.

De energietransitie krijgt een boost door het programma zodat innovatiever en duurzamer bouwen en verbouwen meer ruimte kunnen krijgen. Om een versnelling te bereiken is het van belang dat duurzaamheid een grotere rol krijgt in aanbestedingen. Momenteel speelt duurzaamheid in 37,2% van de openbare aanbestedingen een rol in de gunning.

Duurzame woningen moeten op termijn voor iedereen mogelijk zijn. Die ambitie wil minister De Jonge realiseren zonder mensen voor hoge kosten te stellen. Door de publiek-private samenwerking te zoeken, hoopt De Jonge alle duurzaamheidsambities te kunnen halen. Bouwend Nederland werkt samen met het Rijk en andere partners om uitvoering van programmalijnen te versnellen en op te schalen.

https://www.bouwendnederland.nl/actueel/nieuws/27096/verduurzamingsplannen-de-jonge-geven-bouwsector-handelingsperspectief

Partner van Aanbestedingscafé:

Intentieverklaring bouw en Rijk om bouwproductie op gang te houden

In de intentieverklaring ‘Samen Doorbouwen In Onzekere Tijden’ hebben Rijk en brancheverenigingen uit de bouw afspraken gemaakt over leveringsproblemen en hogere materiaalprijzen. Onder meer de ministeries van Volkshuisvesting en Infrastructuur en Waterstaat hebben hun handtekening onder deze afspraken gezet. Doel is de bouwproductie op gang te houden.

Door de oorlog in Oekraïne zijn leveringsproblemen aan de orde van de dag. Ook kostenstijgingen zorgen voor problemen in bouwprojecten. Belanghebbenden zijn nu overeengekomen dat opdrachtnemers en opdrachtgevers in goed overleg risico’s moeten spreiden. De intentie was er bij verschillende partijen al langer, door de verklaring is deze nu ook geformaliseerd.

Voor bestaande contracten moeten partijen ook met elkaar in gesprek. Ondertekenaars verklaren bovendien dat zij in goed vertrouwen samenwerken zodat bouwstromen niet zullen haperen.

De intentieverklaring is een algemene richtlijn. Per programma en branche zal een nadere  uitwerking moeten komen. Bouwend Nederland werkt daar momenteel aan.

Bron: https://www.cobouw.nl/305461/bouw-en-rijk-tekenen-intentieverklaring-rond-kostenstijgingen  

Partner van Aanbestedingscafé:

Open aanbestedingen jeugdzorg jagen kosten op

Sinds de Jeugdwet in 2015 inging is de jeugdzorg zo’n 50 procent duurder geworden. Tegelijkertijd is de kwaliteit in diezelfde periode achteruit gegaan. Staatssecretaris Van Ooijen van Volksgezondheid, Welzijn en Sport bericht hierover aan de Tweede Kamer.

Hogere kosten, lagere kwaliteit
ABN Amro deed onderzoek naar de status van de jeugdzorg in Nederland sinds invoering van de Jeugdwet. Volgens de bank is deze snel ingevoerd, wat de kwaliteit van jeugdzorg in het gedrang heeft gebracht. Doordat nu vaker open aanbestedingen uit worden geschreven, wordt meer onnodige en langdurige zorg verleend aan kinderen. Daardoor zijn de kosten veel hoger dan voor de wet inging.

Specialistische jeugdzorg
Specialistische jeugdzorg wordt sinds invoering van de wet nauwelijks meer verleend. De wachtlijsten in deze sector zijn desondanks opgelopen terwijl de kwaliteit laag is. De jeugdzorgorganisaties die deze specialistische zorg verlenen krijgen te weinig geld en kunnen kwetsbare kinderen daardoor niet de dure zorg verlenen die zij nodig hebben.

Oplossingen
ABN Amro ziet twee oplossingen voor de huidige status van de jeugdzorg. Allereerst moet afgekaderd worden welke zorg echt nodig is op kosten van de overheid. Daarnaast moet er een toezichthouder komen die controleert waaraan het geld wordt uitgegeven.

Bron: https://www.bnr.nl/nieuws/gezondheid/10476579/kosten-jeugdzorg-sinds-decentralisatie-met-50-procent-gestegen

Partner van Aanbestedingscafé:

Opnieuw aanbesteden renovatie Afsluitdijk moet financieel debacle oplossen

Het renovatiewerk aan de Afsluitdijk loopt verder vertraging op. De kosten rijzen ondertussen de pan uit. Doordat Rijkswaterstaat onjuiste berekeningen gebruikte, valt de renovatie van de spuisluizen in de Afsluitdijk honderden miljoenen euro’s duurder uit. Voorlopig ligt het werk stil en wordt de opdracht opnieuw aanbesteed.

Extra kosten
Vorig jaar bleek dat het werk twee jaar langer zou gaan duren en 120 miljoen euro extra zou kosten. Daar komt nu nog eens 238 miljoen bij. Daarnaast zijn de kosten voor nieuwe spuisluizen ongeveer 100 miljoen euro. Hoeveel dit exact zal zijn, moet blijken nadat een nieuwe aanbesteding is uitgeschreven. Het totale budget voor de renovatie gecombineerd met het onderhoud voor 25 jaar daarna is nu opgehoogd naar 2 miljard euro. In de oorspronkelijke berekeningen in 2018 was dit 921 miljoen.

Patroon
Regeringspartij CDA stelt dat de overheid in een patroon lijkt te vervallen. Bij het opstellen van het programma van eisen en bij de aanbesteding van grote infrastructurele projecten worden grote fouten gemaakt. Bouwers profiteren hiervan, maar de belastingbetaler draait op voor de kosten. D66 sluit zich hierbij aan.

Geschil
Over een bedrag van 87 miljoen euro rondom de renovatie bestaat nog steeds een geschil. Hierover neemt een Commissie van Deskundiger vermoedelijk pas volgend jaar een besluit.

Bronnen: https://nos.nl/l/2429620 en https://www.volkskrant.nl/es-b06ef8e1

Partner van Aanbestedingscafé:

Timmermans pleit voor gezamenlijke gasinkoop Europa

Eurocommissaris Frans Timmermans roept EU-lidstaten op gezamenlijk gas in te gaan kopen. Alleen zo kan onafhankelijkheid van Rusland zo snel mogelijk worden gerealiseerd. Landen moeten niet onderling in concurrentiestrijd vervallen, vindt Timmermans. Hij wil dat Brussel de mogelijkheid krijgt voor het hele landenblok gezamenlijk te onderhandelen en in te kopen.

Eerder werd afgesproken dat EU-landen vrijwillig kunnen deelnemen aan gezamenlijke inkoop. Nu blijkt dat landen elkaar overbieden bij de inkoop waardoor een Europese interne concurrentiestrijd gaande is. Nederland is geen uitgesproken voorstander van gezamenlijke inkoop van gas. Er zijn risico’s op de mondiale gasmarkt die het een complex vraagstuk maken. Timmermans verwacht dat Brussel binnenkort alsnog het mandaat krijgt voor gezamenlijke inkoop, zoals dat ook bij inkoop van coronavaccins gebeurde.

Bron: https://www.telegraaf.nl/nieuws/372098157/timmermans-eu-moet-aardgas-gezamenlijk-inkopen-voor-de-lidstaten

Partner van Aanbestedingscafé:

Transformatie naar betere wereld door aanbestedingen

Opdrachtgevers en inkopers die bij willen dragen aan een betere wereld kunnen het Manifest Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI) gebruiken. Door de gezamenlijke inkoopkracht van jaarlijks ruim 85 miljard euro aan producten, werken en diensten kunnen Nederlandse overheden met hun inkoopgedrag wezenlijk bijdragen aan diverse grote transities.

Maatschappelijke doelen
Het manifest benoemt zes concrete maatschappelijke doelen. Het gaat om milieu en biodiversiteit, klimaat, circulair (inclusief biobased), social return, diversiteit en inclusie en ketenverantwoordelijkheid (internationale sociale voorwaarden).

Organisatie als geheel
Met hun inkoopkracht kunnen Nederlandse  overheden marktpartijen stimuleren steeds meer duurzame en sociale producten en diensten te ontwikkelen en vermarkten. Het manifest is gericht op inkoop, maar neemt daarbij de hele organisatie mee. Het begint bij een visie, uiteindelijk is de hele organisatie van belang om bij te dragen aan de maatschappelijke doelen.

Ambities
Deelnemers worden door het manifest gestimuleerd doelen te stellen én te behalen. Kenniscentrum PIANOo biedt ondersteuning om ambities waar te maken en steeds hogere kwaliteit te leveren. Het Manifest MVOI 2022-2025 is de opvolger van de editie 2016-2021.

Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/manifest-helpt-bij-goed-opdrachtgeverschap-en-maatschappelijk-verantwoord-inkopen

Partner van Aanbestedingscafé:

Aanbestedingspraktijk verbeteren dankzij subsidie

Vanaf 15 juni 2022 kunnen organisaties subsidie aanvragen om de aanbestedingspraktijk in hun branche of regio te verbeteren. Aanvragers kunnen gemeenten, MKB-ondernemers, brancheorganisaties en ondernemersverenigingen zijn. De regeling is onderdeel van het programma Beter Aanbesteden. Per aanvrager wordt minimaal € 10.000 en maximaal € 25.000 uitgekeerd. Aanvragen worden op volgorde van binnenkomst behandeld. In totaal is er € 400.000 beschikbaar.

Professioneel aanbestedingsproces
Een professioneel aanbestedingsproces helpt zowel overheden als ondernemers. Het zorgt voor een gestroomlijnd proces waarbij aanbestedende diensten en ondernemers goed samenwerken. Door dialoog en samenwerking tussen beide partijen te bevorderen en het kennisniveau te vergroten worden problemen in aanbestedingen voorkomen.

Informatiebijeenkomst
Aanvragen van de subsidie kan van 15 juni 2022 tot en met 26 september 2022. Op woensdagochtend 8 juni houdt kenniscentrum PIANOo een online informatiebijeenkomst over doel en werkwijze van de regeling en hoe een aanvraag in zijn werk gaat. Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/subsidie-voor-professionalisering-aanbestedingspraktijk

Partner van Aanbestedingscafé:

Aanbestedingsregels tijdens coronapandemie niet goed nageleefd

In de coronapandemie zijn aanbestedingsregels niet goed nageleefd. Hoogleraar aanbestedingsrecht Elizabetta Manunza keek op verzoek van onderzoeksplatform Follow the Money naar opdrachten die de GGD in twee jaar coronacrisis verstrekte. Onder meer de gunning van twee nieuwe opdrachten aan bestaande samenwerkingspartner SOS International roept vragen op.

SOS International
Manunza merkt op dat doelmatigheid niet goed in overweging is genomen. SOS International was al actief voor de GGD en had personeel met een medische achtergrond in dienst. Desondanks zou dat allebei geen rol mogen spelen bij het verstrekken van nieuwe opdrachten aan de organisatie. Overige opties hadden volgens Manunza verkend moeten worden.

Versnelde procedure
De waarde van de verleende contracten is onbekend. Wel wist Follow the Money te achterhalen dat het bedrag boven de aanbestedingsdrempel van € 50.000 ligt. Enkelvoudig, onderhands aanbesteden was dus niet de juiste weg. Manunza wijst op een versnelde procedure die partijen verplicht binnen tien dagen met een voorstel te komen. Zij concludeert dat de twee verstrekte opdrachten heel goed rechtmatig aanbesteed hadden kunnen worden. Ze wijst op de risico’s van het overslaan van de regels. Concurrentie ontbreekt nu en dat kan de samenleving veel geld kosten. Het brengt de rechtsstaat bovendien in gevaar, vindt Manunza.

https://www.ftm.nl/artikelen/recordwinsten-gesjoemel-corona-callcenters

Partner van Aanbestedingscafé:

Verantwoording besteding publiek geld voor derde jaar op rij ter discussie

Zo’n 15,5 miljard euro publiek besteed geld is vorig jaar mogelijk niet rechtmatig gespendeerd. De Algemene Rekenkamer constateert dat aan de hand van financiële jaarverslagen van de ministeries. De tolerantiegrens, een foutmarge voor besteding van publieke gelden, is voor het derde jaar op rij overschreden. In plaats van 1 procent stond over 2021 maar liefst 5 procent van de ontvangsten, uitgaven en verplichtingen ter discussie. De rechtmatigheid van de besteding van deze bedragen is niet na te gaan.

Coronacrisis
Een belangrijke oorzaak van de problemen met verantwoording van publiek geld is de coronacrisis. Deze heeft structurele zwakheden in de bedrijfsvoering van het Rijk blootgelegd. Onvoldoende bezetting van financiële en ondersteunende diensten bij het Rijk liggen hieraan ten grondslag. Dit punt moet worden opgelost om een herhaling van zetten in de toekomst te voorkomen.

Volksgezondheid en Defensie
Met name het ministerie van Volksgezondheid komt slecht uit de bus. Vorig jaar was het financiële beheer verbeterd ten opzichte van 2020, maar de Rekenkamer heeft het nog steeds over een ‘ernstige onvolkomenheid’. Ook het ministerie van Defensie moet zaken verbeteren. Er werden fouten gemaakt bij aanbestedingen en het parlement werd niet op tijd ingelicht over uitgaven. Bovendien is er al een aantal jaar geen goed zicht op de munitievoorraad.

Algoritmes
Ander belangrijk punt uit het rapport van de Rekenkamer gaat over algoritmes in computersystemen. Deze zijn nuttig en noodzakelijk, maar voldoen niet allemaal aan de basiseisen. Mogelijk is controle hierdoor gebrekkig, bestaat de mogelijkheid van vooringenomenheid in het werk, ontstaan er datalekken of is ongeautoriseerde toegang mogelijk.

Aardbevingsschade
Daarnaast blijken afhandeling van de aardbevingsschade en de bijbehorende versterkingsoperatie vertraagd. De uitvoeringskosten van de afhandeling zijn volgens de Rekenkamer bovendien bijzonder hoog: 74% van het totale bedrag aan schadevergoedingen.

Tegemoetkoming ondernemers
Van ruim 13 miljard euro aan uitgaven en verplichtingen vanwege de tegemoetkoming in vaste lasten voor ondernemers tijdens de coronacrisis kon het ministerie van Economische Zaken de rechtmatigheid niet aantonen. De Rekenkamer maakte daarom in april officieel bezwaar. Dat bezwaar werd recent weer ingetrokken nadat het ministerie ‘forse inspanningen’ had geleverd om de bewijzen alsnog te leveren.

Reactie minister Kaag
Minister Kaag van Financiën vindt dat de overheidsfinanciën eind 2021 beter waren dan verwacht, zeker omdat corona in 2021 een grote rol speelde. Het financieel management stond volgens Kaag vorig jaar onder druk en dat ging soms ten koste van de rechtmatigheid. Het kabinet gaat hier nu extra aandacht aan geven om te voorkomen dat incidentele onrechtmatigheden een structureel karakter krijgen.

Bron: https://nos.nl/artikel/2429286-rekenkamer-hekelt-financiele-verantwoording-rijk-kennis-en-kunde-ontbreken

Partner van Aanbestedingscafé:

Maatschappelijke impact realiseren?

Ben jij benieuwd naar het vak van adviseur of onderzoeker? Geïnteresseerd in zaken als beleid, organisatieontwikkeling en -verandering of inkoop? En op zoek naar een (eerste) baan? Kom dan naar onze inhousedag! Ook als je al enkele jaren werkervaring hebt!

Kom naar onze inhousedag! Lees hier meer info en meld je aan!

Partner van Aanbestedingscafé:

Open source verplicht bij aanbestedingen voor software kunstmatige intelligentie

Open source software wordt verplicht bij open aanbestedingen voor software op het gebied van kunstmatige intelligentie. Het Europees parlement besloot hiertoe met het aannemen van een resolutie. Het is de bedoeling dat er door de resolutie meer grensoverschrijdend wordt samengewerkt in Europa. Bovendien moet de resolutie investeringen en innovatie op gebied van kunstmatige intelligentie in de Europese Unie stimuleren.

Met open source kan iedereen software gebruiken, aanpassen en delen. Op dit moment is er in de AI Act nog geen standpunt opgenomen over open source software. Nieuwe regelgeving is in de maak. Kunstmatige intelligentie moet Europese democratische waarden en mensenrechten ten alle tijden respecteren. Experts houden de gang van zaken op gebied van democratie en mensenrechten bij het opstellen van de nieuwe regelgeving kritisch in het oog. https://www.agconnect.nl/artikel/europa-gaat-open-source-verplicht-stellen-bij-ai-aanbestedingen

Partner van Aanbestedingscafé:

Focus Rijksvastgoedbedrijf op energiebesparing, hergebruik en samenwerking

Het Rijksvastgoedbedrijf (RVB) gaat slimmer en duurzamer werken. Dat stelt Annuska Bloemert, hoofd inkoop van het RVB. Projecten worden samengevoegd tot programma’s zodat kennis en oplossingen uit de markt sneller en breder kunnen worden toegepast.

Energieneutraal
Het RVB zet via aanbestedingen jaarlijks zo’n 1,5 miljard euro in de markt weg. Dat moet steeds duurzamer en innovatiever. Bij aanbestedingen voor onderhoud, verbouw en nieuwbouw is er steeds meer aandacht voor energiebesparing, hergebruik van bouwmaterialen en innovatieve samenwerkingen. Zo moet in een tijd van capaciteitstekorten, hoge energieprijzen en dure grondstoffen het beheer van RVB-gebouwen en terreinen in 2030 volledig circulair zijn. Het doel is om de gebouwen in 2050 energieneutraal te hebben.

Samen met de markt
Om die ambities te halen, moet het RVB slimmer werken. Zo worden projecten in grotere programma’s gebundeld en worden duurzamere bouwmethoden gebruikt. Om al deze ideeën vorm te geven, werkt het RVB nauw samen met de markt. Daarbij erkent het RVB dat er soms problemen ontstaan. Daarom besteedt het RVB veel aandacht aan een goede relatie met marktpartijen. Zo kunnen problemen constructief worden opgelost.

Contractvormen
Het gebruik van verschillende contractvormen wordt bovendien steeds gangbaarder. Het RVB ziet dat nieuwe ideeën dan meer ruimte krijgen. Ontwerp, bouw en optioneel onderhoud worden steeds vaker in één contract samengevoegd (DB of DBM). Het is daarbij van groot belang dat risico’s onderling goed worden besproken en verdeeld.

Maatwerk
Standaardcontracten zullen bij het RVB dagelijkse praktijk blijven. Wel merkt Bloemert als hoofd inkoop op dat er steeds maatwerk wordt geleverd: welke contractvorm past het best bij welk project? Er is steeds aandacht voor alternatieve manieren om zaken op te pakken. Contact met de markt blijft daarbij belangrijk, het RVB verbetert de werkwijze continu.

https://www.rijksvastgoedbedrijf.nl/actueel/nieuws/2022/04/14/sneller-slimmer-en-duurzamer-samenwerken

Partner van Aanbestedingscafé:

PIANOo adviseert over prijsstijgingen bij overheidsopdrachten

Prijzen stijgen sterk doordat energie duurder is, net als grondstoffen. Tel daarbij de oorlog in Oekraïne op en het beeld is compleet. Er kunnen problemen ontstaan bij lopende opdrachten en bij de gunning van nieuwe opdrachten. PIANOo heeft op een rijtje gezet hoe opdrachtgevers hiermee om kunnen gaan. PIANOo adviseert de risico’s van prijsstijgingen in redelijkheid te verdelen.

Publieke opdrachtgevers hoeven het ondernemersrisico niet automatisch over te nemen. Het is van belang gemaakte afspraken onder de loep te nemen en te bekijken of risico’s evenwichtig zijn verdeeld.

Wanneer beide partijen besluiten prijsstijgingen door te voeren, kan dit het best voor een korte periode gebeuren. Daarnaast is het belangrijk bij zowel nieuwe aanbestedingen als wijzigingen van bestaande contracten heldere afspraken te maken over prijsstijgingen. Zo kunnen indexatiebepalingen, herzieningsclausules of risicoregelingen problemen in de toekomst ondervangen.

Een uitgebreid overzicht van juridische mogelijkheden en beperkingen bij prijsstijgingen heeft PIANOo samengevoegd op haar website.

Bron: https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/hoe-omgaan-met-prijsstijgingen-bij-overheidsopdrachten

Partner van Aanbestedingscafé:

Kort geding Damen Shipyards Group betekenisvol voor bouwindustrie

Wanneer leveringsproblemen ontstaan door de situatie in Oekraïne hoeven inschrijvers op aanbestedingen niet eenzijdig de risico’s te dragen. Tot dat oordeel komt de rechtbank Haarlem in een zaak die scheepsbouwer Damen aanspande.

Damen spande een zaak aan tegen onderzoeksinstituut NIOZ/NMF over een onderzoeksschip met een waarde van 62 miljoen euro. De aanbesteding hiervoor startte in 2020, Damen is één van de drie laatst overgebleven inschrijvers. Het bedrijf maakte al een miljoen euro aanbestedingskosten, maar kan nu geen definitieve inschrijving doen.

De kans dat materialen niet op tijd geleverd worden, is door de oorlog aanzienlijk gestegen. De voorzieningenrechter is het ermee eens dat een boete van 25.000 euro per dag bij overschrijding van de levertijd van 31 maanden onredelijk is. Dat risico hoeft Damen niet eenzijdig te dragen.

Ook bouwers in andere sectoren kunnen deze uitspraak in hun voordeel gebruiken. Het gesprek met opdrachtgevers over leveringstermijnen en contractbepalingen is hiermee opengebroken. Ook aansprakelijkheid is nu onderwerp van gesprek, omdat de rechter in hetzelfde vonnis oordeelde dat Damen niet als enige volledige aansprakelijkheid draagt.

Bron: https://www.cobouw.nl/304718/rechter-leveringsproblemen-door-oorlog-zijn-niet-alleen-risico-van-aannemer

Partner van Aanbestedingscafé:

Inschrijving European Innovation Procurement Awards geopend

De Europese Commissie reikt voor de tweede keer de European Innovation Procurement Awards uit. Toonaangevende publieke en private inkopers kunnen zich tot en met 22 juni 2022 aanmelden om kans te maken op deze prijs. De wedstrijd is bedoeld om te benadrukken hoe groot het belang is van een nauwe samenwerking tussen inkoper en leverancier in de zoektocht naar innovatieve oplossingen. De eerste editie werd gewonnen door Waterschapsbedrijf Limburg in de categorie ‘Facing societal challenges’.

Criteria
Een aantal criteria waaraan voldaan moet worden om kans te maken op de award zijn de mate van transformatie richting innovatiegericht inkopen, de innovatieve manieren voor efficiëntere en effectievere diensten, in hoeverre de kandidaat synergie en samenwerking en de maatschappelijke impact bevordert. De nadruk ligt bij die laatste op digitale transformatie en Green Deal.

Hoofdprijs
Deelnemers kunnen in 3 categorieën in de prijzen vallen: Innovation Procurement Strategy, Facing societal challenges en Procurement leadership. De winnaar in elke categorie krijgt 75.000 euro.

https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/european-innovation-procurement-awards-open-voor-inzendingen

Partner van Aanbestedingscafé:

VNG vraagt ministerie om hulp bij nieuwe gascontracten

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) wil dat het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) gasleveranciers vraagt contracten aan gemeenten aan te bieden. Door het vijfde sanctiepakket tegen Rusland moeten contracten met Russische entiteiten voor 10 oktober 2022 opgezegd zijn. De overheid compenseert prijsstijgingen door het sluiten van nieuwe contracten niet.

Gezamenlijke aanbesteding
Op dit moment hebben zo’n 120 Nederlandse gemeenten een contract met het Russische Gazprom. De VNG wil voor al deze gemeenten een gezamenlijke aanbesteding organiseren, maar is bang dat na openstelling geen reacties zullen volgen. Het ministerie ziet het niet als haar taak om marktpartijen te beïnvloeden.

Ontheffing
Het is mogelijk ontheffing te krijgen voor beëindiging van bestaande contracten, maar energiecontracten worden vooralsnog niet generiek uitgesloten. Reden hiervoor is het feit dat generieke ontheffingen de effectiviteit van sancties teniet zullen doen. Voorwaarden voor ontheffing zijn nog in de maak, aanvragen worden individueel beoordeeld. Over boetes door vroegtijdige opzegging van contracten hoeven gemeenten zich volgens het ministerie geen zorgen te maken. die hoeven zij niet te betalen volgens de Europese sanctieverordening.

Circulaire
Het ministerie heeft de circulaire ‘Nieuw sanctiepakket Rusland heeft gevolgen voor overheidsaanbestedingen’ gepubliceerd. Hierin worden de gevolgen van het laatste sanctiepakket besproken en geeft het ministerie antwoord op specifieke vragen.

Bron: https://europadecentraal.nl/gevolgen-verbod-deelname-russische-entiteiten-aan-overheidsopdrachten/#more-79166

Bron: https://www.dvhn.nl/binnenland/Economische-Zaken-wil-gemeenten-niet-helpen-met-gascontracten-27646348.html

Partner van Aanbestedingscafé:

Onderzoek naar mogelijk kartel in wegmeubilair

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) onderzoekt of bedrijven die wegmeubilair maken de concurrentieregels hebben overtreden. Eerder deze maand deed de ACM een inval om een mogelijk kartel tussen deze bedrijven nader te onderzoeken. Het vermoeden bestaat dat bedrijven onderling prijsafspraken maakten voor overheidsaanbestedingen van wegmeubilair. Concurrentie op zaken als prijs, kwaliteit en innovatie krijgt op die manier geen kans en de opdrachtgever krijgt niet het beste wat de markt te bieden heeft.

Als de ACM concludeert dat de regels inderdaad zijn overtreden, volgt er een boete.

https://www.acm.nl/nl/publicaties/acm-onderzoekt-mogelijk-kartel-wegmeubilair

Partner van Aanbestedingscafé:

Kamer stemt in met eenvoudiger gemeentelijke zorginkoop

De aanbesteding van jeugdzorg wordt eenvoudiger. De Tweede Kamer ging akkoord met wijzigingen van zowel de Jeugdwet als Wmo. Deze vallen onder de Europese aanbestedingsrichtlijn. Contracten afsluiten is daardoor vaak ingewikkeld, kostbaar en tijdrovend. Omdat nog onduidelijk is of uitsluiting van de aanbestedingsrichtlijn mogelijk is, wordt nu gekozen voor een wetsvoorstel met bepalingen die de bestaande procedures versimpelen.

Vervallen emvi-criterium
Allereerst vervalt het emvi-criterium, ofwel gunning op basis van de goedkoopste inschrijving. Gemeenten kunnen door de wijziging vooraf kwaliteitseisen opstellen en een maximum tarief. Aanbieders kunnen vervolgens zelf beslissen of zij willen inschrijven.

Verplichtingen
Gemeenten kunnen in de nieuwe situatie ook verplicht worden reële prijzen af te spreken. Denk aan het meenemen van inflatie in de tarieven. Ook continuïteit van zorg krijgt een prominentere plek, gemeenten kunnen bijvoorbeeld gedwongen worden contracten met een vaststaande looptijd af te sluiten.

Vervolg
Wanneer de wijzigingen van kracht worden, is nog onduidelijk. De Eerste Kamer moet zich eerst nog buigen over de wetswijziging.

Bron: https://www.nji.nl/nieuws/kamer-stemt-in-met-vereenvoudiging-inkoop

Partner van Aanbestedingscafé:

Brancheorganisaties infrasector vragen begrip van opdrachtgevers

Door de oorlog in Oekraïne bestaan er in de infrasector veel onzekerheden over onder meer kosten, leveringen en het doorgaan van projecten. Zes brancheorganisaties vragen opdrachtgevers om coulance en goed overleg. Het gaat om Bouwend Nederland, Cumela, MKB Infra, Techniek Nederland, de Vereniging van Waterbouwers en Koninklijke NL Ingenieurs.

Onzekerheden
Bedrijven zien door de oorlog stagnaties in levering van materiaal, gestegen inkoopprijzen van grondstoffen en energie en toename van bouwtijd en bouwkosten. Ook onzekerheid over marktontwikkelingen is momenteel een belangrijk onderwerp.

Risicoverdeling
Ondernemers vrezen uitstel of afstel van aanbestedingen en projecten. Tegelijkertijd durven ze zelf niet altijd nieuwe contracten aan te gaan door alle onzekerheden. Het is onduidelijk wat de risico’s zijn, terwijl deze in contracten vaak bij ondernemers liggen. Dit bedreigt volgens de brancheorganisaties de continuïteit van de bouw en bouwbedrijven. Afspraken over de risicoverdeling van aanbestedingen zijn in de maak.

Afspraken
Steeds meer opdrachtgevers hebben oog voor de problemen die leven. Zij gaan met ondernemers in gesprek over mogelijke alternatieven voor de gangbare risicoverdeling. Voor het voortbestaan van bedrijven is het noodzakelijk dat alle opdrachtgevers zich zo opstellen, vinden de brancheorganisaties. Met de meeste betrokken ministeries zijn al gesprekken gevoerd. Ze werken daarom aan een gezamenlijk Handelingskader Oekraïne. De infrasector wil graag met alle opdrachtgevers om tafel zodat er snel afspraken gemaakt kunnen worden.

In gesprek blijven
Zolang er geen afspraken op tafel liggen, vragen de brancheorganisaties om een welwillende houding naar infrabedrijven. Het gaat dan om flexibiliteit bij vertragingen en coulance wanneer materialen of producten niet leverbaar zijn. De organisaties benadrukken dat in gesprek blijven en samen zoeken naar oplossingen uiteindelijk het belangrijkst zijn.

https://www.infrasite.nl/ondernemen/2022/04/12/infrasector-vraagt-begrip-van-opdrachtgevers-in-moeilijke-tijd/

Partner van Aanbestedingscafé:

Mondkapjesdebat heeft geen gevolgen voor positie minister De Jonge

Minister Hugo de Jonge kan aanblijven als minister van Volkshuisvesting. Hij overleefde een motie van wantrouwen van de PvdA over de mondkapjesdeal met Sywert van Lienden. Het onderzoek van Deloitte hiernaar moet voor de zomer zijn afgerond.

Motie van wantrouwen
De Jonge zou volgens indieners van de motie van wantrouwen niet eerlijk zijn geweest over zijn betrokkenheid bij de mondkapjesdeal. De motie van wantrouwen werd door een meerderheid van de kamer ondersteund. De Jonge bood zijn excuses aan voor het feit dat hij de Kamer onvolledig informeerde. De coalitie nam hier genoegen mee en geeft De Jonge voorlopig het voordeel van de twijfel.

Mondkapjesdeal
Uit onderzoek bleek dat De Jonge zich meer met de deal had bemoeid dan hij steeds aangaf. Daarvoor bood hij zijn excuses aan. Hij wil nu het vertrouwen herstellen. Er volgt na het onderzoek van Deloitte ook nog een parlementaire enquête over de gang van zaken. De kwestie draait om een deal met Sywert van Lienden die voor 100 miljoen euro persoonlijke beschermingsmiddelen zou leveren. Hij verklaarde dat destijds zonder winstoogmerk te doen, maar bleek later miljoenen te hebben verdiend aan de deal.

https://www.bnr.nl/nieuws/politiek/10472746/de-jonge-overleeft-mondkapjesdebat-na-motie-van-wantrouwen

Partner van Aanbestedingscafé:

Inkoopkracht overheid inzetten tegen klimaatverandering

Het derde deel van het rapport over de gevolgen van klimaatverandering van het IPCC, genaamd ‘Climate Change 2022: Mitigation of Climate Change’, benoemt de inkoopkracht van de overheid concreet als deel van de oplossing.

Inkoopvolume als stimulans
Het IPCC benadrukt het grote inkoopvolume van de overheid. Dit zou ingezet kunnen worden om de energietransitie te stimuleren. De overheid kan op alle niveaus nichemarkten creëren en vraag naar producten en materialen met een lage CO2-uitstoot stimuleren. Het IPCC rapport benoemt certificering volgens de CO2-prestatieladder als mogelijkheid om concurrentievoordeel te behalen.

Investeringsgat
Volgens het IPCC is er wereldwijd voldoende kapitaal en liquiditeit beschikbaar om een groot investeringsgat te dichten. Op dit moment zijn de financiële stromen een factor 3 tot 6 keer te laag om de opwarming van de aarde te beperken tot minder dan 2 graden. Een betere afstemming van de overheidsfinanciën en beleid kan de markt stimuleren om dat gat te dichten. Zo’n duidelijk signaal van regeringen en de internationale gemeenschap zou volgens het IPCC helpend kunnen zijn.

https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/kracht-van-overheidsinkopen-specifiek-benoemd-ippc-rapport

Partner van Aanbestedingscafé:

Voorwaarden zorginkoop belasten zorgorganisaties

Door tientallen verschillende contracteisen per zorgsoort op te stellen, leggen zorgverzekeraars onnodig veel administratieve druk op zorgorganisaties. Dat stelt branchevereniging ActiZ. De inkoopvoorwaarden van zorgverzekeraars voor de inkoop van thuiszorg, eerstelijnsverblijf, geriatrische revalidatiezorg en geneeskundige zorg voor specifieke patiëntgroepen moeten zaken als preventie, digitalisering en samenwerking tussen zorgverleners stimuleren. Het huidige systeem resulteert echter in een hoge administratieve last.

Ondermijnend systeem
ActiZ geeft aan dat het systeem van zorginkoop niet stimulerend, maar ondermijnend dreigt te werken. Ze stelt dat de minister van zorgverzekeraars een vereenvoudiging moet eisen. De brancheorganisatie ziet dat er meer zonder zorgcontracten gewerkt gaat worden. Omdat zorgorganisaties niet voldoende tijd en middelen hebben om voor elke zorgverzekeraar de administratie op orde te brengen, zullen ze niet met iedereen contracten willen sluiten. Dat beperkt uiteindelijk de keuzevrijheid voor cliënten.

Doorgeslagen
Volgens ActiZ is het inkoopsysteem doorgeslagen. Onder andere preventie, kwaliteit, goede arbeidsvoorwaarden en het stimuleren van passende zorg komen hierdoor in het gedrang. Minister Helder erkende het probleem in een Kamerdebat. Mogelijke oplossing kan zijn dat er één set voorwaarden per zorgsoort komt en dat er regionaal preferente zorgverzekeraars worden aangewezen op specifieke terreinen.

https://zorgkrant.nl/management-en-beleid/15281-administratieve-lasten-zorginkoop-moeten-lager

Partner van Aanbestedingscafé:

Handreiking CROW-KpVV voor overname zero-emissiebussen

Met de publicatie van een nieuwe handreiking van CROW-KpVV over elektrische bussen krijgen vervoerders zekerheid over zero-emissiebussystemen. De aangescherpte handreiking helpt concessieverleners een overnameregeling te maken wanneer van vervoerder wordt gewisseld. De stap naar elektrische bussen en bijbehorende laadinfrastructuur wordt hiermee eenvoudiger.

Overname
De handreiking geeft de huidige vervoerder duidelijkheid over de voorwaarden waaronder de nieuwe vervoerder het zero-emissiebussyssteem over moet nemen. Tegelijkertijd weet de nieuwe vervoerder hoe het zero-emissiebussysteem dat ze overneemt inzetbaar is.

Concessieperiodes
Om te voorkomen dat zero-emissiebussen versneld moeten worden afgeschreven, verlengen sommige OV-autoriteiten de concessieperiode. Soms wordt juist gekozen de concessieduur te verkorten en te combineren met een overnameregeling van het zero-emissiebussysteem.

Gefaseerde instroom
Een gefaseerde instroom van elektrische bussen tijdens de concessieperiode is ook mogelijk. De overnameregeling voorkomt in zulke gevallen een versnelde afschrijving van bussen. Voor de beschikbare overheidsbijdrage kan bij verkorting van de concessieperiode meer en beter openbaar vervoer worden aangeboden of het vervoer kan goedkoper worden aangeboden.

https://www.ovpro.nl/bus/2022/04/11/crow-overnameregeling-zero-emissiebussen-geeft-vervoerders-zekerheid/

Partner van Aanbestedingscafé:

Herzien verdeelmodel gemeentefonds vanaf 2023

De verdeling van het gemeentefonds is ernstig verouderd. Door onder meer decentralisaties in het sociaal domein sluit het niet meer aan bij de huidige tijd. Bovendien is het model in 20 jaar gebruik ingewikkeld en ondoorzichtig geworden. Vanaf 1 januari 2023 wordt daarom een compleet herzien verdeelmodel gebruikt. Het doel is het model weer goed aan te laten sluiten bij de kosten van gemeenten.

Totstandkoming
Verdeling van middelen en kostenontwikkeling van gemeenten zijn steeds meer uit elkaar gaan lopen. Onder meer decentralisaties in het sociaal domein zijn hieraan debet. In maart 2019 startte daarom een onderzoek naar een mogelijke nieuwe verdeling. VNG en gemeenten trokken hierin samen op onder leiding van een stuurgroep en begeleidende commissies vanuit diverse ministeries en departementen. Na ruim 100 bijeenkomsten ligt nu een nieuw verdienmodel op tafel. Dit model komt bovendien tegemoet aan een motie uit de Tweede Kamer met het verzoek een eenvoudiger model te implementeren.

Analyse
De eerste berekeningen laten zien dat geen enkele gemeente er in de periode 2022-2025 op achteruit zal gaan bij invoering van het nieuwe model. Uitgangspunt voor het model zijn gegevens uit 2017. Voor dat jaar en kalenderjaar 2019 blijkt het nieuwe model de kosten goed te volgen. Voor 2020 wordt op dit moment een analyse uitgevoerd die eind deze maand gereed moet zijn. Zo’n analyse vindt daarna jaarlijks plaats om het model eventueel aan te kunnen passen.

Ingroeipad
Ook gemeenten met beperkte financiële draagkracht en lagere sociaal economische status moeten weerbaar zijn en blijven. Voor deze gemeenten komt er tot en met 2025 een apart ingroeipad. Na de Voorjaarsnota wordt de definitieve doorwerking van het coalitieakkoord bekend. Dan is ook de analyse van het sociaal domein 2020 afgerond. Welke gemeenten een aangepaste planning krijgen, wordt in mei bekendgemaakt.

Bron: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2022/04/06/nieuwe-verdeling-van-het-gemeentefonds-vanaf-2023

Partner van Aanbestedingscafé:

Minister Jetten roept bedrijven op Russiche olie, kolen en gas niet meer in te kopen

Minister voor Klimaat en Energie Rob Jetten roept grote Nederlandse bedrijven op geen Russische kolen, olie en gas meer in te kopen. Hij wijst op de eigen verantwoordelijkheid van deze bedrijven.

Importverbod
De Europese Commissie wil een Europees importverbod op Russisch steenkool invoeren. Daar verdient Rusland nu jaarlijks zo’n 4 miljard euro mee. Jetten roept bedrijven op nu al te bekijken of ze hun grondstoffen elders in kunnen kopen. Hij wijst naar landen als Brazilië, Australië en Zuid-Afrika als alternatief. De uitdaging ligt er volgens de minister in om een geschikte mix te krijgen die vergelijkbaar is met de huidige inkooop.

Olieboycot
De impact voor Nederland bij een olieboycot wordt nu geanalyseerd. Dat gebeurt in samenwerking met de Europese Commissie en andere lidstaten. De totale inkoop van Russische olie en gas vanuit Nederland stilleggen vindt Jetten onverstandig. Hij ziet dat liever in Europees verband gebeuren, omdat Nederland een doorvoerfunctie voor heel Europa heeft. Een boycot zou andere lidstaten mogelijk nadelig beïnvloeden.

Doorvoerland
Zo’n 90% van de steenkool die in de havens van Rotterdam en Amsterdam binnenkomt, wordt doorgevoerd naar Duitsland. Slechts 10% komt binnen voor binnenlands gebruik. Nederland verdient dus grof geld met de steenkolenhandel. In het geval van een boycot zal Nederland dit voelen, weet ook Jetten. Hij benadrukt dat het collectief pijn zal doen, maar dat alles op alles gezet moet worden om de afhankelijkheid van Rusland af te bouwen. Bron: https://www.bnr.nl/nieuws/economie/10472590/jetten-roept-bedrijven-op-stop-met-inkoop-van-russische-olie-kolen-en-gas

Partner van Aanbestedingscafé:

Nieuwe marktvisie zero-emissie stadslogistiek voor gemeenten

In 2025 implementeren tientallen gemeenten een zero-emissie stadslogistiek (ZES). Dit moet bijdragen aan het behalen van de doelstellingen uit het Klimaatakkoord. Bij de eigen inkoop moeten gemeenten dit beleid nu al in de overwegingen meenemen om te voorkomen dat contracten op termijn strijdig zijn met het verkeersbesluit van de ZES-zonde. Transportmiddelen moeten bijvoorbeeld emissieloos zijn, of het nu gaat over de wagens die kantoorartikelen leveren, gebruikt worden bij het aanleggen van een nieuwe weg of de inkoop van eigen voertuigen van de gemeente.

De Buyer Group zero emissie inkoop van PIANOo heeft een nieuwe marktvisie zero-emissie stadslogistiek opgesteld. Dit document helpt inkopers met kennis en praktijkvoorbeelden. Daarnaast houdt de Buyer Group marktconsultaties op basis waarvan de gezamenlijke marktvisie over ZES is ontwikkeld. De marktvisie kan gebruikt worden om de inkoopstrategie te bepalen.

https://www.pianoo.nl/nl/actueel/nieuws/raadpleeg-nieuwe-marktvisie-bij-inkoop-zero-emissie-stadslogistiek?utm_source=linkedin&utm_medium=social&utm_campaign=20220331&utm_term=rvo_pianoo

Partner van Aanbestedingscafé:

Stikstofcrisis beïnvloedt inkoopplanning Rijkswaterstaat

De stikstofcrisis beheerst  de planning van verschillende grote werken van Rijkswaterstaat. Dat blijkt uit de nieuwe inkoopplanning die de organisatie openbaar maakte. Alle infraprojecten ondervinden de impact van een uitspraak van de Raad van State over de stikstofberekening van ViA15. De onzekerheid over de manier waarop de stikstofneerslag in dit project wordt berekend, blijft voor onzekerheid op grote schaal zorgen. De gevolgen brengt Rijkswaterstaat momenteel zo goed mogelijk in beeld.

Consequenties
Projecten lopen door deze voortdurende onzekerheid vertraging op en dat heeft financiële consequenties. De geschatte contractwaarde van projecten loopt op. Minister Mark Harbers van Infrastructuur en Waterstaat prioriteert ondertussen infrawerken waarvan een tracébesluit bij de Raad van State ligt. Ondanks de onzekere gevolgen van de uitspraak over de ViA15 begint Rijkswaterstaat wel met stikstofberekeningen van een aantal andere projecten.

Planning
Na publicatie van de vorige inkoopplanning, zijn een aantal projecten in de markt gezet. De marktbenadering van een nieuw onderdeel van de Zuidasdok staat voor de tweede helft van 2023 gepland. De PPO HWS Haringvliet KT2 is verschoeven van een niet-openbare Europese aanbestedingsprocedure naar een openbare aanbesteding. De nieuwe contractwaarde hiervan ligt tussen de 100 en 200 miljoen euro.

Extra middelen
Er ligt nog eens 1,5 miljard euro aan extra middelen uit het Mobiliteitsfonds en het Deltafonds voor de instandhouding van de Nederlandse infrastructuur hebben gevolgen voor het werk en de aanbestedingen van Rijkswaterstaat. Als de middelen zijn verdeeld door de minister, ontstaat hierover ook meer duidelijkheid.

Bron: https://www.cobouw.nl/304090/stikstof-blijft-aanbesteding-van-rijkswaterstaatprojecten-beheersen

Partner van Aanbestedingscafé:

Chinese douanescanners mogelijk veiligheidsrisico

Bij de aanbesteding van de huidige douanescanners is geen quick scan nationale veiligheid toegepast. Dat antwoordt minister Yesilgöz van Justitie en Veiligheid op kamervragen van het CDA over de huidige Nuctech-scanners die op Schiphol en in de Rotterdamse haven worden gebruikt. Deze Chinese scanners zijn aanbesteed vóór 2021, toen de douane deze scan is gaan toepassen bij alle aanbestedingen.

Quick scan
Er is overheidsbeleid opgesteld dat voorschrijft dat nationale en veiligheidsoverwegingen worden meegewogen bij de inkoop en aanbesteding van producten en diensten. Ter ondersteuning hiervan werd de quick scan nationale veiligheid ontwikkeld. Deze scan moet organisaties bij de inkoop en aanbesteding van diensten en producten ondersteunen om een risicoanalyse te maken. Eventuele maatregelen kunnen aan de hand van de resultaten van de scan worden genomen.

Nuctech-aanbesteding
De bewuste quick scan bestond nog niet toen de Nuctech-aanbesteding liep. Het kabinet kan niet garanderen dat de Chinese overheid geen enkele toegang heeft tot de scanners of data van de bewuste apparaten. Er loopt op dit moment een onderzoek om te identificeren welke onderdelen van de scan- en detectie-infrastructuur kwetsbaar zijn voor aanvallen door statelijke actoren.

Bron: Security.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Factsheet Dialoog als aanleiding tot gesprek

Het vierjarige programma Beter Aanbesteden heeft dialoog tussen aanbestedende diensten en marktpartijen als centraal thema. De dialoog wordt nog niet altijd voldoende gezocht en gevoerd voorafgaand aan en tijdens aanbestedingen. Nut en noodzaak van dialoog is nu in een factsheet samengevoegd.

Vraag een aanbod op een goede manier bij elkaar brengen zou continu het uitgangspunt moeten zijn. door een goede dialoog voorkomen partijen te verzanden in discussies over incidenten. De factsheet moet een grotere kennis over het inkoopproces en het belang van dialoog en samenwerking vergroten. Het moet een aanleiding tot gesprek zijn.

Programma Beter Aanbesteden moet de spanning rondom aanbestedingsprocedures wegnemen. Het proces moet voor iedereen zo natuurlijk en eenvoudig mogelijk verlopen zonder wet- en regelgeving uit het oog te verliezen.

Partijen die willen bijdragen aan meer dialoog tussen overheid en marktpartijen of die zelf ideeën hebben, kunnen contact opnemen met één van de regiomanager van Beter Aanbesteden.

Bron: Piano

Partner van Aanbestedingscafé:

Inkooptrends 2022 volgens Supply Value

Supply Value onderzocht voor de tiende keer de inkooptrends voor het nieuwe jaar. Door inkoopprofessionals uit zowel (semi)publieke als private sectoren via een enquête te vragen hoeveel prioriteit zij verwachten te gaan geven aan vijftien actuele inkoopthema’s zijn de trends voor dit jaar in beeld gebracht.

Conclusies
Belangrijkste conclusie is dat contractmanagement dé inkooptrend zal worden. Ook partnerships met leveranciers en het alignen van inkoop met business en strategie scoren hoog.

Contractmanagement
Contractmanagement won flink aan prioriteit. De huidige onvoorspelbaarheid van prijzen en de onzekerheden in de toeleveringsketen maken dat goede afspraken belangrijk onderdeel van de inkoopfunctie zijn geworden. Proactief contractmanagement is hier een belangrijk onderdeel van.

Partnerships
Op de tweede plek staat de trend van partnerschappen met leveranciers. Daarmee zijn kwaliteit van diensten en leveringen zekerder en hebben leverancier en afnemer samen verantwoordelijkheid voor dezelfde doelstellingen.

Alignment
De derde trend is het alignen van inkoop met zowel business als strategie van een organisatie. Inkoop wordt steeds meer een strategische functie. Inkoopdoelstellingen kunnen beter worden afgestemd op bredere organisatiedoelstellingen. Zo worden keuzes van inkoop steeds meer genomen in het belang van de gehele organisatie en haar stakeholders.

Verwachtingen
Komende jaren is duurzaamheid naar verwachting een steeds belangrijker thema voor inkopers. Digitalisering en procesoptimalisatie van zowel de inkoopafdeling als de totale keten zullen ook een steeds grotere rol krijgen. Risicomanagement krijgt ook meer aandacht. Contract- en leveranciersmanagement behouden hun prominente rol, samen met partnerships.

Strategischer
Na tien jaar onderzoek concludeert Supply Value dat inkoop van een procesmatige naar een strategische functie is gegaan. De ontwikkelingen op het gebied van leveranciersmanagement, contractmanagement en procesoptimalisatie laten dit zien. De laagste prijs is niet meer het enige belangrijke, waarde krijgt een steeds belangrijkere plek. Dat uit zich in thema’s als innovatiegericht en duurzaam inkopen.

Thema’s
Inkoop wordt door de business ook steeds meer als strategisch toegevoegde waarde gezien. Digitalisering, klimaatverandering en grondstoffen schaarste spelen hierin een belangrijke rol. Digitalisering zorgde voor een verdere professionalisering en procesoptimalisatie. Klimaatverandering en grondstoffen schaarste zorgen dat inkopers anders zijn gaan inkopen. Partnerships dragen eraan bij dat de inkoop succesvol volgens nieuwe randvoorwaarden verloopt.

Bron: Facto

Partner van Aanbestedingscafé:

Europese Commissie stelt collectieve inkoop gas voor

De Europese Commissie stelt voor dat Europese landen gezamenlijk gas gaan inkopen. Bovendien stelt de Commissie een verplichting voor die aangevulde gasvoorraden voor de winter moet garanderen.

Gezamenlijk
Het is de bedoeling dat een speciaal team verantwoordelijk is voor de gezamenlijke inkoop van gas binnen de EU. Door deze gezamenlijke inkoop moet invoer van gas voor een goede prijs eenvoudiger worden. Van onderlinge concurrentie is immers geen sprake meer. Ook voor de import van hernieuwbaar gas en waterstof moet collectieve inkoop de norm worden.

Opslag
In het wetsvoorstel staat bovendien dat de opslag van gas dit jaar op minimaal 80 procent van de capaciteit moet zijn voor de winter begint. In de komende jaren moet dit naar 90 procent gaan. Deze maatregel moet energiezekerheid bieden voor de hele Europese Unie. Door opslag van energie aan te merken als cruciale infrastructuur moet deze zekerheid ook groter worden. Lidstaten zonder ondergrondse opslagruimte kunnen gebruikmaken van een solidariteitsmechanisme. Dit biedt hen de kans toch van de voorraden gebruik te kunnen maken.

Elektriciteitsmarkt
In afwachting van een prijsdaling, wachtten energiebedrijven vorig jaar met het aanvullen van voorraden. Dit dreef de energieprijzen sterk op. De prijzen op de elektriciteitsmarkt zijn onderzocht door de Europese Commissie. Zij stelt dat de regeringsleiders nu aan zet zijn om de invloed van hoge energieprijzen op burgers en bedrijven te verlichten.

Bron: de aandeelhouder NL

Partner van Aanbestedingscafé:

Utrechtse onderzoeker lid European Procurement Law Group

Willem A. Janssen, universitair hoofddocent aan de Universiteit Utrecht, wordt lid van de European Procurement Law Group (EPLG). Janssen meldt via LinkedIn uitgenodigd te zijn voor de groep. Hij is al een aantal jaar betrokken bij het academische werk van de groep en zet de samenwerking nu met plezier op een meer gestructureerde manier voort.

De EPLG ontstond in 2008 toen een klein groepje experts in publieke aanbestedingen besloot regelmatig contact te hebben om relevante aspecten van het werkveld te bespreken. Leden van de groep beschouwen de vergelijkende benadering waardevol en noodzakelijk om te begrijpen hoe publiek aanbestedingsrecht wordt ontwikkeld en toegepast in de Europese Unie en de lidstaten.

Bron: Linkedin Willem A. Janssen

Partner van Aanbestedingscafé:

Coronaherstelplannen Nederland bedragen 7,7 miljard

Het kabinet heeft voor 7,7 miljard euro aan plannen opgesteld die in aanmerking zouden kunnen komen voor de EU-subsidie in het kader van coronaherstel. Of al deze plannen toegekend worden, is nog maar zeer de vraag. Voor Nederland is zo’n 4,7 miljard euro gereserveerd in Brussel.

Ruime plannen
Minister Kaag van Financiën stelt dat bewust is gekozen voor een groter investeringsbedrag conceptplannen in te dienen. Volgens haar geeft dat ‘ruimte om accenten te leggen’ voor het definitieve Nederlandse Herstel- en Veerkrachtplan. Nederland is de laatste EU-lidstaat die nog een plan in moet dienen.

Voorwaarden
Kaag benadrukt dat het geld uit de EU alleen bedoeld is om uitgaven te financieren die al begroot zijn en in het coalitieakkoord volledig gedekt zijn. De EU stelt bovendien als voorwaarde dat Nederland tegelijk ook ‘ambitieuze hervormingen’ moet treffen om de economie robuuster te maken. Daarom zijn er naast de 23 investeringsplannen op het gebied van onder meer klimaatverandering, volkshuisvesting en arbeidsmarkt ook 16 hervormingsmaatregelen in het conceptplan opgenomen.

Proces
Als de Tweede Kamer is geraadpleegd over de voorgenomen investeringen, start de formele dialoog met de Europese Commissie en het consultatieproces voor het eerste conceptplan. Het gaat om een breed consultatieproces door middel van een publieke (online) consultatie. Op verzoek van de Tweede Kamer en volgens eisen van de Europese verordening voor het coronaherstelfonds raadpleegt het kabinet medeoverheden en sociale partners gericht. Gemeenten en provincies mogen alleen meepraten over de uitvoering.

Planning
Het is de bedoeling om in juni met een definitieve conceptversie te komen waarover de Tweede Kamer zich uit mag spreken.

Bron: Binnenlands Bestuur

Partner van Aanbestedingscafé:

Inkoopplanning Rijksvastgoedbedrijf 2022-2023 naar 1,5 miljard euro

Uit de gepubliceerde ‘Inkoopplanning maart 2022’ van het Rijksvastgoedbedrijf, blijkt dat er in de periode 2022-2023 zo’n 1,5 miljard euro wordt geïnvesteerd in nieuwbouw, renovatie en verduurzaming. Het gaat in de inkoopplanning om aan te besteden projecten groter dan 5 miljoen euro.

Inkoopplanning
Alle aanbestedingen in de inkoopplanning gaan over panden, locaties en werkzaamheden van het Rijksvastgoedbedrijf (RVB) in de volle breedte. Het gaat om zowel duurzame nieuwbouw als bijvoorbeeld onderhoudsprojecten. Ook een aantal grote opdrachten van de Raad voor de Rechtsspraak staan op de planning. Jaarlijks zet het RVB zo’n 1,5 miljard euro aan opdrachten in de markt, de grootste hiervan zijn opgenomen in de Inkoopplanning maart 2022.

Opvallende projecten
Een van de opvallende projecten is het duurzame, houten Rijkskantoor in Den Haag met de naam Monarch IV. Ook de rechtbank in Almelo springt eruit, doordat de opdrachtnemer hier ontwerp, bouw én onderhoud (DBM) op zich neemt. Via TenderNed worden beide projecten nog voor de zomer aangeboden.

Duurzame projecten
De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en Dienst ICT-Uitvoering (DICTU) kunnen in Assen een duurzame renovatie tegemoet zien van zo’n 50 miljoen euro. Het Nationaal Archief in Den Haag krijgt een groen dak in een project van zo’n 15 tot 20 miljoen euro. Deze projecten komen ook voor de zomer op de markt.

Derde kwartaal
In het derde kwartaal moet de grootschalige renovatie van het Rechtbankgebouw aan de Prins Clauslaan in Den Haag op de planning staan. In dit project gaan gebouwgebruik en werkzaamheden samen.

Ambities
Twee keer per jaar wordt de inkoopplanning van de RVB gepubliceerd. De ambities op gebied van verduurzaming en maatschappelijk verantwoord inkopen (MVI) zijn hierin overzichtelijk opgenomen. Vanaf 1 januari 2022 stelt het RVB bijvoorbeeld eisen aan cultuur en gedrag op het gebied van veiligheid in aanbestedingen. Ook worden er sinds dit jaar contracteisen ingevoerd op gebied van schoon bouwen. Deze eisen gaan niet alleen over de bouwwerkzaamheden, maar ook over zaken als vervoer van machines en materialen.

Klik hier voor de hele inkoopplanning.

Bron: BouwendNederland

Partner van Aanbestedingscafé:

Voorlopig geen feitenrelaas over veelbesproken mondkapjesdeal

De Tweede Kamer kan voorlopig geen feitenrelaas tegemoetzien over de veelbesproken mondkapjesdeal met Sywert van Lienden. Het ministerie van Volksgezondheid deelt dit niet, ondanks expliciet verzoek van de Kamer. Zolang het onderzoek naar de deal nog loopt, zou dat niet zorgv111uldig en volledig zijn, meent minister Conny Helders van Medische Zorg.

Directe aanleiding voor het verzoek van de Tweede Kamer was de suggestie dat De Jonge bij een hoge ambtenaar aandrong om met Van Lienden in gesprek te gaan. Uit een publicatie van de Volkskrant bleek dit verzoek, Huge De Jonge stelt dat dit onjuiste suggesties van de krant zouden zijn.

Het is de bedoeling dat het onderzoek naar de gehele deal voor het zomerreces afgerond is. Onderzoeksbureau Deloitte houdt daarvoor wel een slag om de arm, omdat het bureau afhankelijk is van “onder andere de voortgang bij het te houden hoor- en wederhoorproces”.

Bron: Skipr

Partner van Aanbestedingscafé:

Onderzoek mondkapjesdeal opnieuw vertraagd

Het onderzoek naar de mondkapjesdeal die het ministerie van Volksgezondheid sloot met Relief Goods Alliance bv (RGA) is opnieuw vertraagd. Minister voor Langdurige Zorg en Sport Conny Helder meldt in een brief aan de Tweede Kamer dat de onderzoekers van Deloitte meer tijd nodig hebben om het onderzoek af te ronden. Een aantal afspraken kon zowel vanuit Deloitte als RGA niet doorgaan. Het is de bedoeling dat voor het zomerreces alsnog een eerste rapport op tafel komt.

Sywert van Lienden verkocht samen met twee zakenpartners mondkapjes aan het ministerie van Volksgezondheid. Van Lienden verklaarde dit belangeloos te doen. Later bleek dat er bruto zo’n 28 miljoen euro met de deal werd verdiend. Op dit moment loopt het strafrechtelijk onderzoek naar Van Lienden nog.

Het boek ‘Sywerts Miljoenen’ verscheen afgelopen donderdag 24 maart. Dit boek, van twee journalisten van Follow the Money, analyseert de hele deal aan de hand van gesprekken met insiders en onderzoek van interne documenten.

Bron: Skipr/ Rijksoverheid

Partner van Aanbestedingscafé:

Meer kansen op toegang tot aanbestedingsmarkten in derde landen dankzij Europees akkoord

Dankzij een akkoord van de Europese Commissie, het Europees Parlement en de raad krijgt de EU meer invloed om betere toegang te krijgen tot markten voor overheidsopdrachten buiten de Europese Unie. Concreet betekent dit meer kansen op toegang tot markten in derde landen voor EU-bedrijven. Het akkoord gaat over het Internationaal Aanbestedingsinstrument (IPI). Het Europees Parlement en de Raad moeten de gewijzigde verordening over het IPI nog formeel vaststellen. Daarna kan het snel in werking treden.

Veel handelspartners van de EU blijken restricties te hebben op hun markten die EU-ondernemingen buiten kunnen sluiten. Deze beperkingen treffen concurrerende EU-sectoren zoals de bouw, het openbaar vervoer, medische apparatuur, elektriciteitsopwekking en farmaceutische producten. Overheidsopdrachten maken een belangrijk deel uit van de nationale economieën.

Door het Internationaal Aanbestedingsinstrument (IPI) in te zetten hoopt de EU op meer openheid op internationale markten voor overheidsopdrachten. Gesloten markten voor overheidsopdrachten werken concurrentie en transparantie tegen terwijl ze de kosten van overheidsproducten en -diensten verhogen. Bovendien is het risico op corruptie groter.

Het IPI geeft de EU bevoegdheid onderzoek naar vermeende beperkingen in te stellen. Uiteindelijk kan de toegang tot de EU-aanbestedingsmarkt worden beperkt voor buitenlandse ondernemingen als hun moederland beperkingen blijft opleggen aan EU-ondernemingen. Bestaande EU-verbintenissen blijven onaangetast door het IPI-instrument in te zetten.

Bron: Expertisecentrum Europees Recht

Partner van Aanbestedingscafé:

Grootste deel inschrijftermijnen boven wettelijk minimum

Het grootste deel van de aanbestedingen die op TenderNed zichtbaar zijn, houdt rekeningen met de verlengde inschrijftermijn. In mei 2021 voerde TenderNed een wijziging door die ervoor zorgde dat publicaties pas na 48 uur zichtbaar zijn. PIANOo adviseerde daarop de inschrijftermijn te verlengen. De meeste aanbestedende diensten lijken daar rekening mee te houden.

TenderNed voerde een analyse uit waarbij verschillende procedures mee werden genomen. Het gaat om openbare, niet-openbare, concurrentiegerichte dialoog en innovatiepartnerschap. In 78,6% van de aanbestedingen wordt een inschrijftermijn van 48 uur of meer boven het minimaal vereiste. Het feit dat kluissluitingen niet in het weekend mogen vallen is in de analyse meegenomen.

Opvallend is dat openbare procedures iets vaker worden verlengd (78,9%) dan niet-openbare procedures (74%). Bij 6,2% wordt exact 48 uur bij de inschrijftermijn opgeteld. In 72,4% van de gevallen is de inschrijftermijn zelfs langer dan het advies van PIANOo. Ook aanbestedingen waarbij tussentijds inschrijftermijnen moeten worden verlengd zijn hierin meegenomen. Denk daarbij aan bijvoorbeeld een extra vragenronde.

Bron: TenderNed

Partner van Aanbestedingscafé:

Invulling social return in bouwaanbestedingen steeds ingewikkelder

Bouwbedrijven worstelen steeds meer met het vinden van de juiste mensen voor hun werk. De verplichting tot social return is hierbij een steeds groter probleem. Het is de bedoeling dat via deze eis mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan het werk worden geholpen. In de praktijk blijkt dat de kaartenbakken veelal leeg zijn.

Gemeenten en andere publieke opdrachtgevers kunnen social return als eis in aanbestedingen opnemen. Een percentage van de aanneemsom moet dan worden ingevuld door mensen in te zetten die een afstand tot de arbeidsmarkt hebben. Wordt niet aan deze eis voldaan, dan volgt een boete voor de opdrachtnemer.

De groep inzetbare mensen is op de huidige krappe arbeidsmarkt bijzonder klein. Tijdens de economische crisis was dit juist andersom. Daarnaast speelt ook het probleem van geschiktheid van beschikbare mensen. De bouwprojecten zijn relatief kort ten opzichte van sectoren als schoonmaak of groenvoorziening. Bovendien vereisen ze meer kennis over bijvoorbeeld veiligheid en vakspecifieke werkzaamheden.

Bron: Cobouw

Partner van Aanbestedingscafé:

Verplicht duurzaam beton vanaf 2023

Vanaf 2023 is het gebruik van duurzaam beton verplicht in aanbestedingen. Dat is vastgelegd door de partijen van het betonakkoord. In dit akkoord werken 35 betonbedrijven, grote bouwers, gemeenten, rijksopdrachtgevers en ministeries samen. Doel is om internationale klimaatafspraken te halen.

De deelnemers aan het Betonakkoord spraken vier jaar geleden af om middels dit akkoord te verduurzamen. Hoe de verplichting vanaf 2023 precies vorm moet krijgen, wordt besproken met de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat. De juridische uitwerking komt daarbij ook aan bod, dan wordt ook duidelijk of 2023 daadwerkelijk haalbaar is.

CO2-reductie

De ondertekenaars hebben geconcludeerd dat de verduurzaming nog niet snel genoeg gaat. Daarom nu deze verplichting. Men is bang dat het verduurzamen anders niet van de grond komt. De wettelijke verplichting vanaf 2023 moet goed zijn voor een reductie van CO2-uitstoot met 15 tot 20%. De eisen worden in 2025 en 2027 aangevuld met hogere recyclingpercentages.

Toekomstplannen

Op dit moment is 7% van de wereldwijde CO2-uitstoot afkomstig van beton. Vanaf 20230 moet betonpuin onder wegen voor 100% een hoogwaardiger tweede leven krijgen in nieuw beton. De CO2-footprint van beton moet met alternatieven voor cement met 30% verlagen ten opzichte van 1990.

Prijzen

De effecten van aanbestedingseisen op de betonprijs zijn nog niet berekend. De verwachting is een hogere prijs, maar een steeds hogere CO2-belasting heeft nu ook al dat effect.

Bron: Cobouw

Partner van Aanbestedingscafé:

Bescherming veiligheidsbelangen bij aanbestedingen moet beter

Vitale infrastructuren zijn kwetsbaar bij infiltratie van vijandige mogendheden binnen belangrijke overheidsdiensten. De aandacht voor dat probleem is de laatste twee jaar hard gegroeid. Onderzoekers van de Universiteit Utrecht verkenden op verzoek van de Nationale Politie de juridische ruimte binnen geldende aanbestedingsregels. Het doel is de nationale veiligheidsbelangen in de toekomst beter te kunnen beschermen.

In het onderzoeksrapport ‘Naar een betere bescherming van veiligheidsbelangen bij de aankopen van de Nationale Politie: Een eerste verkenning van enkele aanbestedingsrechtelijke vraagstukken’ analyseren de onderzoekers het speelveld en doen zij aanbevelingen.

Naïef

De onderzoekers stellen dat Nederland minder naïef zou moeten zijn bij inkoop en gebruik van apparatuur en technologie uit het buitenland. Zulke overheidsopdrachten creëren veiligheidsrisico’s zoals verstoring van de continuïteit van vitale infrastructuur, spionage, weglekken van staatsgeheimen en onwenselijke afhankelijkheid.

Screeningssysteem

Nederland loopt achter in de trend om minder afhankelijkheid van ‘strategische goederen’ na te streven. Via wetgeving op EU-niveau zijn veiligheidsbelangen binnen aanbestedingsprocedures geborgd. ‘Onbetrouwbare’ ondernemers kunnen worden gescreend en eventueel uitgesloten, maar in Nederland bestaat geen screeningssysteem dat op nationale veiligheid bij overheidsaankopen is gericht. Toch krijgen veel overheden en nutsbedrijven hier vroeg of laat mee te maken. Voor hen is het nu ingewikkeld veiligheidsrisico’s af te stemmen met aanbestedingsregels.

Voorbeeld

Het Ministerie van Defensie kan als goed voorbeeld dienen. Dit ministerie beschikt over een screeningssysteem dat ruimte biedt voor strenge eisen aan de betrouwbaarheid van ondernemers. Ook de herkomst van geleverde of gebruikte producten valt onder toezicht. Het probleem van bescherming van nationale veiligheid bij overheidsaankopen is breder dan aankopen van Politie en Defensie.

Aanbevelingen

Een nationaal algemeen of specifiek (juridisch) screeningssysteem voor veiligheidsbelangen bij overheidsaankopen kan helpen in de aanpak. Tot die tijd blijft het voor overheden ingewikkeld welke aanbestedingsregelgeving in welk geval van toepassing is. Nationale veiligheid zal daardoor niet altijd voldoende mee worden gewogen in aankoopprocedures.

Bron: UU.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Rijk vergoedt bouwers voor extra kosten Zeesluis IJmuiden

Bouwbedrijven BAM en VolkerWessels krijgen samen bijna 60 miljoen euro van het Rijk. De bouwers van ’s werelds grootste zeesluis gaven tientallen miljoenen euro’s meer uit dan begroot.

Deze opgelopen kosten zijn naar hun mening ook deels voor rekening van het Rijk als opdrachtgever. Een onafhankelijke geschillencommissie geeft hen gelijk in hun eis voor een vergoeding. Dat schrijft minister Mark Harbers van Infrastrucuur en Waterstaat aan de Tweede Kamer.

Extra kosten

Rijkswaterstaat wijzigde contracten met de bouwbedrijven en moet daar nu 10,4 miljoen euro voor betalen. Ook is er 49,5 miljoen euro toegekend vanwege kosten die de bouwers moesten maken door allerlei vertragingen in het project. De totale kosten van Zeesluis IJmuiden vielen 112 miljoen hoger uit dan begroot. In een eerder stadium tekende het Rijk al voor tientallen miljoenen euro’s extra.

Tegenvallers

De bouw van de enorme zeesluis maakt het mogelijk dat grotere schepen de haven van Amsterdam kunnen bereiken. Vanaf het begin waren er tegenvallers in de bouw. Er lagen bijvoorbeeld meer kabels, leidingen en oude sluisdelen dan voorzien. Ook ondervonden de bouwers problemen met de constructie waarin de sluisdeuren moesten komen.

Bron: nu.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Hogere defensie-uitgaven goed nieuws voor Nederlands bedrijfsleven

Als defensie hogere uitgaven kan doen, profiteert het bedrijfsleven daar mogelijk van. Doordat dit soort aanbestedingen langere tijd in beslag nemen, verwachten bedrijven nog geen directe toename in overheidsorders.

Vanwege de oorlog in Oekraïne en spanningen met Rusland plannen veel Europese overheden hogere defensie-uitgaven. Damen Shipyards en vrachtwagenfabrikant DAF kunnen als huidige leverancier van de krijgsmacht mogelijk meeprofiteren van deze voornemens.

DAF bereidt zich voor op een grotere vraag naar trucks voor militair gebruikt. De verkoop stijgt momenteel echter nog niet. Bovendien nemen Europese aanbestedingen veel tijd in beslag. De verwachting van DAF is dat processen in de toekomst mogelijk versneld worden.

Nederlandse bedrijven

Damen Shipyards bouwt op dit moment vier fregatten voor de Duitse marine. Ook zij zien nog geen extra orders en ook zij werken met langdurige Europese aanbestedingen. Het Franse Thales, leverancier van bijvoorbeeld radarsystemen, heeft een grote vestiging in Hengelo. Het Nederlandse TenCate levert onder meer beschermende materialen voor militaire kleding.

Extra helmen en vesten

Het Nederlandse EnGarde produceert kogelwerende vesten. Hier is de vraag wel toegenomen, met name doordat journalisten deze vesten nodig hebben. Ook de vraag neer helmen neemt toe, zowel uit Nederland als Duitsland.

Bron: Businessinsider.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Juridische notitie Aanbestedingsvragen Russische leveranciers voor decentrale overheden

De inval van Rusland in Oekraïne levert ook bij decentrale overheden veel vragen op. Kenniscentrum Europa decentraal heeft een juridische notitie opgesteld waarin veel aanbestedingsrechtelijke vragen worden beantwoord.

De afgelopen dagen kwam van veel verschillende kanten de vraag of het mogelijk is contracten met Russische leveranciers te beëindigen. Veel van deze contracten zijn volgens Europese regels aanbesteed en sommige lopen via Nederlandse dochterbedrijven. Vanwege de situatie in Oekraïne willen veel partijen van deze contracten af.

De belangrijkste conclusie uit de notitie is dat de aanbestedende dienst een lopend contract alleen eenzijdig kan ontbinden wanneer hierover in de overeenkomst afspraken zijn opgenomen. Anders bestaat het risico dat er een schadevergoeding aan de leverancier moet worden betaald.

Discriminatieverbod
Tegelijkertijd liggen er natuurlijk aanbestedingen in het verschiet. Om Russische leveranciers hiervan uit te sluiten, moet de Aanbestedingswet 2012 ter hand worden genomen. De decentrale overheid moet in de rol van aanbestedende dienst het discriminatieverbod altijd in acht nemen.

Ondernemingen die in Nederland zijn geregistreerd, vallen niet onder de economische sancties tegen Rusland. Zij zijn daarom niet uit te sluiten bij een eventuele nieuwe verplichte aanbestedingsprocedure. Het is niet duidelijk of dit nog op de agenda van de Europese Commissie staat. De situatie ontwikkelt zich echter per dag, dus die mogelijkheid kan zich later nog voordoen.

Notitie
De Juridische notitie Aanbestedingsvragen Russische leveranciers is te vinden op de website van Europa decentraal.

Bron: Europadecentraal

Partner van Aanbestedingscafé:

Populariteit twee-fasen contract groeit

Bij infrawerken en gemeentelijke opdrachtgevers wordt het twee-fasen-contract steeds populairder. De meest aanbestede contractvorm van het Rijk is met 63% vooralsnog het traditionele contract. Het aantal aanbestedingen bleef nagenoeg gelijk bij infrawerken, infradiensten en burgerlijke en utiliteitsbouw. Bij bouwprojecten verschuift één en ander, zo blijkt uit onderzoek van Cobouw.

Het twee-fasen-contract damt risico’s bij grote complexe werken in, want pas na de eerste ontwerpfase in samenspraak met de opdrachtgever, komt de prijs voor de uitvoeringsfase op tafel. In bijna drie jaar tijd verzevenvoudigde de keus voor de twee-fasen contractvorm, zo blijkt uit cijfers van het Aanbestedingsinstituut Bouw en Infra. Het gaat om cijfers uit alle openbare Europese en Nederlandse aanbestedingen in de sectoren infrawerken, infradiensten en burgerlijke en utiliteitsbouw (B&U).

Verdeling

De meeste twee-fasen-contracten zitten de afgelopen jaren niet bij gemeenten, Rijk of provincies. Voornamelijk speciale sectorbedrijven, scholen en universiteiten hebben deze contracten in portefeuille. Daarna volgen waterschappen en dan gemeenten.

Moderne contractvormen

Het twee-fasen-contract mag dan vaker voorkomen, het aantal ‘moderne’ contractvormen zakte tussen 2017 en 2020 juist, met name in de sectoren B&U en infradiensten. In de infrawerken is de daling van moderne contractvormen minder sterk. Binnen het Rijk geven Rijkswaterstaat en ProRail de meeste moderne contracten uit, met name Defensie houdt vast aan de traditionele vorm.

Meest aanbestede contractvorm

Wanneer de totale verdeling van contracten wordt bekeken, valt op dat het aandeel ‘traditionele’ contractvormen in de bouwsector gelijk blijft, ondanks de verschuivingen tussen twee-fasen-contracten en moderne contracten. Bij het Rijk blijft in 2021 de traditionele vorm met 63% de meest aanbestede contractvorm. In deze contractvorm beschrijft de opdrachtgever tot in detail wat de opdrachtnemer moet doen. Dit contract wordt wel in verschillende varianten gebruikt.

Krachtenbundeling

De markt bundelt kennis en krachten steeds meer, dat kan goed met twee-fasen-contracten. McKinsey noemde dit al in 2019 als één van de oplossingen voor risico’s die bij grote Rijkswaterstaat-projecten aan het licht kwamen.

Bron: Cobouw.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Flinke stappen nodig om hoge verwachtingen publieke inkoopfunctie waar te maken

Uit verkennend onderzoek van Significant Synergy en Nevi naar de publieke inkoopfunctie in 2021 blijkt dat het inkoopveld sterk in beweging is. Er moeten nog flinke stappen worden gezet, met name in waardecreërende processen en ondersteunende infrastructuur. De verwachtingen van de publieke inkoopfunctie zijn hoog, zowel bij beleidsmakers als bij het bredere publiek.

Het onderzoek vindt elke twee jaar plaats. Dit keer vulden zo’n 150 respondenten een vragenlijst in. Dit waren bijvoorbeeld inkopers, contract- en leveranciersmanagers of consultants. De spreiding op basis van inkoopvolume was ruim: van organisaties met een spend lager dan 50 miljoen euro tot meer dan 250 miljoen euro. De resultaten van het onderzoek werden besproken met experts binnen het publieke inkoopdomein.

Inkoop en aansturing

Allereerst ging het onderzoek in op de randvoorwaarden om inkoopdoelstellingen te realiseren. De belangrijkste randvoorwaarde vinden respondenten met 63% beschikbare tijd en capaciteit van medewerkers. Daarna volgen actueel informatiemanagement (42%) en beschikbaarheid van systemen voor contract- en leveranciersmanagement (42%). Populairste oplossing bij ondersteuning van de inkoopfunctie blijkt het contractmanagementsysteem te zijn, maar liefst 49% van de respondenten zet deze tool in. Ook de spend-analysetool (42%) en aanbestedingssoftware (40%) zijn veelgebruikte hulpmiddelen. Het meest gebruikte besturingsmodel is het centrale model (34%), gevolgd door gecoördineerd (28%), hybride (22%) en decentraal (16%).

Thema’s bij inkoop

Het inkoopbeleid van organisaties wijzigde de afgelopen jaren door gewijzigde doelstellingen (45%), verouderd beleid (28%) en veranderde aanbestedingswetgeving (28%). Belangrijk is de maatschappelijke bijdrage van het inkoopbeleid. Bijna de helft van de respondenten vindt dat onderwerpen als social return, innovatie en betrekken van het MKB nu echt in het inkoopbeleid verankerd zijn. De onderzoekers concluderen dat het goed gaat, maar beter moet. De Nederlandse overheid spendeert jaarlijks 83 miljard euro. Daarmee kan publieke inkoop grote maatschappelijke impact hebben.

Innovatie

Smart contracting zou volgens 24% van de respondenten een bruikbare innovatieve ontwikkeling kunnen zijn. In de praktijk blijkt vaak dat innovatie niet verder gaat dan automatisering van inkoperstaken. Ongeveer een derde van de respondenten geeft aan niet precies te weten wat innovatie voor inkoop kan betekenen. Hier is dus mogelijk nog veel te winnen.

Contract- en leveranciersmanagement

Ook op gebied van aandacht voor contract- en leveranciersmanagement liggen nog veel kansen. Zeker respondenten van organisaties met een spend tot 250 miljoen gaven aan dat daar maar weinig aandacht voor is. Zo’n 40% van de respondenten zegt dat er geen onderscheid tussen typen leveranciers wordt gemaakt bij het management van leveranciers.

Gezamenlijke inkoop

Externe hulp inschakelen of inkoopsamenwerkingen aangaan kunnen aanbestedende diensten helpen hun inkoopbeleid naar een hoger niveau te tillen. Met name voor diensten met een volume tot 150 miljoen euro is hier winst te behalen. Zij blijken nu nog maar weinig bijzondere aanbestedingsprocedures in te zetten. Opvallend is echter dat inkoopsamenwerking binnen het publieke domein maar op beperkte schaal plaatsvindt. Tussen de 7% en 30% van het totale inkoopvolume wordt gezamenlijk ingekocht en dan vooral bij grotere inkooporganisaties.

Meer aandacht

Na afloop van het onderzoek gingen experts in op de resultaten. Zij merken op dat rechtmatigheid eigenlijk steeds minder een issue zou mogen zijn. Tegelijkertijd zou er meer aandacht mogen zijn voor verdere ontwikkeling van de competenties, inspelen op actuele thema’s en het verlagen van toeleveringsrisico’s.

Bron: Significant Synergy

Partner van Aanbestedingscafé:

Waterschappen heroverwegen contracten Gazprom

Ook de waterschappen voelen de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. Zij onderzoeken nu gezamenlijk of er alternatieven zijn voor de aardgaslevering door het Russische Gazprom.

Naar alle waarschijnlijkheid heeft ongeveer de helft van de waterschappen een contract voor levering van Russisch aardgas. Samen met het ministerie van Economische Zaken en Klimaat kijkt de Unie van Waterschappen wat de sancties tegen Rusland voor de huidige contracten betekenen. Ook onderzoeken zij samen welke alternatieven er zijn en wat die voor mogelijke consequenties hebben.

Juridische consequenties

Voor lopende contracten wordt momenteel juridisch advies ingewonnen. Waterschappen willen deze contracten graag beëindigen, maar beraden zich op de juridische consequenties hiervan. De contracten zijn via aanbestedingen tot stand gekomen op basis van prijs-kwaliteitverhoudingen. De waterschappen willen niet dat mogelijk schadevergoedingen moeten worden uitgekeerd aan Gazprom, dat zou juist financieel voordelig zijn voor het Russische staatsbedrijf.

Aardgas voor waterschappen

Waterschappen produceren zelf veel biogas door zuiveringsslib te vergisten. Ook is aquathermie in ontwikkeling. Daarbij wordt warmte of juist koude uit water gebruikt als alternatief voor aardgas. De aardgaslevering van Gazprom is mede door deze ontwikkelingen maar ongeveer 2 procent van de totale hoeveelheid aardgas die nodig is. De belangrijkste functie van aardgas voor de waterschappen is verwarming van gebouwen. De waterschappen zouden graag een snellere energietransitie van de grond zien komen.

Bron: Unie van Waterschappen

Partner van Aanbestedingscafé:

De Gunningsfactor: nog even geduld

Normaal gesproken zou je hier vandaag de nieuwste aflevering van podcast De Gunningsfactor verschijnen. Helaas kon de opname van deze week niet doorgaan.

Podcast de Gunningsfactor
Podcast de Gunningsfactor

Zat je met smart te wachten op een nieuwe aflevering van podcast De Gunningsfactor? Dan zul je nog heel even moeten wachten, want de volgende aflevering verschijnt over twee weken.

In de tussentijd kun je natuurlijk wel alle voorgaande afleveringen beluisteren. Dat doe je hier.

Stay tuned!

Partner van Aanbestedingscafé:

Overheid gebruikt omstreden Chinese camera’s zonder dat te weten

Nederlandse gemeenten en overheidsorganisaties maken massaal gebruik van Chinese camera’s zonder dat ze daarvan op de hoogte zijn. Centraal overzicht ontbreekt bij diverse ministeries en gemeenten. Dat blijkt uit onderzoek van onderzoeksplatform Follow the Money.

Follow the Money ontdekte dat 51 Nederlandse gemeenten Chinese camera’s gebruiken. Mogelijk zijn dat er meer. De Nationale Politie schafte 700 Chinese camera’s aan om verkeer te monitoren. Het ministerie van Financiën maakt ook gebruik van de camera’s. Bovendien zijn de camera’s ook geïnstalleerd in twee gerechtsgebouwen. Het gaat om camera’s van Chinese fabrikant Dahua en Hikvision. Dahua en Hikvision zijn deels in handen van de Chinese overheid. Als de Chinese overheid daarom vraagt, moeten de bedrijven data vrijgeven. Dat kunnen dus ook beelden zijn die in Nederland zijn gemaakt.

De VS verbood Amerikaanse bedrijven in 2021 zaken te doen met deze fabrikanten, omdat Dahua en Hikvision betrokken zouden zijn bij mensenrechtenschendingen. Dahua zou bijvoorbeeld gezichtsherkenningssoftware hebben ontwikkeld om Oeigoeren te kunnen herkennen.

Politiecamera’s

Follow the Money vroeg decentrale overheden en overheidsinstanties naar de herkomst van camera’s die momenteel in gebruik zijn. Veel overheden konden niet aangeven van welke camera’s ze gebruikmaken. De Nationale Politie ontkende enkele weken geleden nog dat zij Chinese camera’s inzetten. Nu blijkt dat de 700 camera’s zijn ingekocht via een aanbesteding die is gewonnen door Connection Systems BV. Dat bedrijf werkt nagenoeg alleen met camera’s van Dahua. De camera’s van de Nationale Politie zijn inderdaad door die fabrikant geleverd. De camera’s die in worden gezet op het ministerie van Financiën zijn ingekocht door het Rijksvastgoedbedrijf.

Zowel ministeries als gemeenten hebben geen overzicht van de camera’s die zij gebruiken. Grote gemeenten zoals Den Haag en Amsterdam kopen die camera’s in via Europese aanbestedingen, waarbij leveranciers of tussenpersonen moeten vermelden welke camera’s zij leveren. Informatie over de herkomst van de camera’s is dus voorhanden, maar overheidsinstanties hebben die niet paraat.

Naïef

Vanaf 2019 hebben diverse kamerleden kamervragen gesteld over de aanwezigheid van Chinese camera’s in Nederland. Toenmalig minister van Justitie Ferd Grapperhaus liet toen weten dat het niet te achterhalen was hoeveel camera’s van Dahua en Hikvision actief zijn. Voormalig D66-kamerlid Kees Verhoeven ziet dat de regering terughoudend is bij het beantwoorden van vragen over dit soort kwesties. “De positie van Nederland ten opzichte van China zorgt voor ingewikkelde dilemma’s op het gebied van handel, mensenrechten en geopolitieke verhoudingen. Elke keuze heeft gevolgen, vandaar die terughoudendheid.”

SP-kamerlid Van Nispen stelt dat mensenrechten en veiligheid in aanbestedingen nog steeds ondergeschikt zijn aan de laagste prijs. “Beveiligingsapparatuur in de publieke ruimte kan noodzakelijk zijn, maar is ook een forse inbreuk op de privacy. Dan moet je niet het risico vergroten dat buitenlandse overheden deze data in handen kunnen krijgen. Veiligheid zal voorop moeten staan. We horen de tijd van naïviteit voorbij te zijn”

Bron: Follow the Money

Partner van Aanbestedingscafé:

Contracten Gazprom moeilijk te ontbinden voor gemeenten

Sinds de Russische invasie in Oekraïne is discussie ontstaan over de contracten tussen gemeenten en Russische gasleverancier Gazprom. Burgers en gemeenteraadsleden willen dat gemeenten hun contracten opzeggen. Het ontbinden van de energiecontracten is echter lastig en duur.

Gazprom mag gas leveren aan Nederlandse gemeenten omdat het bedrijf daarvoor een Europese aanbesteding won. Gemeenten kunnen daardoor niet zomaar onder de contracten uit, tenzij ze het contract afkopen. 120 Nederlandse gemeenten hebben een contract met Gazprom. Volgens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) zijn gemeenten ‘met handen en voeten gebonden’ aan de aanbestedingsregels. Als gemeenten dat doen krijgen ze geen gas meer, maar moeten zij Gazprom wel een hoge boete betalen.

Ontbindingsclausule

Dat geldt onder andere voor de Coöperatie Openbare Verlichting & Energie Fryslân (Ovef). Die coöperatie is verantwoordelijk voor de inkoop van energie voor zeventien Friese gemeenten en de provincie Friesland. De coöperatie heeft geen ontbindingsclausule opgenomen in het contract met Gazprom. De kans is groot dat de gemeenten en provincie het contract laten doorlopen, zegt Isolde den Haring, directeur van de coöperatie.

Afgelopen week startten diverse organisaties een petitie die overheden oproept de contracten te ontbinden. Die is inmiddels 70.000 keer ondertekend.

Bron: FD.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

OM start strafrechtelijk onderzoek naar stichting Van Lienden

Het Openbaar Ministerie (OM) start een strafrechtelijk onderzoek naar de stichting van Sywert van Lienden. Het gaat om de Stichting Hulptroepen Alliantie, die in de coronacrisis betrokken was bij een mondkapjesdeal van de overheid. De fiscale opsporingsdienst FIOD heeft drie mensen aangehouden, waaronder Van Lienden zelf.

Van Lienden zegde bij de start van de coronacrisis in Nederland belangeloos hulp toe en regelde mondkapjes ter waarde van 100 miljoen euro voor de Nederlandse overheid. Nadien bleek dat de mondkapjes niet gebruik konden worden en dat Van Lienden en zijn compagnons miljoenen euro winst hadden gemaakt. Van Lienden erkende dit tijdens een uitzending van Buitenhof, maar zei wel dat het geld niet onrechtmatig was verkregen. Hij beloofde de winst een maatschappelijke bestemming te geven.

Oplichting

Uitzendbureau Randstad, dat kosteloos medewerkers inzette voor het project van Van Lienden, diende eind vorig jaar een aanklacht in tegen de stichting. Daarop is het OM een nu strafrechtelijk onderzoek gestart. “Justitie heeft nu kennelijk voldoende materiaal in handen voor een verdenking van oplichting”, zegt Randstad-advocaat Peter Plasman.

Volgens het OM zijn er mogelijk meer bedrijven betrokken geweest, op dezelfde manier als de stichting van Van Lienden. Daar doet het OM ook onderzoek naar.

Bron: NOS

Partner van Aanbestedingscafé:

Bouwers zien af van grote infraprojecten Rijk

Bouwbedrijven worden steeds terughoudender bij het inschrijven op grote infraprojecten van het Rijk. Zij willen de risico’s die bij dit soort projecten komen kijken, niet langer dragen. Het Rijk wil de komende jaren voor miljarden investeren in infrastructuur, maar het is de vraag of dat lukt.

Bouwers vinden dat zij te weinig winstmarge pakken voor de risico’s die zij bij grote projecten nemen. Dat geldt bijvoorbeeld voor BAM, bij het project Zeesluis IJmuiden. BAM besloot vorig jaar niet langer in te schrijven op tenders van meer dan 150.000 miljoen euro, als de risico’s bij de bouwer zouden komen te liggen. Ook bouwbedrijf Heijmans waagt zich niet langer aan miljardentenders. “Bij ons als marktpartijen worden risico’s neergelegd die wij niet kunnen controleren. Dat materialen duurder worden is ondernemersrisico, maar vertraging doordat de overheid geen vergunningen afgeeft – daar kunnen wij niets tegen beginnen”, zegt Heijmans-CEO Ton Hillen.

Risico’s afschuiven

Friso de Zeeuw, emeritus hoogleraar gebiedsontwikkeling aan de TU Delft, geeft de bouwers gelijk. Volgens hem heeft het Rijk de risico’s te veel op het bordje van de bouwbedrijven gelegd. “Bouwers kunnen het risico bij dit soort megaprojecten, die soms tot een miljard of meer gaan, gewoon niet dragen.” Rijkswaterstaat is daarentegen niet enthousiast over bouwers die bij elke vertraging meerkosten willen rekenen. Het Rijk is al enige in gesprek met bouwbedrijven over oplossingen, zoals het tweefasencontract. Volgens De Zeeuw moet het Rijk afstappen van grote contracten waarbij de bouwer alle verantwoordelijkheid heeft. Ook moet Rijkswaterstaat zich actiever bemoeien met de uitvoering en meer operationele kennis in huis halen.

Meedenken

Heijmans-CEO Hillen ziet dat Rijkswaterstaat wel degelijk wil meedenken met bouwers, maar noemt de materie ook ingewikkeld. De CEO van BAM, Ruud Joosten, ziet het minder rooskleurig in. “De discussie gaat tussen een nogal conservatieve industrietak en een overheid die ook niet graag toegeeft.” Afzien van het inschrijven op grote infraprojecten is volgens hem voorlopig de enige oplossing.

Bron: NRC

Partner van Aanbestedingscafé:

Niet aanbesteden ICT-project leidde tot beschuldiging fraude

Gemeenten Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo beschuldigden ICT-bedrijven en een ambtenaar van fraude nadat ze een groot ICT-project verzuimden aan te besteden. Volgens de directeur van één van de betrokken ICT-bedrijven, beschuldigden de gemeenten de betrokken partijen van fraude om onder de gevolgen uit te komen.

De gemeenten Bergen, Uitgeest, Castricum en Heiloo kopen samen in via werkverband BUCH. De gemeenten wilden gaan samenwerken op één platform en huurden daarvoor ICT-bedrijven in. Ook al ging het om een opdracht van 12 miljoen euro, verspreid over vijf jaar, de gemeenten besteedden de klus niet aan.

Zooitje

De inkoopafdeling verzocht de ICT-bedrijven na enige tijd hun facturen aan te passen. Jeroen Camijn, directeur van betrokken ICT-bedrijf CA-Mijn-IT: “Er mochten aanvankelijk geen namen op staan van ICT-specialisten, later moest dat juist weer wel. Ik heb begrepen dat dat te maken had met het feit dat de ICT-projecten niet Europees waren aanbesteed, terwijl dat wel had gemoeten. Daarom moesten we op een bepaalde manier factureren. De afdeling inkoop van de BUCH maakte er een zootje van.”

Fraude

Na verloop van tijd zette het werkverband het project stop. Bij aanvang van het project hadden de gemeenten de ICT-bedrijven gevraagd een kostenbesparing van 1,4 miljoen euro per jaar te realiseren. Toen bleek dat doel niet haalbaar was door het stoppen van het project, beschuldigde de BUCH een ambtenaar van fraude. “Ik denk dat de algemeen directeur dat later moest verantwoorden aan de gemeenteraden. Hij kon niet vertellen wanneer die besparingen dan wel zouden worden gehaald. Ik denk dat hij toen heeft gedacht: als ik de kaart ’fraude’ trek, hoef ik het niet uit te leggen aan de burgers en de gemeenteraden”, zegt Camijn.

Schadevergoeding

De betreffende ambtenaar heeft van de gemeente een schadevergoeding van €75.000 ontvangen. Volgens Camijn heeft de BUCH al een ton uitgegeven aan rechtszaken. De gemeenten proberen nog steeds €280.000 euro op de ICT-bedrijven te verhalen. De rechter wees een eerste eis af, maar de BUCH gaat in hoger beroep. Dat dient in mei.

“Wij als kleine ICT-bedrijven zijn er klaar mee. We hebben dat gegoochel met facturen omdat er geen Europese aanbesteding was geweest nooit willen vertellen, ook om de BUCH niet te schaden. Maar nu zijn we het zat. We gaan zelf schadevergoeding eisen, in totaal zo’n 2 miljoen euro”, aldus Camijn.

Bron: Noord-Hollands Dagblad

Partner van Aanbestedingscafé:

Nog steeds veel belemmeringen bij circulair aanbesteden

Uit onderzoek van Vereniging Circulair Friesland en MKB Regio Zwolle blijkt dat overheden meer kunnen doen op het gebied van circulair inkopen en aanbesteden. Er bestaan nog veel knelpunten bij circulaire inkoop. Kostenoverwegingen, een tekort aan kennis en bewustzijn en een gebrek aan dialoog tussen overheid en markt zijn beperkende factoren, stellen de onderzoekers.

Overheden zijn deels afhankelijk van (Europese) wetgeving als zij circulair inkopen en aanbesteden willen bevorderen. Toch kunnen overheden, zoals gemeenten, zelf ook stappen zetten om circulariteit in het inkoopproces te bevorderen. De onderzoekers, Arnold Appelman (advocaat aanbestedingsrecht bij DeHaan) en Ernst van Bergen (Rijksuniversiteit Groningen), constateren dat er te weinig kennis is over circulair inkopen en aanbesteden, en dat overheid en markt elkaar nog te weinig begrijpen.

Maatschappelijke waarde

De onderzoekers doen veertien aanbevelingen voor het verbeteren van circulair inkopen en aanbesteden. Appelman en Van Bergen raden overheden onder meer aan te investeren in kennis over circulariteit, aansluiting te vinden bij bestaande initiatieven op het gebied van circulariteit, en hulp in te roepen van een ervaren partij wanneer er voor het eerst een circulair inkooptraject wordt opgestart. Daarnaast stellen zij dat circulariteit een verplicht onderdeel moet worden van inkoopopleidingen, en dat inkopers het minimaliseren van klimaatimpact gelijk moeten stellen aan het creëren van maatschappelijke waarde.

Bron: Duurzaam-ondernemen.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Handreiking klachtafhandeling bij aanbesteden gepubliceerd

Het ministerie van Economische Zaken heeft een handreiking gepubliceerd die overheden moet helpen bij het opzetten van een klachtenloket voor aanbestedingen. Het is de bedoeling dat het klachtenloket verplicht wordt voor elke publieke opdrachtgever. Het is één van de maatregelen ter verbetering van de rechtsbescherming bij aanbesteden.

De handreiking geeft concrete handvatten en kaders voor het opzetten van een klachtenloket. De handreiking benadrukt dat een ondernemer doorgaans eerst vragen zou moeten stellen en dan pas, indien het antwoord niet toereikend is, over zou moeten gaan tot het indienen van een klacht. Daarnaast moet het klachtenloket onafhankelijk zijn, en moet er voldoende tijd zijn voor het afhandelen van de klacht. Degene die de klacht van de inschrijver behandelt, mag niet betrokken zijn geweest bij de aanbesteding die het betreft.

Procedure

In de handreiking staat een gedetailleerd stappenplan over de klachtenprocedure zelf. De inschrijver dient een klacht in, waarna het klachtenloket in overleg treedt met inschrijver en aanbestedende dienst. Het klachtenloket laat de aanbestedende dienst onder meer weten of de aanbesteding of standstilltermijn moet worden opgeschort. De aanbestedende dienst moet het advies van het loket overnemen, tenzij deze een afwijkend standpunt kan motiveren. De uitkomsten van de klachtenprocedure worden geanonimiseerd gecommuniceerd in de Nota van Inlichtingen. De inschrijver bepaalt vervolgens of deze vervolgstappen wil nemen.

Verbetering rechtsbescherming

Het klachtenloket moet ervoor zorgen dat inschrijvers klachten beter kunnen indienen, en dat opdrachtgevers deze sneller afhandelen. Pas na aanpassing van de Aanbestedingswet 2012 zal het klachtenloket daadwerkelijk verplicht worden gesteld voor publieke opdrachtgevers. Het is de bedoeling dat het klachtenloket periodiek geëvalueerd wordt door de aanbestedende dienst die het loket heeft ingesteld.

Bron: Rijksoverheid.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Elektrificatie Europese busvloot te traag, Nederland wel voorop

Uit een analyse van onderzoeksgroep en ngo Transport & Environment blijkt dat de transitie naar elektrische stadsbussen in Europa te traag verloopt. Nederland steekt wel met kop en schouders boven de andere landen uit. In 2020 betrof 81% van de ingekochte stadsbussen een elektrische variant. Andere landen blijven gemiddeld steken op 12%.

Nederland kocht in 2020 in totaal 550 bussen, het overgrote deel elektrisch aangedreven. Circa 10% betrof een hybride variant en de overige bussen rijden op diesel. Slechts 1% van de aangeschafte bussen rijdt nog op benzine. Luxemburg en Noorwegen volgen Nederland op de tweede en derde plek. Het aandeel elektrische bussen dat deze landen inkochten komt uit op 51% en 32%. België, Zwitserland, Oostenrijk en Spanje blijven steken op een elektrisch aandeel van 5%, terwijl Griekenland en Ierland in 2020 uitsluitend dieselbussen aanschaften.

100% zero-emissie in 2027

James Nix, vrachtmanager bij Transport & Environment, stelt dat de transitie naar zero-emissie openbaar vervoer te traag verloopt. Hoewel het aandeel zero-emissie voertuigen steeg ten opzichte van 2019, stijgt ook het percentage bussen dat op benzine rijdt. Dat is een zorgelijke ontwikkeling, aldus Nix. Volgens hem zou Europa ernaar moeten streven in 2027 een complete zero-emissie busvloot te hebben.

Bron: Transportenvironment.org

Partner van Aanbestedingscafé:

Mirjam Kibbeling nieuwe lector Publieke Inkoop

Mirjam Kibbeling bekleedt vanaf 1 maart de rol van lector in het lectoraat Publieke Inkoop, opgezet door de Rijksoverheid en verschillende hogescholen. Kibbeling was hiervoor o.a. actief in diverse managementposities, bij Renewi en Van Gansewinkel.

Het lectoraat, een samenwerking tussen diverse hogescholen en de Rijksoverheid, moet zorgen voor een betere verbinding tussen afstudeerders en de inkooppraktijk van de Rijksoverheid. Daarnaast moet het lectoraat het vakgebied inkoop onder de aandacht van studenten brengen en bijdragen aan professionalisering van inkoop bij de Rijksoverheid.

The place to be

Kibbeling wilde na haar ervaring in het bedrijfsleven een bijdrage leveren aan de maatschappelijke, duurzame transitie. “Wil je duurzaamheid versnellen, begin je bij inkoop. En wil je werkelijk impact maken, start dan bij het Rijk. Waar het Rijk voorheen nog wel eens een stoffig imago had in mijn ogen, is dat beeld tijdens mijn werkzame leven volledig veranderd. In mijn ogen is de overheid the place to be op dit moment.” Volgens Kibbeling bevinden ambtenaren in deze tijd in een unieke positie. Zij kunnen onderdeel zijn van de duurzame transitie van het Rijk. “Inkoop en de manier waarop we samenwerkingen met de markt vormgeven, spelen hierin een centrale rol. Vanuit onderzoek en onderwijs wil ik daar graag aan bijdragen.”

Bron: Rijksoverheid.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Bredase aanbestedingen nog niet op orde

De gemeente Breda heeft in 2021 mogelijk voor 6 miljoen euro fouten gemaakt bij Europese aanbestedingen. De kans bestaat dat de jaarrekening wordt afgekeurd. Dat gebeurde in 2020 ook al, toen er voor 13 miljoen euro verkeerd werd aanbesteed. De gemeente werkt sindsdien aan het professionaliseren van de inkoop. 

De fouten komen voor bij uiteenlopende aanbestedingen, bijvoorbeeld voor de inkoop van smartphones, de uitbreiding van thuiswerkplekken, de bestrijding van de eikenprocessierups en de snelbalie bijzondere bijstand. Sinds het afkeuren van de jaarrekening over 2020 werkt de gemeente aan het doorvoeren van verbeteringen. De afdeling Control gaat alle lopende contracten na, op zoek naar fouten. Toch is CDA-raadslid Huib Jansen niet verbaasd over de fouten die nu aan het licht zijn gekomen. “Met het doorploegen van alle lopende contracten is het niet vreemd dat er nu weer 6 miljoen aan fouten is gevonden, maar goed is het niet. Als organisatie moet je jezelf achter de oren krabben.”

Jaarplanning

Wethouder Bedrijfsvoering Boaz Adank is tevreden over de voortgang van het verbeterproject. “Het verbeterplan is in volle uitvoering. Een belangrijke stap is het maken van een duidelijke jaarplanning. Hierdoor krijgen we meer overzicht in de te plannen aanbesteding en dat gaat ons enorm helpen. Daarnaast wordt het hele inkoop- en betalingsproces opnieuw ingericht en zijn er strenge controles. De impact van alle maatregelen op de teams inkoop en inhuur is echt groot.”

Bron: BN de Stem

Partner van Aanbestedingscafé:

Scholen besteden inhuur aan om hoge inhuurtarieven tegen te gaan

Om het lerarentekort tegen te gaan besteden steeds meer scholen de inhuur van flexibele krachten aan. Dat heeft als bijkomend voordeel dat ze prijsafspraken kunnen maken met commerciële uitzendbureaus, waardoor scholen niet langer de hoofdprijs betalen.

De gezamenlijke aanbesteding van 29 schoolbesturen in de regio Rotterdam en Den Haag in 2020 is een voorbeeld van een dergelijke aanbesteding. De schoolbesturen zetten een aanbesteding van 116 miljoen euro in de markt, en contracteerden vier uitzendbureaus. Daardoor konden de scholen maximale prijzen afspreken met uitzendbureaus. De politiek maakt zich echter zorgen over de inhuur van externe bureaus. Door een tekort aan docenten, vooral voor exacte vakken, rijzen de tarieven voor inhuur de pan uit, waardoor er veel geld naar commerciële detacheerders gaat.

Korte termijn

Schoolbestuurders stellen dat het normaal is dergelijke bureaus in te huren. AOb-bestuurder Jelmer Evers is het daar niet mee eens. “De toename van tijdelijkheid, flex en uitzendconstructies voor onderwijzend personeel vind ik ontzettend problematisch. Ze maken die commerciële partijen steeds belangrijker en worden er alleen maar afhankelijker van. Het is een vorm van privatisering en commercialisering.” Volgens Evers maken scholen het probleem alleen maar groter door voor een kortetermijnoplossing te kiezen. Hij pleit voor het opzetten van invalpools en actie vanuit de overheid, om het lerarentekort structureel op te lossen.

Ronnie Geuzinge, hoofd bedrijfsvoering bij het Roelof van Echten College in Hoogeveen, erkent dat scholen de situatie in stand houden door te kiezen voor commerciële uitzendbureaus. Tegelijkertijd zitten scholen bij een tekort met de handen in het haar. “Moet je dan een vak niet laten geven omdat je niemand voor de klas hebt staan?” Het lerarentekort is in sommige regio’s zo groot dat ook detacheerders niet aan de vraag kunnen voldoen.

Bron: AOb.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Kamer wil misbruik zorggeld en excessieve winsten aanpakken

De Tweede Kamer wil dat misbruik van zorggeld en legaal gemaakte, excessieve winsten worden aangepakt. Het toezicht op zorgaanbieders moet worden verscherpt, zodat malafide zorgaanbieders geen gebruik kunnen maken van zorgbudgetten.

Minister van Langdurige Zorg Conny Helder, erkent dat het toezicht op zorgaanbieders bij sommige gemeenten nog niet optimaal is ingericht. Dat geldt bijvoorbeeld voor toezicht op jeugdzorgaanbieders en aanbieders van maatschappelijke zorg. Helder belooft de Kamer gemeenten beter te ondersteunen bij het opsporen van fraude. Tegelijkertijd wil Helder de regeldruk niet te veel opvoeren. De administratieve lasten van zorgaanbieders worden anders te hoog.

Integere bedrijfsvoering

Volgens de Tweede Kamer is de drempel voor het oprichten van een zorgbedrijf nu nog te laag. Helder wil de regels voor toetreding tegen het licht houden en sturen op ‘integere bedrijfsvoering’. Daarnaast zijn er wetsvoorstellen in de maak die misbruik van zorggeld moeten voorkomen.

De SP wil nog een stap verder gaan door alle winstuitkeringen in de zorg af te schaffen. Dat zou misbruik in de hand werken. De PVV wijst op onderzoek waaruit blijkt dat sommige zorgaanbieders twintig procent winst maken. De oppositiepartij is fel tegenstander van hoge winsten in de zorg.

Bron: Binnenlandsbestuur.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Inhuur Amsterdamse programmadirecteur overschrijdt aanbestedingsdrempel

De gemeente Amsterdam heeft zonder aan te besteden een programmadirecteur ingehuurd, terwijl dat wel had gemoeten. De gemeente beëindigt de samenwerking per direct omdat de totale kosten voor de maand februari boven de aanbestedingsdrempel van 214.000 euro uitkomen.

Programmadirecteur Lennart Booij is ingehuurd om de viering van het 750-jarig bestaan van de stad Amsterdam te organiseren. Studentenblad Propria Cures ontdekte na een Wob-verzoek dat de totale vergoeding voor Booij in februari boven de aanbestedingsdrempel uit zou komen. De gemeente stopt de samenwerking nu per 1 februari en schrijft alsnog een openbare aanbesteding uit. Booij werd ingehuurd vanaf 2019. Oorspronkelijk was het idee dat hij 9 maanden werd ingehuurd, waarvoor hij 90.000 euro zou ontvangen. Hij bleef echter werkzaam voor de gemeente, waardoor de kosten voor zijn diensten veel hoger uitvielen.

Geen waarschuwingssysteem

Burgermeester Femke Halsema noemt de situatie in een brief aan de gemeenteraad ‘een fout die helaas vaker kan voorkomen in de gemeentelijke organisatie’. Ze stelt dat er geen waarschuwingssysteem is. Er had volgens Halsema eerder gestart moeten worden met een aanbesteding.

Bron: FD.nl, Propria Cures

Partner van Aanbestedingscafé:

Videobelplatform overheid van 886.000 euro: niet aanbesteed, nooit gebruikt

Het ministerie van Binnenlandse Zaken liet een videobelplatform voor eigen gebruik ontwikkelen en betaalde daar 886.000 euro voor, maar besteedde het project vanwege tijdsdruk niet aan. De opdracht werd bovendien onderhands gegund, aan de stichting van een interne ambtenaar. Het platform is nooit in gebruik genomen. Dat blijkt uit onderzoek van de Volkskrant.

Kort nadat de coronapandemie uitbrak kreeg de stichting New Trust Foundation (NTF) de opdracht een eigen videobelplatform voor het ministerie te ontwikkelen. Bestaande opties werden als te onveilig beschouwd. Omwille van tijdsdruk werd niet gekozen voor een aanbesteding. De stichting werd beheerd door een ambtenaar van de Uitvoeringsdienst Bedrijfsvoering Rijk (UBR) van het ministerie van Binnenlandse Zaken.

Voorschotten

Om controle te houden over het project zette het ministerie twee andere ambtenaren in het bestuur van de stichting, waaronder specialist digitale zaken Arthur van Wees. Het bedrijf van Van Wees werd daarop voor 68.400 euro ingehuurd om het project te ondersteunen. In totaal ontving de stichting 886.000 euro aan voorschotten. De stichting huurde X-Systems in voor het ontwikkelen van het platform. Van de bijna 900 duizend euro kwam 440.000 euro bij dat bedrijf terecht, opnieuw zonder aanbesteding.

Ongelukkig

Uiteindelijk werd het platform niet in gebruik genomen omdat er sprake was van een lange ontwikkeltijd en onvoldoende gebruiksgemak, aldus een woordvoerder van het ministerie. Het ministerie heeft de banden met de stichting inmiddels verbroken. Een woordvoerder van het ministerie geeft toe dat de aanpak onjuist was. “Het is ongelukkig dat de stichting een overeenkomst is aangegaan met het bedrijf van een van haar eigen bestuursleden, ondanks dat dit enkel heeft geleid tot een prototype. De inhuur van deze ondernemer had aanbesteed moeten worden.”

Bron: de Volkskrant

Partner van Aanbestedingscafé:

Voormalig medewerkers Keolis ingezet bij aanbesteding concessie IJssel-Vecht

Voormalig medewerkers van vervoersbedrijf Keolis, die zijn ontslagen vanwege fraude bij de aanbesteding rondom de concessie IJssel-Vecht in 2020, zijn in dienst genomen door Qbuzz. Daar werken ze mee aan het binnenhalen van diezelfde, opnieuw uitgeschreven aanbesteding. Dat meldt RTV Oost.

In het voorjaar van 2020 bleek vervoerder Keolis geheime afspraken te hebben gemaakt met het Chinese bedrijf BYD. Dat bedrijf leverde elektrische bussen die essentieel waren voor het binnenhalen van de concessie IJssel-Vechtstreek. Toen de fraude aan het licht kwam, trokken de provincies Overijssel, Flevoland en Gelderland de gunning in. Daarna trad er een noodconcessie in werking. Momenteel loopt de nieuwe aanbesteding voor de concessie IJssel-Vecht, waaraan o.a. Keolis opnieuw meedoet.

Morele verantwoordelijkheid

Volgens RTV Oost zijn er twee voormalig medewerkers betrokken bij de inschrijving van Qbuzz. In een reactie stelt Qbuzz dat dat volgens het ov-bedrijf geen probleem is omdat de medewerkers niet zijn niet expliciet verbonden zijn aan of veroordeeld zijn voor de fraude. Qbuzz stelt dat het onlogisch zou zijn medewerkers uit te sluiten, omdat ook Keolis zelf niet is uitgesloten van de nieuwe aanbesteding voor de concessie IJssel-Vecht.

Volgens bedrijfsethicus Wim Dubbink ontloopt Qbuzz morele verantwoordelijkheid met deze aanpak. Ook oud-medewerkers zelf zouden zich hier niet voor moeten lenen. “Keolis heeft een boete van bijna drie miljoen euro gekregen. Die kregen ze niet omdat ze hier en daar per ongeluk een steekje hebben laten vallen. Dat is omdat er fraude is gepleegd”, zegt Dubbink.

Niet betrokken bij aanbesteding

Opvallend is dat Qbuzz niet expliciet ontkent dat er oud-Keolismedewerkers betrokken zijn bij de huidige aanbesteding. Volgens een woordvoerder van Qbuzz zijn er in 2020, voor de fraude van Keolis aan het licht kwam, meerdere Keolis-medewerkers overgestapt naar Qbuzz. Die zijn niet betrokken bij tenderactiviteiten van Qbuzz. Qbuzz wijst erop dat het binnen de ov-sector heel normaal is dat medewerkers tijdens een concessieovergang overstappen naar een andere werkgever.

Zowel Keolis als de provincie Overijssel willen niet reageren op de bevindingen van RTV Oost.

Bron: RTV Oost

Partner van Aanbestedingscafé:

Limburgse politiek ziet aangepast inkoopbeleid niet zitten

Als het aan de provincie Limburg ligt, stapt de provincie over op meervoudig onderhandse aanbestedingen bij opdrachten met een waarde van 20.000 tot 50.000 euro. De Provinciale Staten zien echter niets in het voorstel.

Gedeputeerde Ad Roest vindt dat de huidige werkwijze, waarbij de provincie gebruikmaakt van enkelvoudige onderhandse aanbestedingen, tot onvoldoende marktwerking leidt. Daarom wil hij overstappen op meervoudig onderhandse aanbestedingen bij opdrachten ter waarde van 20.000 tot 50.000 euro. De provincie zou voortaan drie partijen moeten uitnodigen. Dat zou gevolgen hebben voor circa 210 aanbestedingen per jaar. De provincie zou er wel extra personeel voor moeten aannemen en opdrachten gaan twee tot vier weken later van start. In uitzonderlijke situaties zou afwijken van het nieuwe beleid mogelijk moeten zijn, als er bijvoorbeeld behoefte is aan specifieke expertise.

Geen politieke steun

Het provinciebestuur kan zelf beslissen het inkoopbeleid te wijzigen, maar legde het voorstel toch voor aan de Provinciale Staten (PS). Die verzetten zich tegen de voorgenomen wijzigingen, omwille van de extra belasting voor provincie en opdrachtnemer. D66 stelt dat er ook verkeerd aanbesteed kan worden met de voorgenomen wijzigingen. Alleen Lokaal-Limburg en de Partij voor de Dieren (PvdD) zagen brood in het voorstel. Volgens hen zou de nieuwe aanpak ertoe leiden dat niet steeds ‘dezelfde kliek’ opdrachten krijgt, en past het beleid in een nieuwe bestuurscultuur.

Gedeputeerde Roest legt eind dit jaar een nieuw voorstel aan de Statencommissie voor.

Bron: De Limburger, 1Limburg.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

Experts vrezen voor overvloed ov-aanbestedingen

In 2024 loopt een groot aantal noodconcessies af. Omdat er de komende jaren veel ov-aanbestedingen plaats zullen vinden, kan dat leiden tot problemen bij decentrale overheden. Zij lopen het risico dat aanbieders minder interessante concessies links laten liggen, stellen ov-experts.

“Bij een te groot aantal aanbestedingen lopen overheden de kans dat concessies met een lagere kostendekkingsgraad, minder ontwikkelmogelijkheden of grotere risico’s minder succesvol worden dan anderen”, stelt Henk Meurs, bijzonder hoogleraar Mobiliteit en ruimtelijke ontwikkeling aan de Radboud Universiteit. Daarom werken decentrale overheden aan een aangepaste aanbestedingskalender. Dat moet leiden tot een beperkt aantal aanbestedingen per jaar, zegt Nico van Paridon, adjunct-directeur van de Vervoerregio Amsterdam. “Als we hier niets aan doen, moeten vervoerders straks kiezen op welke concessies ze wel en niet gaan bieden – met alle ellende van dien. Zij krijgen met overbelasting van de biedingscapaciteit te maken en dat betekent een strijd tussen decentrale overheden.”

Langere concessies

Naast een groot aantal aankomende aanbestedingen, zien de ov-experts nog meer uitdagingen voor de sector. Concessies worden steeds langer, waardoor nieuwe ov-bedrijven zich niet of nauwelijks kunnen inschrijven. Bij aanbestedingen wordt vaak om jarenlange ervaring gevraagd, en moeten vervoerders flink investeren in elektrisch vervoer. Ook timmeren overheden aanbestedingen nog te vaak dicht, waardoor ov-bedrijven verbetermogelijkheden niet door kunnen voeren.

Daar staat tegenover dat er ook veel positieve veranderingen zichtbaar zijn geworden. Vervoerders en overheden zijn de afgelopen jaren beter gaan samenwerken, er is meer vertrouwen ontstaan tussen partijen en het inkoopproces is geprofessionaliseerd. Sinds de introductie van marktwerking binnen het ov is de sector bovendien veel efficiënter gaan werken.

Bron: ov-magazine.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

‘Voortzetten politie-aanbesteding na advies CVAE is onzorgvuldig’

De rechtbank in Den Haag stelt bij de uitspraak in een aanbestedingsrechtszaak dat het onzorgvuldig is een advies van de Commissie van Aanbestedingsexperts (CVAE) te negeren, ook al zijn de adviezen niet bindend. De rechter deed de uitspraak in een zaak tussen inschrijver en aanbestedende dienst, de Politie.

De Politie schreef een aanbesteding uit voor een intermediair, die trainingsacteurs voor de Politie moest regelen. De Politie stelt strenge eisen aan de inschrijver, die gebruik moet maken van een door de Politie samen te stellen poule trainingsacteurs. Ook moet de intermediair 100% van de aanvragen van trainingsacteurs kunnen garanderen. Lukt dat niet, dan kort de Politie op het tarief van de intermediair. Daarnaast kan de intermediair zijn diensten pas in rekening brengen als er een evaluatie is geweest van de prestaties van de geleverde acteur. Intermediair Equipe dient een klacht in over deze aanpak.

Disproportionele eis

De CVAE acht de klacht op bovenstaande onderdelen gegrond, behalve de resultaatsverplichting en de daaraan verbonden tariefstelling. De eisen die de aanbestedende dienst stel zijn volgens de CVAE disproportioneel. Het risico komt te veel bij de inschrijver te liggen, terwijl de aanbestedende De rechter neemt het oordeel van de CVAE mee in de uitspraak en zegt daarover het volgende: “Hoewel adviezen van de CVAE niet bindend zijn, is het naar het oordeel van de voorzieningenrechter onzorgvuldig om na een dergelijk advies, waarin meerdere bezwaren gegrond zijn verklaard, zonder nadere toelichting en/of zonder verlenging van de inschrijftermijn de aanbestedingsprocedure voort te zetten.”

Aanbesteding staken

De intermediair die de klacht indiende heeft zich uiteindelijk niet ingeschreven. Twee andere partijen wel, die geen bezwaren hebben ingediend tegen de aanbestedingsprocedure. De rechter oordeelt dat de Politie de aanbestedingsprocedure moet staken. De Politie kan nog wel over gaan tot gunning aan een van de twee inschrijvers.

Bron: Commissie van Aanbestedingsexperts, rechtspraak.nl

Partner van Aanbestedingscafé:

PIANOo: ‘Zorg voor werkbare termijnen na invoering nieuwe Gids P’

PIANOo raadt aanbestedende diensten in bepaalde gevallen een ruimere inschrijftermijn aan te houden dan wettelijk verplicht is. Door wijzigingen in de nieuwe Gids Proportionaliteit kunnen inschrijvers voorbereidingstijd tekortkomen, waardoor de kans op goede inschrijvingen afneemt.

De nieuwe Gids Proportionaliteit per 1 januari 2022 vraagt aanbestedende diensten meer rekening te houden met de belangen van potentiële inschrijvers. De Gids Proportionaliteit stelt bijvoorbeeld dat het bij complexe aanbestedingen verstandig is gebruik te maken van meerdere Nota’s van Inlichtingen. Daardoor kunnen inschrijvers meer tijd nodig hebben om zich voor te bereiden op een aanbesteding.

TED en TenderNed

Daarbij worden aankondigingen sinds mei vorig jaar niet meer direct op TenderNed geplaatst, maar zit daar een vertraging van 48 uur in. Pas 48 uur na het verzenden van een aankondiging naar TED, het Europese aanbestedingenplatform, verschijnt deze op TenderNed. Omdat de inschrijftermijn gaat lopen vanaf het moment dat de aanbesteding naar TED wordt verstuurd, verliezen inschrijvers standaard twee dagen om de aanbesteding te bekijken of informatie op te vragen. Bij publicatie voor het weekend kan dat oplopen tot drie of vier dagen

Tijd tekort

PIANOo vreest dat potentiële inschrijvers tijd tekortkomen om zich voor te bereiden op een aanbesteding. Daarom pleit PIANOo ervoor om bij publicatie op vrijdagen, bij het organiseren van een schouw of bij gebruik van meerdere Nota’s van Inlichtingen een ruimere inschrijftermijn aan te houden dan wettelijk nodig is. Dat geeft inschrijvers meer tijd, waardoor de aanbestedende dienst een grotere kans heeft op goede inschrijvingen.

Bron: PIANOo

Sluiten

Inloggen met

of met e-mailadres