Inloggen
Login met InkopersCafé account Account aanmaken

Premium logo's

Premium logo's

Premium partners

Sidebar premium

Sidebar premium

Gold partners

Sidebar gold

Sidebar gold

Silver partners

Sidebar silver

Sidebar silver
06
02
Nancy van Bemmel
1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars
1
Door Nancy van Bemmel
Categorie: Aanbesteden
Soort: ,

Opdrachtgever wijkt op grote schaal af van UAV-GC

Opdrachtgever wijkt op grote schaal af van UAV-GC
Foto: Adobestock

Aanbestedende diensten wijken op grote schaal af van de elementaire regels van de Uniforme Administratieve Voorwaarden voor Geïntegreerde Contractvormen (UAV-GC). Met conflicten, juridisch getouwtrek en soms zelfs dreigende faillissementen tot gevolg. Risico’s worden te pas en te onpas in de schoot van de opdrachtnemer gelegd. Het is een machtsspel, waar de aannemer slecht tegenop kan boksen.

De UAV-GC zijn ontstaan door de wens om ontwerp- en uitvoeringsactiviteiten integraal uit te voeren. De bouwsector is daarop op zoek gegaan naar nieuwe samenwerkingsvormen. Binnen CROW, het nationale kennisplatform voor de bouw alsmede aanbesteden en contracteren, is in de jaren negentig een werkgroep opgericht die de uitgangspunten en kaders hebben opgesteld voor de ontwikkeling van een geïntegreerd samenwerkingscontract. Dit heeft in 2005 geleid tot de huidige UAV-GC. Kenmerkend voor de UAV-GC is dat taken en verantwoordelijkheden voor de bouwprocesfuncties naar behoefte verdeeld kunnen worden of zelfs bij één partij kunnen worden neergelegd.

Onverkort toepassen
“De UAV-GC zijn juridische voorwaarden die wij samen met de sector hebben vastgesteld”, vertelt Ad van Leest, hoofd Aanbesteden en Contracteren bij CROW. “In de werkgroep zaten vertegenwoordigers van zowel opdrachtgevers, opdrachtnemers als bureaus uit de bouw, infra en installaties. Als je met elkaar deze afspraken maakt, dan is de verwachting dat iedereen die onverkort gaat toepassen.”

Afwijken van UAV-GC
Helaas is dit niet altijd het geval, ziet Rob Bleeker, compagnon van Rozemond Advocaten. “In de Gids Proportionaliteit staat dat je in beginsel een standaard contract moet gebruiken, als deze er is. Als voorbeeld worden de UAV-GC genoemd. Als je hiervan wilt afwijken, dan moet dit gemotiveerd worden. In de praktijk wordt er echter veelal geen motivering aangevoerd, of de motivering is onvoldoende. Bijna elke opdrachtgever wijkt van de UAV-GC af.”

Risico’s voor de opdrachtnemer
Bij de partijen die afwijken van de beginselen van de UAV-GC bestaat de gedachte dat de opdrachtnemer alle risico’s van de opdracht moet dragen. “Als je alle rechtelijke uitspraken naast elkaar legt, dan kun je concluderen dat de UAV-GC geen alomvattende resultaatsverplichting voor de aannemer inhouden. Als de opdrachtgever zelf fouten maakt, door bijvoorbeeld verkeerde informatie te verstrekken over de bodemgesteldheid, dan is de opdrachtgever daar zelf verantwoordelijk voor. Dan zal hij moeten bijbetalen om de wijzigingen door te voeren”, aldus Bleeker.

Handelen in risico’s
De compagnon van Rozemond Advocaten ziet ook dat aanbesteders soms een handeltje maken van de verdeling van risico’s. “Er worden EMVI-systemen ontwikkeld, waarbij de inschrijver een bonus krijgt voor het overnemen van zoveel mogelijk risico’s. De aannemer die de meeste risico’s overneemt, krijgt de meeste punten. Veel aannemers zijn gevoelig voor dit systeem, want met zoveel concurrentie kan je het je niet veroorloven om deze ‘makkelijke’ punten te laten liggen. Hierbij wordt vaak gedacht dat het wel losloopt. Het loopt echter niet altijd los en dan heeft de aannemer een groot probleem. Bij UAV-GC contracten is onze ervaring dat de kosten voor de aannemer op kunnen lopen tot een paar miljoen. Dan staat het voortbestaan van je bedrijf op het spel.”

Grijze lijst
Hoe is dit probleem op te lossen? “Door wijzigingen ten opzichte van de UAV-GC op een grijze lijst van onredelijk bezwarende bepalingen te zetten”, reageert Bleeker. “Deze zal hetzelfde werken als de grijze lijst bij consumentencontracten. Als men bijvoorbeeld een treinkaartje koopt, dan kan er niet onderhandeld worden over de algemene voorwaarden. Daarom is er in de wet opgenomen waar de algemene voorwaarden van een bedrijf aan moeten voldoen. In de wet is ook een grijze lijst opgenomen, waarop bepalingen staan die vermoed worden onredelijk bezwarend te zijn. Als deze toch in de voorwaarden van een bedrijf staan en de consument stapt naar de rechter, dan krijgt hij in principe gelijk, tenzij het bedrijf een hele goede reden heeft om die bepaling op te nemen in het contract. Als zo’n wet met een grijze lijst ook opgesteld wordt om wijzigingen op de UAV-GC tegen te gaan, dan zou een aannemer tot het einde van het contract naar de rechter kunnen stappen om de bepaling uit het contract te laten halen.”

Herziening UAV-GC
Van Leest geeft aan dat CROW de signalen over informatievoorziening en risicoverdeling ook uit de markt opvangt. Mede daarom kiest het kennisplatform ervoor om UAV-GC te herzien. “De voorwaarden bestaan sinds 2005. In tien jaar is er veel veranderd in het bouwproces en het is tijd om daarop in te spelen. Daarnaast krijgen we vanuit de sector verzoeken om naar enkele bepalingen in de UAV-GC te kijken en te verduidelijken. Naar verwachting wordt in 2018 de nieuwe versie uitgegeven.”

Nancy van Bemmel
Door Nancy van Bemmel
Nancy van Bemmel is een gedreven journalist. Voor AanbestedingsCafe.nl zet ze zich graag in om inkopers snel van het allerlaatste nieuws te voorzien. Heeft u tips voor Nancy? U kunt haar mailen via: nancy@aanbestedings-cafe.nl

Reacties:

  • Ritskes | 08-02-2017 om 10:34

    Interessant artikel, herkenbaar ook. Vooral de passage over het ‘handeltje maken’ van de risicoverdeling intrigeert.
    Enkele opdrachtgevers redeneren dat er toch niets op tegen kan zijn om inschrijvers de kans te geven risico’s – die eigenlijk bij OG thuishoren – te prijzen en daarmee over te nemen. Punt is echter dat ON, zeker in de tenderfase, kans en effect van dingen die buiten zijn eigen invloedssfeer fout kunnen gaan erg lastig kan inschatten. In het voorbeeld van grondonderzoek; een inschrijver kan misschien nog wel inschatten wat het kost om een nieuw grondonderzoek te laten opstellen (effect), maar de kans dat het grondonderzoek van OG niet klopt kan hij in de tenderfase hoogstwaarschijnlijk niet inschatten. Het risico kan in dit voorbeeld dus niet fatsoenlijk bepaald worden.
    Vervolgens worden de risico’s onder invloed van concurrentie veelal laag ingeschat door ON. Dat zal ongetwijfeld bij sommige projecten goed gaan, maar gemiddeld gezien kan dat niet uit voor ON. Dit zal zich vervolgens wreken in de vorm van kwaliteitsproblemen of andere problemen in de uitvoering. Op den duur krijgt OG het dus gewoon weer terug op zijn bordje. Hopelijk reageert de OG daar niet op door risico’s nog meer te gaan afstoten…
    Reacties van opdrachtgevers/opdrachtnemers?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.