Inloggen
Login met InkopersCafé account Account aanmaken

Premium logo's

Premium logo's

Premium partners

Sidebar premium

Sidebar premium

Gold partners

Sidebar gold

Sidebar gold

Silver partners

Sidebar silver

Sidebar silver
10
12
15
Nancy van Bemmel
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
Door Nancy van Bemmel
Dossier: Overheidaanbesteding
Soort:

Inkopers moeten zorgaanbieders sturen

Gemeenten hebben een arsenaal aan sturingsinstrumenten om de kosten voor de WMO en jeugdzorg in de hand te houden en innovatie te bewerkstelligen. De wijze van aanbesteden, de duur van het contract, de keuze in bekostiging en het monitoren van de geleverde zorg zijn enkele mogelijkheden. Tot nu toe benutten gemeenten deze onvoldoende.

Dat schrijft Binnenlandsbestuur op basis van de notitie van het Centraal Planbureau (CPB) ‘taken uitbesteed, maar dan? De gemeente als inkoper binnen het sociaal domein’. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, het ministerie van Financiën en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten hebben naar aanleiding van de decentralisaties aan het CPB gevraagd om de rol van de gemeente als opdrachtgever binnen het sociaal domein te onderzoeken.

Bekostigingsvorm
Het type bekostiging bepaalt in hoeverre het aantrekkelijk is voor zorgaanbieders om het zorgvolume terug te dringen, schrijft CPB. Bij populatiebekostiging wordt er een vaste vergoeding aangeboden voor zorgverlening aan inwoners van een wijk of gemeenten. Hierbij is de prikkel om de zorgvolume terug te dringen het grootst. Deze vorm brengt wel een kwaliteitsrisico met zich mee. Onderinvestering kan ontstaan door de inzet van goedkope krachten. Dit risico kan volgens CPB worden teruggedrongen door kwaliteitseisen in contracten vast te leggen. Bij complexe zorg, zoals de jeugd-ggz, is dit vrijwel onmogelijk. Hier is het verstandig om voor een andere bekostigingsvorm te kiezen. Daarbij kan worden gedacht aan een vaste vergoeding per cliënt voor een bepaalde periode.

Veel gemeenten hebben bij de inkoop van zorg gekozen voor een vaste vergoeding per uur geleverde zorg. Kwaliteit noch het afschuiven van cliënten zijn hierbij in het geding, maar het CPB stelt wel dat de kans onbenut blijft om een sterkere prikkel tot doelmatigheid in het zorgaanbod te introduceren.

Kortlopende contracten met keuzevrijheid
Zorgaanbieders kunnen volgens het CPB scherp gehouden worden op kwaliteit door de keuzevrijheid van cliënten in contracten vast te leggen. “Dit prikkelt de aanbieders om te investeren in kwaliteitsaspecten die moeilijk contracteerbaar zijn, maar wel worden ervaren door cliënten.” Gemeenten kunnen het budget ook doelmatig inzetten door kortlopende contracten af te sluiten, met de mogelijkheid tot verlenging. Aanbieders zullen bij langlopende contracten eerder tot innovatie bereid zijn. Nadeel is dat gemeenten geen mogelijkheid hebben om hun koers te wijzigen of andere (kwaliteits)eisen te stellen. Daarnaast hoeven aanbieders minder hard te lopen om de gemeenten tevreden te houden.

Monitoringsinstrumenten
Goede monitoringsinstrumenten die prestaties van zorgaanbieders in kaart brengen, zijn essentieel voor de doelmatigheid in het aanbod van zorg en ondersteuning, stelt het CPB. Maatstafconcurrentie, de zelfredzaamheidmatrix en het cliënttevredenheidsonderzoek kunnen gemeenten inzetten om toezicht te houden op de prestaties van zorgaanbieders. Daarmee kunnen afwenteling van cliënten en onderinvestering in kwaliteit worden voorkomen.

Transitiefase
Dat gemeenten vele inkoopmogelijkheden om innovatie en doelmatigheid te bewerkstelligen nog onvoldoende benutten, komt volgens het CPB door de transitiefase, waarin gemeenten zich bevinden. Ook de tijdsdruk waaronder gemeenten vorig jaar contracten moesten sluiten, hebben meegespeeld. De verwachting van CPB is dat gemeenten in de toekomst meer gebruik gaan maken van de sturende werking van contracten.

Nancy van Bemmel
Door Nancy van Bemmel
Nancy van Bemmel is een gedreven journalist. Voor AanbestedingsCafe.nl zet ze zich graag in om inkopers snel van het allerlaatste nieuws te voorzien. Heeft u tips voor Nancy? U kunt haar mailen via: nancy@aanbestedings-cafe.nl

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.