Magnifying glass Close

Verantwoord aanbesteden begint bij opdrachtgever

“Adel verplicht. Bij de stand van onze organisatie hoort dat wij verantwoord ondernemen”, zo vindt Pier Eringa, president-directeur van ProRail. De spoorwegbeheerder krijgt jaarlijks 2 miljard euro om te investeren in het spoor. Verantwoord ondernemen betekent volgens Eringa echter meer dan er slechts voor zorgen dat dit geld niet verspild wordt. “Wij kunnen niet hoge eisen stellen aan de markt, terwijl wij niet aan dezelfde eisen en maatstaven voldoen. We moeten een nette organisatie zijn.”

ProRail werkt volgens Eringa graag met aannemers die “bereid zijn de mouwen op te stropen en er voor te zorgen dat de werkzaamheden op zondagavond klaar zijn, zodat in de maandagochtendspits de treinen kunnen rijden. Wij maken gebruik van bonussen en hebben daar wel iets voor over. Maar de aannemer moet wel de arbeidstijden respecteren. We verwachten ook dat aannemers netjes omgaan met de partijen waar ze mee zaken doen, en dat ze geen gebruik maken van vervuilende goedjes.”

Verantwoordelijk marktgedrag
Eringa spreekt deze woorden uit tijdens het congres ‘Van Principe naar Praktijk’ van de stichting Code Verantwoordelijk Marktgedrag. Partijen die de Code ondertekenen spreken samen af bij het aanbesteden van diensten te letten op prijs én kwaliteit, met inbegrip van sociaal beleid. Zo zorg je er voor, zoals initiatiefnemer Kees Blokland stelt, “dat in contracten voldoende ruimte wordt opgenomen om het werk kwalitatief goed te doen, dat buschauffeurs tijd hebben om te plassen, en dat schoonmakers tijd hebben om de school goed schoon te maken.” Inmiddels hebben 1410 organisaties zich bij de Code aangesloten, maar ProRail was een van de eerste ondertekenaars. Daar is Eringa duidelijk trots op. “We doen geen zaken met partijen waar het niet deugt. We willen niet dat er mensen worden uitgebuit. We willen niet werken met goedjes die niet deugen.”

Hoge eisen
Voordat je echter hoge eisen stelt aan de partijen waar je mee samenwerkt, moet het intern ook goed gaan , zo benadrukt Eringa. “Wij hebben samen met aannemers een veiligheidsladder ontwikkelt, deze gaat van 1 tot 5. Toen ik bij ProRail kwam stonden onze aannemers op 4, maar ProRail zelf op 3. Dat kan niet! Wanneer dat het geval is, hebben wij geen recht van spreken, wanneer wij tegen aannemers zeggen dat ze veilig moten werken. We hebben nu ook voor duurzaamheid een soortgelijke ladder ontwikkeld. Dat betekent we geen energie mogen verspillen, dat we de elektriciteit uitdoen op het station wanneer dat kan, dat we, wanneer mogelijk, gebruik maken van LED lampen. Het zou raar zijn als ProRail dat niet doet. Wanneer je opdrachten weggeeft aan de markt moet je in je eigen organisatie de lat hoog leggen.”

Kwaliteit dominant
Als aanbestedende partij moet je echter ook afdwingen dat de markpartijen waar je mee samenwerkt de lat hoog leggen, ook op het sociale vlak. Dat is niet altijd even makkelijk, geeft Eringa aan. “Sociaal beleid is niet duur, maar je moet er wel moeite voor doen. En wij hebben nu met enkele dilemma’s te maken. In aanbestedingen willen wij dat kwaliteit dominant wordt in plaats van prijs. Prijs is echter hard en duidelijk. Wanneer je andere zaken gaat inzetten kom je in subjectieve werelden terecht. Je kunt wel kiezen om kwaliteit te regelen via regels en eisen, zoals KPI”s, maar dan krijg je weer te maken met de bureaucratisering waar we vanaf willen. Hoe je willekeur voorkomt zonder extra regels op te stellen is dan ookeen belangrijke vraag waar we nu mee zitten.”

Uitsluiting voorkomen
Een ander dilemma voor Eringa is dat “verantwoord aanbesteden draait om insluiten. Door (veel) eisen te stellen sluit je echter automatisch partijen uit. Uitsluiten hoort niet bij maatschappelijk verantwoord ondernemen, maar hoe je dat voorkomt is de belangrijkste vraag die ik heb. Ook dat begint echter intern. Wij hebben bijvoorbeeld enkele tientallen mensen in dienst met een afstand tot de arbeidsmarkt. Niet omdat het kabinet of een regel dat oplegt, maar omdat we vinden dat dat bij ons hoort. Als je 4500 werknemers in dienst hebt, moeten daar ook wat mensen tussen zitten die het moeilijk hebben.”

Partner van Aanbestedingscafé

Wil je alles weten over je mogelijkheden als inkoper bij ?

Ontdek het nu!
Partner van Aanbestedingscafé

Wil je alles weten over je mogelijkheden als inkoper bij ?

Ontdek het nu!

Reacties

Partner van Aanbestedingscafé

Wil je alles weten over je mogelijkheden als inkoper bij ?

Ontdek het nu!
Sluiten

Inloggen

of met e-mailadres