Inloggen
Login met InkopersCafé account Account aanmaken

Premium logo's

Premium logo's

Premium partners

Sidebar premium

Sidebar premium

Gold partners

Sidebar gold

Sidebar gold

Silver partners

Sidebar silver

Sidebar silver
20
03
Nancy van Bemmel
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
6
Door Nancy van Bemmel
Categorie: Aanbesteden
Soort:

‘Aanbesteden is een doorgeslagen correctiemiddel’

“Europees aanbesteden is een doorgeslagen correctiemiddel op wanorde en gebrek aan management”, vindt Fred Wittmaekers, oprichter van InkoopAcademie. “We hebben allemaal regeltjes bedacht, waarbinnen inkopers moeten acteren. Eigenlijk is het een brevet van onvermogen richting de aanbestedende dienst, want blijkbaar wordt die niet capabel geacht om verantwoord met geld om te gaan.”

“Een inkoper bij Philips moet ook aan zijn baas uitleggen waarom hij een bepaald proces doorloopt en welke keuzes hij maakt. Dit is echter niet zo krampachtig als bij de overheid. Bij de overheid wordt rechtmatigheid nog vaak als hoogste goed neergezet. Wat je dan vooral krijgt is matigheid.”

Wederzijdse prestatie
“We vinden het raar als leveranciers meerkosten rekenen en daardoor hun afspraken niet nakomen. De overheid overschrijd zijn eigen wettelijke betalingstermijnen echter met meer dan 50%. Dan mag de leverancier ook 50% duurder uitkomen, toch? Het gaat over wederzijdse prestaties en betalen is de meest kenmerkende prestatie die je als klant moet leveren. Dat is dé reden dat de leverancier zaken met je doet.”

Duidelijkheid in contracten
Daarnaast worden contracten helemaal dichtgetimmerd, omdat inkopers bang zijn dat leveranciers de kantjes ervan aflopen. “Je kan op twee manieren naar een contract kijken. Je maakt het contract om risico’s te beperken voor het geval dat het fout gaat. Je kan ook een contract maken, omdat je de kans op succes in de praktijk zo groot mogelijk wilt maken. Als je beseft dat contracten daartoe dienen, dan is duidelijkheid in contracten prioriteit nummer één.”

Toch staan contracten volgens Wittmaekers vol met vage beschrijvingen. “Ik zie wel eens staan: ‘Wanneer er niet geleverd kan worden, dan laat de leverancier dat onverwijld weten’. Wanneer is dat? Veel juridische contracten zijn niet te managen, omdat ze te vaag zijn. Ze creëren een verwachting bij iemand, maar dat is niet de verwachting die er staat, maar die jij daaruit afleidt. Je leest het vanuit jouw referentiekader. Dat hoeft niet het referentiekader te zijn van de leverancier. Voor je het weet zit er onvrede in de relatie.”

Ethiek gaat over wantrouwen
Waar Wittmaekers zich ook over verbaast is de regelgeving over het aannemen van cadeaus. “De hele ethiekkant gaat wat mij betreft teveel over wantrouwen. We wantrouwen onze eigen mensen als ze een flesje wijn krijgen, ergens gaan golfen of naar Ajax gaan. Daarna zouden ze niet meer weloverwogen beslissingen kunnen nemen. Ze zouden een soort speelbal worden van de leverancier.”

De overheid heeft besloten dat je het cadeau mag aannemen als het een waarde heeft van minder dan 50 euro. “Het leuke is dat ze daar geen frequentie aan hebben gekoppeld. Is het 50 euro per uur, per dag, per jaar, per cadeau? Gaat het over de kostprijs of de commerciële waarde? Is het inclusief of exclusief btw?”, vraagt Wittmaekers zich af.

“Het feit dat je het idee hebt dat je het aantal cadeaus kunt limiteren door dit op te schrijven, geeft al aan dat je niet zeker weet hoe je ermee om moet gaan. Inkopers begrijpen hartstikke goed wat wel en niet kan. Als wij samen een contract tekenen om de komende 20 jaar een project te doen van 4 miljard euro en ik geef jou ter gelegenheid van het tekenen een mont-blanc vulpen van 400 euro, dan snappen we allebei dat dit kan”, aldus Wittmaekers. “Het gaat erom hoe open we erover kunnen zijn. Als ik het aan niemand kan vertellen, dan is het blijkbaar niet goed.”

Inkoopinhoudelijke ethiek
Wittmaekers vervolgt zijn betoog over ethiek, maar pakt ook aspecten van de inkoopinhoudelijke kant erbij. “Hoe ethisch vinden we het om niet op tijd te betalen? Hoe ethisch vinden we het om halverwege het contract tegen leveranciers te zeggen dat het goedkoper moet? Bijna iedereen in de interimwereld heeft hiermee te maken gehad in de crisisjaren. Die kregen te horen: ‘De markt is ingestort en veel mensen staan op straat. Je vraagt dan wel 125 euro per uur en ja, je hebt een contract van 2 jaar, maar laten we het toch even hebben over tariefsverlaging. Hoe ethisch vinden we dat? Daar hoor ik niemand over.”

Nancy van Bemmel
Door Nancy van Bemmel
Nancy van Bemmel is een gedreven journalist. Voor AanbestedingsCafe.nl zet ze zich graag in om inkopers snel van het allerlaatste nieuws te voorzien. Heeft u tips voor Nancy? U kunt haar mailen via: nancy@aanbestedings-cafe.nl

Reacties:

  • Jos Brands | 22-03-2017 om 13:53

    Beste Fred,

    Als ik jouw artikel lees, dan bekruipt mij het gevoel dat er op de achtergrond enige vorm van frustratie aanwezig is en daar is overigens niets mis mee.

    Ik heb zowel in de profit als in de non profit sector commerciële en Europese aanbestedingen mogen begeleiden. De ene aanbesteding liep wat soepeler dan de andere, de ene inschrijver is beter opgeleid dan de andere. Regelmatig krijgen Europese aanbestedingen die niet voldoen aan de (publieke) verwachtingen de meest negatieve aandacht (is dit typisch Nederlands?). De Europese aanbestedingen die wel succesvol zijn, en dat zijn er veel kan ik je vertellen, worden ter kennisgeving aangenomen. Dit geeft niet, dit hoort bij ons werk als inkopers / aanbesteders. De waardering ontvang ik keurig aan het eind van iedere maand, dit even terzijde.

    Wel pleit ik voor enige nuance en objectieve berichtgeving in je artikel voor ons prachtige vak. Je reactie is van harte welkom!

  • Mathieu Paapst | 22-03-2017 om 14:10

    Beste Fred, graag nodig ik je uit voor een training waarin ik je uitvoerig zal uitleggen wat de nut en noodzaak is van het aanbesteden, wat juristen bedoelen als ze het hebben over “onverwijld” , en waarom een vulpen van €400 dus echt niet kan.

    • Tobias van der Hoeven | 23-03-2017 om 15:39

      +1

  • Hans Kuiper | 22-03-2017 om 15:36

    Dus 15 dagen te laat betalen maakt evenwicht met een boete van 50% van de rekening……?
    Vraagt die “Toch?” om instemming? Niet van mij. En met de rest van het betoog ook niet.

  • Martin Krabbenborg | 23-03-2017 om 09:15

    In het bedrijfsleven wordt toch meer gehandeld naar de geest der wet dan zoals bij de overheid naar de letter der wet. Bij aanbesteding door de overheid moet het speelveld transparant en gelijk zijn voor iedereen. In het bedrijfsleven is dat niet altijd zo. Daar wordt primair toch meer gekeken wat het beste is voor het bedrijf.
    Met betrekking tot ethiek krijg ik vaak de indruk dat van een inkoper geëist wordt zich als een heilig boontje te gedragen dat hij roomser dan de Paus moet zijn terwijl in de praktijk blijkt dat meestal de Paus zelf of zijn directe entourage corrupt is.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.