Magnifying glass Close

Adblocker is geactiveerd!

Op deze website worden advertenties getoond. Van de advertenties wordt de redactie betaald. De redactie verzorgt het nieuws op deze website. Zonder advertenties geen nieuws. Zou je je adblocker daarom willen uitschakelen

Uitsluiten van niet-integere inschrijvers

“Wat moet je doen met niet-integere inschrijvers?”, die vraag probeerde Katrijn Kliphuis, senior beleidsadviseur gemeente Amsterdam, te beantwoorden tijdens het Nevi-PIANOo congres. Kliphuis haalt in haar verhaal het onderzoek van PwC aan om aan te geven wat het impact van niet-integere inschrijvers is. “Uit dit onderzoek naar corruptie in de Europese markt is gebleken dat 13% van alle overheidsuitgaven weglekt naar corruptie en grijze zaken. Opvallend is dat het weggelekte geld bij kleinere trajecten relatief groter is. Het leidt daarnaast vaak tot budgetoverschrijdingen, vertraging in implementatie en vermindering van effectiviteit.”

De gemeente Amsterdam heeft zich al sterk verdiept in het onderzoeken en uitsluiten van inschrijvers. Hoe controleren zij de integriteit van een partij? “Normaal tekent de inschrijver de eigen verklaring en vraag je bij het gunnen de bewijsstukken op. Dat kan overigens ook eerder. Die bewijsstukken zijn bij de gemeente Amsterdam het begin van wat wij ‘de basale toets’ noemen. Daarnaast googelen wij ook altijd de partijen die meedoen aan de aanbesteding en controleren wij de organisatie bij de KvK. We kijken ook waar de partij nog meer aan gelieerd is. Het kan namelijk heel interessant zijn om te zien hoe zo’n bedrijf werkt en welke partners hij heeft.”

‘Follow the money’
Dit is slechts het begin van het onderzoek dat de gemeente Amsterdam uitvoert onder inschrijvers. “Het is aan te raden om de inschrijvers door Google of Graydon te halen en de financiële gegevens te controleren. Het is meestal ‘follow the money’ als het gaat om integriteit. Als je de geldstromen niet kunt verklaren, dan is er vaak iets dat niet klopt”, zo vertelt Kliphuis. “Wanneer je aanwijzingen hebt dat er iets niet helemaal pluis is, dan kun je een onderzoek laten doen door het Landelijk Bureau Bibob. Deze kijken in de gesloten bronnen van de politie, justitie of de Belastingsdienst of de inschrijver door misdrijven aan de overeenkomst komt. Of dat de leverancier door de overeenkomst zijn misdrijven voort kan zetten.”

Inschrijver uitsluiten
“Bibob an sich is niet voldoende om een besluit van het college op te vormen”, vervolgt Kliphuis. “Je hebt namelijk een vergewisplicht. Je moet eerst onderzoeken of het advies dat je hebt gekregen juist is en op basis daarvan moet je een eigen afweging maken.” De stap die de gemeente Amsterdam na het Bibob onderzoek uitvoert, is de proportionaliteitstoets. “Hiermee bepaal je of de gronden zwaar genoeg zijn om iemand op uit te sluiten.”

Dus wanneer is er dan voldoende bewijs om een inschrijver uit te sluiten? “De belangrijkste uitsluitingsgronden kun je aantonen door een vonnis met kracht of gezag van gewijsde. Dus waar geen rechtsmiddelen meer tegen openstaan. De ‘ernstige fout’, mag je ook op een andere manier aannemelijk maken, zoals met het Bibob onderzoek”, aldus Kliphuis.

Transparant bestek
Het is wel belangrijk dat je als overheidsinkoper altijd duidelijk in het bestek formuleert wat je met eventuele onderzoeken gaat doen. “Hierover is een uitspraak geweest van de rechtbank van Noord Holland. De provincie had het advies van Bibob gevraagd, waaruit bleek dat de inschrijver niet integer was. De provincie had alleen niet in het bestek opgenomen dat de inschrijver uitgesloten kon worden op basis van het Bibob onderzoek. Er was onvoldoende transparantie en daarom was uitsluiten op basis hiervan niet mogelijk.”

Goede informatiepositie
Je hoeft als overheidsinkoper dus niet lijdzaam af te wachten. “Je moet zorgen dat je informatiepositie goed is. Als blijkt dat de niet-integere partij degene is met de beste aanbieding, dan kun je als eerste in gesprek gaan over die integriteit. Het ultimum remedium is dan uitsluiting”, stelt Kliphuis. “Het is heel interessant om met de partij in kwestie om de tafel te gaan zitten, omdat zij er ook belang bij hebben om integer te zijn.”

Partner van Aanbestedingscafé
Partner van Aanbestedingscafé

Reacties (1)

aanbestedingscafe gebruiker 22 juni 2015 13:00 uur

Hoeveel extra mag overheidsinkopen de staat nog extra gaan kosten? Waarom hoor ik nooit in het nieuws dat er naar deze balans gezocht wordt? Is er op dit moment wel sprake van een balans tussen risico's vs kosten? Tuurlijk is het goed om onderzoek te doen of een leverancier integer is. Je zou namelijk niet willen dat de overheid in het nieuws komt doordat het onbedoeld mee zou hebben gedaan met bijvoorbeeld witwaspraktijken. Echter rijst mij de vraag, hoe vaak komen dit soort praktijken nu eigenlijk daadwerkelijk voor? Hoe vaak bleek een leverancier integer te zijn en niet voldoen aan het plaatje? Hetgeen wat hierboven voorgesteld wordt kost namelijk enorm veel tijd, geld, resources etc. Zeker als er voor een Bibob onderzoek wordt gekozen. Iets wat de burger uiteindelijk allemaal betaald. Maar is de burger hier nu uiteindelijk bij gebaat? Het verleden heeft al vaak genoeg laten zien dat het hebben van regels, zoals een aanbestedingswet, niet heeft geleid tot het uitbannen van foute inkopen. Stuk voor stuk komen ze alsnog aan het licht. Komt dit nu daadwerkelijk door deze aanbestedingswet of komt dit simpelweg vanwege het feit dat er fout ingekocht wordt? Ik neig zelf naar het tweede. Zou het niet beter zijn als je de echte inkoopprofessional zover kunt krijgen om voor de overheid in te gaan kopen? Nu werpt de huidige methode van inkopen wellicht een onbewust hoge drempel voor deze professional om het publieke domein in te stappen. Het zijn allemaal vragen en denkbeelden die mij bezighouden dat betrekking heeft op overheidsinkopen. Waar ik graag een antwoord van zou willen hebben (van onze overheid) maar die tegelijkertijd ook meer vragen oproept dan beantwoord. **Ik post dit bewust anoniem als overheidsinkoper. Ik wil niet dat mijn werkgever in een verkeerd perspectief wordt geplaatst doordat ik dit bericht plaats.**

Partner van Aanbestedingscafé
Sluiten

Inloggen met

of met e-mailadres